Allin
|
Allin |
|||
|---|---|---|---|
 Nafarroa |
|||
|
|||
| Izen ofiziala | Allin | ||
| Estatua Erkidegoa Merindadea Eskualdea |
Espainia Nafarroako Foru Erkidegoa Lizarrako merindadea Lizarrerria |
||
| Alkatea | María Ascensión Garritz Erripa (CIVA, indep.) | ||
| Herritarra | allindar | ||
| Koordenatuak | 42°42′32″N 2°4′32″W / 42.70889°N 2.07556°WKoordenatuak: 42°42′32″N 2°4′32″W / 42.70889°N 2.07556°W | ||
|
|
|||
| Eremua | 43 km2 | ||
| Garaiera | 455 m | ||
| Distantzia | 50 km Iruñera | ||
| Posta kodea | 31010 |
||
| Biztanleria | 814 bizt (2009) | ||
| Dentsitatea | 18,93 bizt/km² | ||
Allin Nafarroako mendebaldean dagoen udalerria da, Lizarrerrikoa. 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, 814 biztanle ditu.
Ega eta Urederra ibaien ertzetan kokatuta dago, Lokizko mendilerroaren azpian eta Ameskoak ondoan dituelarik.
Eduki-taula |
[aldatu] Inguru naturala eta kokapena
Allin Lizarrako merindadearen iparraldean dago, Nafarroako hiriburutik 50 kilometrora. Herrira heltzeko NA-718 errepidea hartu eta Amillaotik gertu dagoen NA-7138 errepidea jarraituz ailegatzen da herrira. Allinek bi kale nagusi ditu: Ironda kalea, eta Zarratonda kalea.
Iparraldean Ameskoabarrenekin ditu mugak; hegoaldean Aiegi eta Iguzkitzarekin; ekialdean Abartzuza, Deierri eta Lizarrarekin; eta mendebaldean, Metautenekin.
[aldatu] Klima eta landaredia
Haranaren gehiengoak klima azpimeditarraniarraren ezaugarri tipikoak ditu eta prezipitazioak eta tenperatura aldakorrak dira altueraren arabera. Urteko batez besteko prezipitazioak 600 eta 1.200mm bitartekoak eta batez besteko tenperatura 11 gradu ingurukoa izaten da. Urteroko egun eurituska 80 dira haranean, eta 120 gune menditsuenetan.
Ekialdeko eta mendebaldeko mendien gainetan, klima atlantiarraren berezko landaredia ikus daitekeen arren, zuhaitz eta landare gehienak klima mediterraniarrekoak dira. Udalak eginiko sailkapenaren arabera, 1.041 hektarea amezti, 354 hektarea arte eta 147 hektarea pago daude.
[aldatu] Estazio meteorologikoa
Allingo Amillao kontzejuan, itsasoaren mailatik 498 metrora, Nafarroako gobernuak 1981ean jarritako estazio meteorologikoa dago.[1]
[aldatu] Kontzejuak
Ondoko kontzejuek osatzen dute Allin udalerria: Amillao, Aramendia, Arbeitza, Artabia, Etxabarri, Eultz, Galdio, Larrion (herriburua), Muneta eta Zubielki.
[aldatu] Demografia
| 1897 | 1900 | 1910 | 1920 | 1930 | 1940 | 1950 | 1960 | 1970 | 1981 | 1991 | 2001 | 2006 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1.519 | 1.512 | 1.572 | 1.581 | 1.590 | 1.548 | 1.492 | 1.434 | 1.097 | 873 | 805 | 766 | 826 |
2008ko erroldaren arabera, 46 etorkin bizi ziren herrian, biztanleriaren %5,64a (Nafarroako batez bestekoaren azpitik).
[aldatu] Euskara
Euskara ibarreko hizkuntza arrunta izan zen XIX. mende arte. Izan ere, toponimiak zein Zufiatik heldu zaigun 1522ko ezkontz promesako formula batek hala egiaztatzen dute. 1806an, Amillaoko euskara itxitzat jo ohi zen. Hala ere, XVII. mendetik Arbeitzara joaten ziren erromesek, haietako asko erdaldunak izanda, euskararen galera bizkortu zuen.
[aldatu] Euskararen Foru Legea
Txantiloi:Euskararen Foru Legea Nafarroako gobernuak onartutako Euskararen Foru Legearen arabera Allin eremu ez-euskalduneko udalerria da, eta hori dela eta, hizkuntza ofizial bakarra gaztelania da. 2001eko erroldaren arabera, herritarren %8,04k zekien euskaraz hitz egiten.
[aldatu] Politika
[aldatu] Alkateak
| 1979-1983 | ||
| 1983-1987 | ||
| 1987-1991 | ||
| 1991-1995 | ||
| 1995-1999 | ||
| 1999-2003 | ||
| 2003-2007 | ||
| 2007-2011 | María Ascensión Garritz Erripa | CIVA |
| 2011- | María Ascensión Garritz Erripa | CIVA |
[aldatu] Udal hauteskundeak
Allingo alkatea CIVA (Coalición Independiente Valle de Allín) herri ekimeneko María Ascensión Garritz Erripa da 2007ko udal hauteskundeez geroztik. Udaletxeko zazpi zinegotziak lortu zituen. Baliogabeko botoak 31 izan ziren (emandako guztien %8,76) eta boto zuriak 46 (botoen %13,00). Abstentzioa %50,70ekoa izan zen.
| Alderdia | Botoak | Zinegotziak |
| Coalición Independiente Valle de Allín | 281 | 7 |
2011n bi izan ziren aurkeztutako zerrendak; CIVAk 5 hautetsi eta alkatetza (Garritzen esku berriro ere) erdietsi zituen; IDAk (Independientes de Allín), ordea, 2.
| Alderdia | Botoak | Zinegotziak |
| CIVA | 273 | 5 |
| IDA | 142 | 2 |
[aldatu] Udaletxea
- HELBIDEA: Jasokunde kalea, 1 (Larrion kontzejua)
[aldatu] Bibliografia
- Jose Maria Jimeno Jurio (zuzendaria), Nafarroako toponimia eta mapagintza. XXIII, Iruñea, 1995. ISBN 84-235-1341-6.
[aldatu] Ikus, gainera
[aldatu] Erreferentziak
[aldatu] Kanpo loturak
- (Gaztelaniaz) Allini buruzko informazioa Nafarroako gobernuaren webgunean.
- Herriaren ikuspegia NA-7138 errepidetik Google Street View-n.
 |
Allingo kontzejuak | |
|---|---|---|
|
Amillao • Aramendia • Arbeitza • Artabia • Etxabarri • Eultz • Galdio • Larrion • Muneta • Zubielki |
||
.svg)
