Balaton
|
||||
|---|---|---|---|---|
 |
||||
 |
||||
| Kokalekua | Hungaria | |||
| Koordenatuak | 46°50′″N 17°44′″E / Adierazpen errorea: Ustekabeko < eragilea Adierazpen errorea: Ustekabeko < eragileaKoordenatuak: 46°50′″N 17°44′″E / Adierazpen errorea: Ustekabeko < eragilea Adierazpen errorea: Ustekabeko < eragilea | |||
| Garaiera | 104,8 m | |||
| Eremua | 592 km² | |||
| Zabalera | 14 km | |||
| Luzera | 77 km | |||
| Gehienezko sakonera | 12,2 m | |||
| Arroa | 5.181 km² | |||
| Ertzaren luzera | 236 km | |||
| Betebidea | Zala ibaia | |||
| Hustubidea | Sió ibaia | |||
| Hiriak | Keszthely, Siófok, Balatonfüred | |||
Balaton[1][2] Hungarian dagoen aintzira da, Europa Erdialdeko handiena eta helburu turistiko nagusia. Hunagaria estatu itsasgabea denez, batzuetan Hungariako itsasoa izena ematen zaio. Zala ibaiak da ur hornitzaile nagusia eta Sió ubideratua da hustubide bakarra.
Eduki-taula |
Izena [aldatu]
Hungarieraz, aintziraren izena Balaton da (ezizenez Balcsi eta, batzuetan, Hungariako itsasoa). Latinez Lacus Pelso da, alemanez Plattensee, eslovakieraz Blatenské jazero eta kroazieraz/serbieraz Blatno Jezero.
Izenak aintzira lohia esan nahi du gutxi gorabehera eslavieraz (blato hitzak lohi edo lokatz esan nahi baitu). Hungarierazko izena blato hitzetik dago eratorria, baina gaurko hungarieraz ez du esanahi zehatzik.
Erromatarrek Lacus Pelso izena eman zioten, hau da, «aintzira azala» (sakonera gutxikoa) latinez. Esanahi bera du alemanezko Plattensee izenak.
Klima [aldatu]
Balaton aintzirak eskualdeko euri kopuruan eragiten du. Eskualdeak 5-7 cm gehiago jasotzen ditu, Hungariako beste eskualdeek baino. Horrela, egun hodeitsuagoak eta tenperatura epelagoak eragiten ditu. Aintziraren urazala izoztu egiten da negu hotzenetan.
Eskualdeko klima egokia da mahatsondoak hazteko eta ardoa ekoizteko. Aintzirak eguzki-erradiazioa islatu eta mahatsa heltzeko behar den eguzki-argia bikoizten du. Klima mediterraneoaren antzeko eguraldiak eta bertako lur bolkanikoak mahatsondoaren landaketa ahalbidetu du, erromatarren garaitik.
Herriak [aldatu]
Ipar ertza [aldatu]
Ekialdetik mendebaldera:
Balatonfőkajár - Balatonakarattya - Balatonkenese - Balatonfűzfő - Balatonalmádi - Alsóörs - Paloznak - Csopak - Arács - Balatonfüred - Tihany - Aszófő - Örvényes - Balatonudvari - Fövenyes - Balatonakali - Zánka - Balatonszepezd - Szepezdfürdő - Révfülöp - Pálköve - Ábrahámhegy - Balatonrendes - Badacsonytomaj - Badacsony - Badacsonytördemic - Szigliget - Balatonederics - Balatongyörök - Vonyarcvashegy - Gyenesdiás - Keszthely
Hego ertza [aldatu]
Ekialdetik mendebaldera:
Balatonakarattya - Balatonaliga - Balatonvilágos - Sóstó - Szabadifürdo - Siófok - Széplak - Zamárdi - Szántód - Balatonföldvár - Balatonszárszó - Balatonszemes - Balatonlelle - Balatonboglár - Fonyód - Bélatelep - Balatonfenyves - Balatonmáriafürdő - Balatonkeresztúr - Balatonberény - Fenékpuszta
