Azido 3-fosfoglizeriko

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Azido 3-fosfoglizerikoa

Azido 3-fosfoglizerikoa (edo 3-fosfoglizeratoa, protoia galtzen duenean) bizidunen metabolismoan agertzen den molekula garrantzitsua da. Glukolisian eta Calvin zikloan parte hartzen du, hots, bide kataboliko zein anaboliko batean.

Egitura kimikoari dagokionez 3 karbono dituen azido karboxilikoa da, OH taldea 2. karbonoan egonik eta fosfato taldea 3. karbonoan.


Glukolisi[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Glukolisian azido 3-fosfoglizerikoa 1,3-difosfoglizerotik abiatuta sortzen da, fosfoglizerato kinasa izeneko entzimak katalizatutako erreakzio honetan:

D-1,3-Bisphosphoglycerat2.svg ADP   ATP
Biochem reaction arrow reversible YYNN horiz med.svg
Fosfoglicerato
quinase
D-3-Phosphoglycerat2.svg
1,3-difosfoglicerato
+ ADP
Biochem reaction arrow reversible NNNN horiz med.png 3-fosfoglicerato
+ ATP
\Delta G^0 = -18,5 \frac{kJ}{mol}

Glukolisian ez ezik, glukoneogenesian ere parte hartzen du azido 3-fosfoglizerikoak.


Calvin zikloa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Fotosintesiaren ilunpeko fasean -Calvin zikloan- azido 3-fosfoglizerikoa funtsezko metabolitoa dugu. Pentosa batek -erribulosa 1,5 bifosfatoak- CO2 molekula bat hartzen du zikloaren hasieran, 6 karbono dituen molekula ez-egonkorra agertuz, segituan puskatzen dena bi molekula 3-fosfoglizerato agertuz. Hau da Calvin zikloaren lehenengo molekula egonkorra, funtsezko metabolito bat (glizeraldehido-3-fosfato) sortuko duena.


Bestalde, azpimarratu behar da serina aminoazidoaren sintesian ere parte hartzen duela azido 3-fosfoglizerikoak