Amenofis II.a

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Amenofis II.a. Estatua zati bat. Berlin Museum

Aajeperura Amenhotep, Amenhotep II.a edo Amenofis II.a, azken hau bere izen greziarra, Egiptoko XVIII. dinastiako zazpigarren faraoia izan zen, eta K. a. 1427tik K. a. 1401 arte gobernatu zuen. Bere koroaketa eta jaiotza izenak, Aa-Jeperu-Ra Amen-Hotep izan ziren.

Bizitza[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Amenofis II.a. Brooklyn Museum
Amenofis II.a. Kartutxoa

Tutmosis III.a eta Hatshepsut Meritraren semea zen. Bere aitaren hedapenezko politika emaitza bikainekin jarraitu zuen, Egiptoren Siria eta Nubiako lurrak hedatuz eta egonkortuz, herrialdeak, bere lurralderik handiena lortu zuelarik. "Errege kirolaria" bezala ezaguna, bere erregealdia, bere aitarenaren erabateko jarraipena izan zen.

Hil ondoren, bere oinordekoa, bere seme Tutmosis IV.a izan zen, Tiaa izeneko bigarren mailako emazte batekin izandakoa. Amenofis II.ak izan zituen emazteetatik, ezagutzen denaren arabera, bakar batek ere ez zuen Errege Emazte Handi titulurik izan. Faraoi honen seme-alaba ugariren izenak iritsi dira: Ahmose, Iaret, Uebensenu, Jaemuaset, Amenhotep...

Bere hilobia, KV35a, Erregeen Haranean dago, eta nahiko egoera onean kontserbatzen da. 1898an aurkitu zen, eta, aurkikuntza hau, egiptologiaren historian, urrats handia izan zen, hilobi lapurrengandik salbu jarriak izan ziren beste errege momia batzuk baitzituen. Gonbidatu ospetsuen artean, hauen hondarrak orain Kairoko Egiptoar Museoan daudenak, Amenofis II.a berataz gain, Tutmosis IV.a, Amenofis III.a, Seti II.a, Siptah eta Tiy erregina daude.

Bere garaiko testigutzak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Idazkunak eta monumentuak Karnaken

  • Siriar kanpaina bati buruzko estela, Karnaken (Sethe 1955:1310-1316)
  • Karnaken aurkitutako beste estela bat (Sethe 1955:1319-1321)
  • Idazkuna hirugarren pilonoan, Karnaken (Sethe (1955:1321-1322)
  • Kaltzitazko kapera (Van Siclen III 1986)
  • Idazkunak zutabeetan (Sethe 1955:1323-1333)
  • Zenbait idazkun Karnaken (Sethe 1955:1333-1338, 1341-1342, 1358-1360)
  • Idazkunak Luxorren (Sethe 1955:1338-1340)
  • Bere hil tenpluko objektuak Luxorren (Petrie Museoa)

Idazkunak eta monumentuak Egiptoko gainontzeko tokietan

  • Tenplu bateko idazkunak Farasen, Nubia (Karkowski 1981:276)
  • Kusheko erregeordeari bidalitako gutunak Semnako estela batean (Sethe 1955:1243-1244)
  • Granito estela baten zatia Koptosen (Sethe 1955:1317-1319, Lyon 2000:73, 37. zenbakia)
  • Gizan aurkitutako "esfingearen estela handia (Sethe 1955:1276-1283)
  • Gizan aurkitutako esfingearen estela txikia (Sethe 1955:1283-1286)
  • Amada eta Elefantinan aurkitutako bi estela ia bikiak (Sethe 1955:1287-1299)
  • Idazkunak Amadako tenpluan (Sethe 1955:1349-1351)
  • Menfisen aurkitutako siriar kanpaina bati buruzko estela (Sethe 1955:1299-1309)
  • Elefantinan aurkitutako harrizko blokeak (Sethe 1955:1360)

Aipamenak, beste pertsonaia batzuen monumentu eta biografietan (laburpena)

  • Idazkunak Paserren hilobian (Sethe 1955:1455-1457)
  • Idazkunak Raren hilobian (Sethe 1955:1457-1459)

Amenofis II.a: Irteerako faraoia?[aldatu | aldatu iturburu kodea]

XIX. mendean eta XX. mendearen zati batean, uneren batean oso onartua izan zen hipotesi bat defendatzen zen: Amenofis II.a zela hebrearrei Egiptotik irtetzea eragotzi ziena, Irteera liburuan kontatzen denaren arabera. Gaur egun, aukera hau, ia baztertua dago, eta, Bibliako liburu horretan kontatzen dena, Ramses II.aren edo Merenptahren erregealdian gertatu zela uste da, 200 urte inguru beranduago, hori baieztatzen duten dokumentu edo hondakin arkeologikorik aurkitu ez den arren.


Aurrekoa
Tutmosis III.a
Egiptoko faraoia
Egiptoko XVIII. dinastia
Ondorengoa
Tutmosis IV.a
Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Amenofis II.a Aldatu lotura Wikidatan