Bigarren Karlistaldia
| Bigarren Karlistaldia | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
 Karlos VI.a |
|||||||
|
|||||||
| Gudulariak | |||||||
.svg){kind=small} Liberalismoa |
 Karlismoa |
||||||
| Buruzagiak | |||||||
| Fernando Fernández de Córdova Ramón Narváez |
Ramón Cabrera Benet Tristany |
||||||
Matinersen gerra (euskaraz goiztiarrak, goizeko lehen orduetan tropak erasotzen zituzten taldeei erreferentzia eginez[1]), askoren ustez Bigarren Karlistaldia izan zena, 1846ean hasi eta 1849an bukatu zen eta karlistak eta Isabel II.aren aldekoak borrokatu ziren.
Gatazka Kataluniako hainbat puntutan gobernu zentralaren aurka izan zen matxinadak eragin zuen. Lehen Karlistaldiaren ondoren, Katalunia egoera zailean zegoen. Eskualderik behartsuenetan gosea zegoen eta kataluniar industria krisia pairatzen hasi zen. Hau gutxi balitz, gobernuak nahitaezko zerbitzu militarra ezarri zuen, Kataluniak hain beharrezko zuen langileri gazterik gabe geratuz. Hala ere, teorian, Isabel II.ak karlisten erregenahia zen Karlos VI.a ezkontzeko matxinatu ziren. Karlistek eta baita moderatuek ere ezkontzaren aldekoak ziren. Erreginak, ostera, Frantzisko Assis eta Borboikoa ezkondu zuen.
Matxinada 1846ko irailean Katalunian hasi eta Galiziara zabaldu zen. Matxinatuak gerrilla erara antolatu ziren, talde txikietan mugituz ondo ezagutzen zuten inguruetan. Gerrillak hainbat ekintza egin zituen armada isabelinoen aurka, baina benetako eraginik gabe (kontutan hartu behar da 2.000 gerrillari 40.000 soldaduren aurka hari zirela).
Orduan, Europan 1848ko iraultza demokratikoak martxan zeuden eta Maria Kristina Borboikoak Ramón Narváezek egindako konstituzioa atzera bota zuen. Narváez berak kontrolatu zuen matxinada Galizian eta Fernando Fernández de Córdovak, bertoko kapitain jenerala zena, kataluniarrak menderatu zituen[2]. Ofizialki matxinada 1849ko maiatzaren 14ean amaitu zen, frantziar tropek oinordeko karlista atxilotzean. Ekainean, amnistia eman zieten karlistei eta erbesteratuak itzuli ziren.
Guztira, gudan 3.000 eta 10,000 hildako artean izan ziren[3].
[aldatu] Erreferentziak
- ↑ Ollé Romeu, Josep M. (2007). "Matiners" Bartzelona: Editorial PPU, S.A. 15. orr.
- ↑ Fernando Fernández de Córdova. "Mis memorias íntimas". Madril, 1886
- ↑ XIX. mendeko heriotza-erroldak
[aldatu] Ikus, gainera
 |
Artikulu hau Kataluniako historiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |
