Argania spinosa
| Argania spinosa | |
|---|---|
 |
|
| Argania spinosa | |
Sailkapen zientifikoa  |
|
| Erreinua: | Plantae |
| Kladoa: | Angiospermae |
| Kladoa: | Eudicotyledoneae |
| Kladoa: | Asteridae |
| Ordena: | Ericales |
| Familia: | Sapotaceae |
| Azpifamilia: | Sapotoideae |
| Leinua: | Sideroxyleae |
| Generoa: | Argania |
| Espeziea: | Argania spinosa Roem. & Schult. |
Argania spinosa Sapotaceae familiako zuhaitza da. Maroko hego-mendebaldean, Mendebaldeko Saharako iparraldean (Aaiun eta Smara inguruan) eta Aljeriako Tinduf probintziako erdibasamortuetan hazten da[1].
Argania spinosa kontserbatzeko helburuz, 1988an UNESCOk 2.560.000 hektareako eremua Biosfera erreserba izendatu zuen[2].
Eduki-taula |
Ezaugarriak [aldatu]
Enbor motza eta bihurritua, eta adar arantzadunak dituen 8-10 mko zuhaitza da. Hosto erdi-iraunkorrak, larrukarak, txandakatu edo sortakatuak, obal-lantzeolatuak eta txikiak (2-4 cm luze). Loreak, txuriak edo hori-berdekarak eta gamopetaloak, maiatza-ekainean agertzen dira. Fruitua 9-16 hilabeteren buruan heltzen da. Drupa berde-horixka da, azal lodia, mesokarpo mamitsua eta endokarpo gogorra dituena. Honen barnean lipidotan oso aberatsa den hazi bat (batzuetan bi edo hiru) dago[1].
Erabilpenak [aldatu]
Egurra, hostoak (aziendak bazkatzeko) eta haziak (olioa ekoizteko) erabiltzen dira.
Argan olioa [aldatu]
Hazietatik ateratzen den olioa garrantzi handikoa da berbereen kulturan. Janari gisa asko erabiltzen da, eta baita kosmetikan ere (xaboiak, lozioak, kremak...), larruazala onddoen ugalketatik eta eguzki-erreduretatik babesteko[3].
Erreferentziak [aldatu]
- ↑ a b L’arganeraie algerienne Undp.org
- ↑ Arganeraie, Morocco unesco.org
- ↑ Argan olioa, bizi-iturri Repsol.com
