Barano

Baranoa
Varanus giganteus
Sailkapen zientifikoa
Erreinua: Animalia Klasea: Sauropsida Ordena: Squamata Azpiordena: Lacertilia Infraordena: Platynota Familia: Varanidae (Merrem, 1820)

Baranoa Baranidoen familiako eta Varanus generoko narrastien izen arrunta. Hegoaldeko Asian bizi dira eta obiparoak, handiak, azkarrak eta oso jatunak dira. Beren azala oso preziatua da..

Monitor muskerra bere espezietik bigarren handienetarikoa da, komodo herensugearen atzetik. Honek, 2.8 metro neurtzen baitditu.

Begi bakoitzetik marra beltz bat ateratzen zie kolore horiz inguratua dagoena. Oso lepo luzea daukate baita musturra ere bai, sudur zuloak alde batera dauzkatela uretan igeri ahal izateko . Burua estaltzen dizkien eskatak tamainaz oso handiak dira baina gorputz aldekoak txikiagoak eta bateratuta daude.

Marroi edo beltz koloretakoak izan daitezke hainbat puntu horiz osatuak, non ilarak sortzen diren. Adina aurrera joan ahala ilara hauen kolorea desagertuz doa.

Beraien buztana indartsua eta oso latza da eta buztan honen goiko partean kresta moduko zati nabari bat dute. Hau uretako alde batetik bestera igeri egiteko erabiltzen dute, baita hetsaiei beldurtzeko ere. Egoera llarrietan aurkitzen denean uretara sartzen da, bertan babestuta sentitzen delako. Uretan 30 minutu baino gehiago egon daiteke azalera irten gabe.

Kasu gehienetan monitorea edozein motatako animaliak harrapatuz elika daiteke.

Hauek, erreka bazterretan haien lur azpiko gordelekuak egin ditzakete eta zabaleran 9 metro izan ditzakete eta luzeeran 2 metrotarainokoak izatera iritsi daitezke. Gordelekuak lur azpian egiten dituztenez 26 graduko tenperatura mantentzen da.

Kumeak zuhaitzen ondoan jaiotzen dira, arrautzak enborren ondoan uzten dituztelako.

Narrasti mota hau India, Sri Lanka, Filipinak, Indotxinan eta Indonesian aurkitu dezakegu. Beraien larrua jateko edota objektuak egiteko erabiltzen dira.

Espezieak

Lehen familiak genero gehiago bazituen ere, egun guztiak daude iraungituak Varanus izan ezik. Hona hemen generoko [][espezie]]en zerrenda:

• Varanus acanthurus
• Varanus albigularis
• Varanus auffenbergi
• Varanus baritji
• Varanus beccarii
• Varanus bengalensis
• Varanus bitatawa
• Varanus bogerti
• Varanus brevicauda
• Varanus bushi
• Varanus caerulivirens
• Varanus caudolineatus
• Varanus cerambonensis
• Varanus doreanus
• Varanus dumerilii
• Varanus eremius
• Varanus exanthematicus
• Varanus finschi
• Varanus flavescens
• Varanus giganteus edo Barano erraldoia
• Varanus gilleni
• Varanus glauerti
• Varanus glebopalma
• Varanus gouldii
• Varanus griseus
• Varanus indicus
• Varanus jobiensis
• Varanus juxtindicus
• Varanus keithhornei
• Varanus kingorum
• Varanus komodoensis edo Komodoko dragoia
• Varanus lirugensis
• Varanus mabitang
• Varanus macraei
• Varanus melinus
• Varanus mertensi
• Varanus mitchelli
• Varanus nebulosus
• Varanus niloticus
• Varanus obor
• Varanus olivaceus
• Varanus ornatus
• Varanus panoptes
• Varanus pilbarensis
• Varanus prasinus
• Varanus primordius
• Varanus prisca (†)
• Varanus rosenbergi
• Varanus rudicollis
• Varanus salvadorii
• Varanus salvator
• Varanus scalaris
• Varanus semiremex
• Varanus spenceri
• Varanus spinulosus
• Varanus storri
• Varanus telenesetes
• Varanus timorensis
• Varanus tristis
• Varanus varius
• Varanus yemenensis
• Varanus yuwonoi

Erreferentziak

Artikulu hau biologiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.