Arraia-Maeztu

Arraia-Maeztu
Araba
Izen ofiziala	Arraia-Maeztu
Estatua Erkidegoa Lurralde Historikoa Eskualdea	Espainia Euskal Autonomia Erkidegoa Araba Mendialdeko kuadrilla
Alkatea	Angel Marcos Perez de Arrilucea Perez de Alday (EAJ)
Herritarra	arraiar, maeztuar
Koordenatuak	42°44′26″N 2°26′46″W
Eremua	123,11 km2
Garaiera	658 - 1.156 m
Distantzia	26 km Gasteiza
Posta kodea	01120
Biztanleria	728 bizt (2006)
Dentsitatea	5,91 bizt/km²
Sorrera	1958
http://www.arraia-maeztu.org/index.php

Arraia-Maeztu Arabako ekialdeko udalerria da, Mendialdeko kuadrillakoa. Gasteiztik 26 bat kilometrora dago.

2006ko erroldaren arabera 728 biztanle dauzka.

Herriburua Maeztu da, udalerriaren erdigunean dagoena, mendiz inguraturik.

Maeztuko kale nagusiaren ikuspegia

Birgaragoieneko ikuspegia

Geografia

Inguru naturala

Berron eta Musitu ibaien inguruko haranek osatzen dute udalerri handi hau, Arraiako eta Laminoriako haranek, alegia. Ikustekoa da Igoroin errekak sortzen duen ur-jauzia Erroitegitik gertu, 10 bat metroko garaiera duena.

Arraia-Maeztu Izkiko Natura Parkean sartuta dago (udalerriko Korres herria, zehazki). Halaber, Kodesko mendilerroa udalerritik gertu dago.

Udalerri mugakideak

• Iparraldean: Agurain, Dulantzi, Donemiliaga eta Iruraitz-Gauna.
• Hegoaldean: Bernedo.
• Ekialdean: Kanpezu, Harana eta Entzia-Iturrietako Partzuergoa.
• Mendebaldean: Bernedo.

Historia

Birgaragoienen Atxosteko aztarnategia dago, historiaurrekoa. Kristo aurreko 10.500 - 1.500 urte bitarteko giza aztarnak aurkitu dira han.

Maeztuko herribilduak jaurerri titulua 1369an eskuratu zuen.

Arraia-Maeztu udalerria, ia gaur egun ezagutzen den bezala, 1958. urtean sortu zen, Apinaiz, Arraia eta Laminoria udalerriek bat egin zutenean. Korres, ordea, 1965ean pasa zen Arraia-Maeztuko udalerri berriaren zati izatera.

1958 eta 1987 artean udalerriak Maeztu izena izan zuen.

Demografia

Arraia-Maeztuko biztanleria

1897	1900	1910	1920	1930	1940	1950	1960	1970	1981	1991	2001	2006
*	*	*	*	*	*	*	1.337	1.118	813	695	717	728

Banaketa administratiboa

Arraia-Maeztu 16 herriz osatua dago, alfabetikoki hauek izanik:

• Aletxa
• Apinaiz
• Areatza
• Atauri
• Azazeta
• Birgarabarren
• Birgaragoien
• Elortza
• Erroeta
• Erroitegi
• Ibisate
• Korres
• Maeztu (udalerriko herriburua)
• Musitu
• Sabando
• Zekuiano

Kultura

Kirolak

Berron ibaiaren ertzeko zelaigune zabal batean Zumaldeko igerilekuak eta aisialdiarekin erlazionatutako beste instalazio batzuk daude.

Jaiak

• Maiatzaren lehen asteburuan Gurutze zapidunaren jaia ospatzen da.

Arraiar-maeztuar ospetsuak

• Joan Batista Gamiz (1696 - 1773) euskal idazlea Sabandon jaio zen.
• Abdón González de Alaitza (1876 - 1926) euskarazko lehen komikiaren egilea Musitun jaio eta hil zen.
• Isaac Puente (1896 - 1936) mediku anarkistak urte luzeak eman zituen Maeztun.
• Gerardo Lopez de Gereñu (1904 - 1992) ikertzaile eta euskaltzainak harreman estua izan zuen Apinaizekin.

Ikus, gainera

• Mendialdea

Kanpo Loturak

• Arraia-Maeztuko webgune ofiziala
• Arabako Mendialdea Kuadrillaren webgune ofiziala
• (Gaztelaniaz) Arraia-Maeztu Auñamendi entziklopedian