Bob Dylan

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Bob Dylan 1963an.

Bob Dylan (jaiotzez Robert Allen Zimmerman, Duluth, Minnesota, 1941eko maiatzaren 24) Ameriketako Estatu Batuetako musikari, abeslari eta olerkaria da. Haren lanik ospetsuena 1960ko hamarkadakoa bada ere, bost hamarkadaz aritu da eszenatokiaren gainean.

Haren kanta batzuk "Blowin' in the Wind" edo "The Times They Are a-Changin'" gerraren kontrako ereserkiak bilakatu dira. Izan ere, kanten letretan politika, era literarioan eta filosofikoan, hizpide ohikoa da. Bere estiloa zabaldu da denborak aurrera egin ahala. AEBetako ohitura andanari atxikitu zaio, hala nola folkari, countryari, bluesi, rockari, musika zeltari, jazzi eta abarri.

Dylanen jogailuak gitarra, teklatua eta harmonika dira. Aldatzen den musika talde lagunduta, 1980ko hamarkadatik dabil biran, amaiarik gabeko bira deitu baitzaio. Zuzeneko emanaldiek bere karreran partehartze handia izan badute ere, Dylanen musikagintzak jaso ditu kritika beroenak. Literaturako Nobel Sarirako izendapena eman diote behin baino gehiagotan.

Biografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bob Dylan, Robert Allen Zimmerman izenarekin jaio zen, 1941. urteko maiatzaren 24an Duluth-en, hau Minnesotako herri bat da. Bere aitak petrolio lantegi batentzat lan egiten zuelako bizi ziren han. 1947. urtean familia beste herri batera bizitzera joan zen, han Bob poemak irakurtzen hasi zen eta musikarekiko interesa handituz joan zitzaion, bertan pianoa eta gitarra jotzen ikasi zituen.

1959. urtean Dylan Minnesotako unibertsitatera sartu zen. Hiri handi batera bizitzera joan izanak ate asko ireki zizkion, musika estilo asko ezagutuz, “Country” musikatik “Rock” musikaraino.

Ikasketetan ez zebilen oso ondo eta bakarlari bezala hasi zen, gaueko lokaletan musika jotzen. Berak bakarrik jotzen zuen beti, bere gitarra eta armonikarekin. Garai hartan Bob Dylan izen artistikoa hartu zuen, Dylan Thomas portaren homenez.

Azkenean Minnesota uztea erabakitzen du eta New Yorkera joaten da bizitzera. Bertan asko miresten dituen folk musikariak ezagutzen ditu eta bere lehenengo abestiak egiten hasten da, adibidez “Song to Woody”.

The New York times egunkarian agertutako kritika batzuen ondorioz “Columbia” diskoetxeak kontratatu zuen, eta disko bat grabatzeko aukera eman zioten, disko honek “Bob Dylan” izena zuen. Disko honetan Folk eta blues abesti ospetsuak zeuden, eta Dylanek sortutako bi abesti.

1963. urtean bere bigarren albuma kaleratzen da, “The free Wheelin”. Lan honetan 60. hamarkadako sinbolo izango diten bi abesti agertzen dira, “Blowing in the wind” eta “A hard rain is gonna fall”.

“Blowing in the wind” abestiak disko hau singelen bigarren postura bultzatu zuen.

Bob-en hirugarren diskoa “The times they are changin” deitzen zen, eta aurreko diskoen bidea jarraitzen zuen.Garai honetan Bob Dylan protesta mugimenduen buruetako bat zen, eta protesta hauen omenez “Restless Farewell” abestia konposatu zuen. Denbora gutxira “Another side of Bob Dylan” kaleratzen du.

1965. urtearen hasieran bere album berria grabatzen hasten da, “Bringing it all back home”, bertan abesti batzuk akustikoan eta beste batzuk elektrikoan datoz. Disko hau Bob Dylanek egiten duen disko konplexuena da orain arte, konposizio musikalaren aldetik.

Joan Baez abeslariarekin zuen erlazioa puskatu ondoren, Dylan, Sara Lowndesekin ezkondu zen. Biek batera “Highway 61 revisited” albuma atera zuten, disko honetan zetorren “Like a Rolling Stone” abestia. Disko honen ondoren “Blonde on blonde” atera zuen, hau Nashvillen grabatu zuten 1966. urtearen hasieran.

Ingalaterran eginiko gira arrakastatsu baten ondoren, Bob Dylan bere generazioko ahotsik famatuena egin zen.

Baina, handik gutxira moto istripu garrantzitsu bat izan zuen, honek etxean denboraldi luze batez garatzean behartu zion.

Istripu larri honen ondoren “John Wesley Harding” plazaratu zuen, disko honek, Amerikar zerrendetako lehen postuetan egotea lortu zuen, eta salmenta izugarriak izan zituen. Gainera, musikako poeta handietako bat zela onartu zen.

Bere hurrengo albuma “Nashville skyline” izan zen, eta honek bere jarraitzaile guztiak txundituta utzi zituen bere country musika zela eta. Arrakasta honek hutsegite handi bat ekarri zuen.

1970. urtean beste album bat atera zuen, “Self portrait”.Dylanek beste disko bat egin zuen “Self portrait” ondoren, “New morning” eta hau egiteko lau hilabete baino ez zituen behar izan zituen.

Bere kontzertua “Concert for Bangladeshen”, George Harrisonek antolatua, bere lehen kontzertua izan zen Estatu Batuetako publikoaren aurrean, duela bost urteko istripuaren ondoren.

Denbora honetan Bob Dylanek pelikula batzuetan parte hartu zuen. Adibidez “Pat Garrett and Billy the Kid”. Pelikula hauek ez zuten arrakastarik izango Bob Dylanen musikarengatik izango ez balitz.

Bere hurrengo lanarekin “Planet waves” zerrendetan lehen postura igotzea lortu zuen. Bere emaztearekin dibortziatu ondoren “Blood on the track” diskoa atera zuen bere sentimenduak adierazteko.

“Desire” diskoarekin berriz ere lehen postuan egotea lortu zuen. Disko honek “Hurricane” gaia zekarren. Gai hau Rubin Hurricane boxeolariaren omenez eginda zegoen. Desire hitzak Bob Dylanen itzulera esan nahi du.

Beste arrakasta disko bat atera zuen. “Slow train coming”. Honekin Grammy bat lortu zuen Rock abeslari bezala.

Atera zituen hurrengo diskoak “Saved” eta “Infidels” izan ziren, eta Bobekin batera Mark Knopfler eta Dire Straitsen gitarra-jotzaileak ukitu oso berezia eman zioten.

Hurrengo diskoa “Empire burlesque” izan zen, Dylanek bakarrik egina eta “Infields” aurreko diskoa baino hobea. 1990. urtean “Under the red sky”atera zen eta onen atzean “Good as i been to you” eta “World gone wrong”

1997ko irailean “Time out of mind” plazaratu zuen eta honekin bere lehen urrezko diska irabazi zuen. Disko honek 17 minutu irauten zuen.

Maiatzean Bob Dylan ospitalera eraman zuten bihotza gaizki zuelako , baina azkenean ondo jarri zen.

Diskografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Inglesez [1]

Euskal Herrian[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bob Dylanek bederatzi aldiz abestu du, oraingoz, Euskal Herrian. Hona hemen emandako emanaldiak, egindako abestiak eta berarekin batera aritu diren musikariak:

Donostia (Anoetako Belodromoa), 1989ko ekainaren 17an. Abestiak: 1. Subterranean Homesick Blues 2. I'll Remember You 3. John Brown 4. You're A Big Girl Now 5. Shot Of Love 6. Stuck Inside Of Mobile With The Memphis Blues Again 7. It Ain't Me, Babe 8. Don't Think Twice, It's All Right 9. Mr. Tambourine Man 10. All Along The Watchtower 11. Silvio (Bob Dylan eta Robert Hunter) 12. In The Garden 13. Like A Rolling Stone 14. Blowin' In The Wind 15. To Ramona 16. Maggie's Farm

Musikari Taldea: Bob Dylan (ahotsa, gitarra eta ahoko soinua), G. E. Smith (gitarra), Tony Garnier (baxua), Christopher Parker (bateria).

Gasteiz (Araba Pabiloia), 1993ko Uztailaren 2an.

Abestiak: 1. Hard Times (Stephen Foster) 2. Stuck Inside Of Mobile With The Memphis Blues Again 3. All Along The Watchtower 4. Just Like A Woman 5. Tangled Up In Blue 6. Born In Time 7. Watching The River Flow 8. Little Moses (Bert A. Williams/Earle C. Jones) 9. Tomorrow Night (Sam Coslow/Will Grosz) 10. Boots Of Spanish Leather 11. Don't Think Twice, It's All Right 12. Cat's In The Well 13. I And I 14. Simple Twist Of Fate 15. Maggie's Farm 16. Rainy Day Women # 12 eta 35 17. It Ain't Me, Babe

Musikari Taldea: Bob Dylan (ahotsa , gitarra eta ahoko soinua), Bucky Baxter (gitarra pedal steel, gitarra slide elektrikoa, mandolina elektrikoa eta eskusoinua), John Jackson (gitarra), Tony Garnier (baxua), Winston Watson (bateria eta perkusioa).

Bilbo (Zezen Plaza), 1995ko uztailaren 16an.

Abestiak: 1. Crash On The Levee (Down In The Flood) 2. If Not For You 3. All Along The Watchtower 4. Born In Time 5. I'll Be Your Baby Tonight 6. Silvio (Bob Dylan eta Robert Hunter) 7. Mr. Tambourine Man 8. Masters Of War 9. It's All Over Now, Baby Blue 10. God Knows 11. Disease Of Conceit 12. Leopard-Skin Pill-Box Hat 13. Like A Rolling Stone 14. It Ain't Me, Babe 15. Rainy Day Women # 12 eta 35

Musikari Taldea: Bob Dylan (ahotsa, gitarra eta ahoko soinua.), Bucky Baxter (gitarra pedal steel gitarra eta gitarra slide elektrikoa), John Jackson (gitarra), Tony Garnier (baxua), Winston Watson (bateria eta perkusioa).

Donostia (Anoetako Belodromoa), 1999ko Apirilaren 11an.

Abestiak: 1. Friend Of The Devil (Jerry Garcia - Robert Hunter - John Dawson) 2. My Back Pages 3. Masters Of War 4. It's All Over Now, Baby Blue 5. Tomorrow Is A Long Time 6. Tangled Up In Blue 7. One Too Many Mornings 8. Everything Is Broken 9. Not Dark Yet 10. Stuck Inside Of Mobile With The Memphis Blues Again 11. Just Like A Woman 12. Highway 61 Revisited 13. Love Sick 14. Maggie's Farm 15. Blowin' In The Wind 16. Not Fade Away (Norman Petty/Charles Hardin)

Musikari Taldea: Bob Dylan (ahotsa, gitarra eta ahoko soinua), Bucky Baxter (gitarra pedal steel gitarra eta gitarra slide elektrikoa), Larry Campbell (gitarra), Tony Garnier (baxua), David Kemper (bateria eta perkusioa).

Donostia (Zurriolako Hondartza), 2006ko Uztailaren 10ean. Bakearen Aldeko Kontzertua.

Abestiak: 1. Maggie's Farm 2. The Times They Are A-Changin' 3. Down Along The Cove 4. To Ramona 5. It's Alright, Ma (I'm Only Bleeding) 6. Girl From The North Country 7. Highway 61 Revisited 8. Mr. Tambourine Man 9. I'll Be Your Baby Tonight 10. Tweedle Dee eta Tweedle Dum 11. Don't Think Twice, It's All Right 12. Summer Days 13. Like A Rolling Stone 14. All Along The Watchtower

Musikari Taldea: Bob Dylan (ahotsa, ahoko soinua eta teklatua), Stu Kimball (gitarra), Denny Freeman (gitarra), Donnie Herron (biolina, mandolin eta gitarra pedal steel), Tony Garnier (baxua), George Receli (bateria eta perkusioa).

Iruña (Anaitasuna Pabiloia), 2008ko Ekainaren 24ean.

Abestiak: 1. Cat's In The Well 2. Love Minus Zero/No Limit 3. The Levee's Gonna Break 4. John Brown 5. Sugar Baby 6. High Water (for Charlie Patton) 7. Workingman's Blues #2 8. Tangled Up In Blue 9. Masters Of War 10. It's Alright, Ma (I'm Only Bleeding) 11. Beyond The Horizon 12. Highway 61 Revisited 13. Nettie Moore 14. Summer Days 15. Ain't Talkin' 16. Thunder On The Mountain 17. Blowin' In The Wind

Musikari Taldea: Bob Dylan (ahotsa, ahoko soinua eta teklatua), Stu Kimball (gitarra), Denny Freeman (gitarra), Donnie Herron (biolina, mandolin, banjoa eta gitarra steel), Tony Garnier (baxua), George Receli (bateria eta perkusioa).

Gasteiz (Azkena Rock Festival), 2010eko Ekainaren 26an.

Abestiak: 1. Rainy Day Women # 12 & 35 2. Don't Think Twice, It's All Right 3. Stuck Inside Of Mobile With The Memphis Blues Again 4. Just Like A Woman 5. Honest With Me 6. Simple Twist Of Fate 7. High Water (for Charlie Patton) 8. Blind Willie McTell 9. Highway 61 Revisited 10. Shelter From The Storm 11. Thunder On The Mountain 12. Ballad Of A Thin Man 13. Like A Rolling Stone

Musikari Taldea: Bob Dylan (ahotsa, gitarra, ahoko soinua eta teklatua), Stu Kimball (gitarra), Charlie Sexton (gitarra), Donnie Herron(biolina, mandolin, banjoa eta gitarra steel), Tony Garnier (baxua), George Receli (bateria eta perkusioa).

Bilbo (Guggenheim Museoa), 2012ko Uztailaren 11an

Abestiak: 1. Leopard-Skin Pill-Box Hat 2. Man In The Long Black Coat 3. Things Have Changed 4. Tangled Up In Blue 5. Rollin' And Tumblin' 6. Spirit On The Water 7. Summer Days 8. A Hard Rain's A-Gonna Fall 9. High Water (for Charlie Patton) 10. Simple Twist Of Fate 11. Highway 61 Revisited 12. Can't Wait 13. Thunder On The Mountain 14. Ballad Of A Thin Man 15. Like A Rolling Stone 16. All Along The Watchtower 17. Blowin' In The Wind

Musikari Taldea: Bob Dylan (ahotsa, piano, gitarra, ahoko soinua eta teklatua), Stu Kimball (gitarra), Charlie Sexton (gitarra), Donnie Herron (biolina, mandolin, banjoa eta gitarra steel), Tony Garnier (baxua), George Receli (bateria eta perkusioa).

Baiona (Baiona Arena), 2012ko Uztailaren 20an

Abestiak: 1. Leopard-Skin Pill-Box Hat 2. Love Minus Zero/No Limit 3. Things Have Changed 4. Tangled Up In Blue 5. Tweedle Dee & Tweedle Dum 6. Desolation Row 7. The Levee's Gonna Break 8. Make You Feel My Love 9. Honest With Me 10. Spirit On The Water 11. Highway 61 Revisited 12. Forgetful Heart (Bob Dylan-Robert Hunter/Bob Dylan) 13. Thunder On The Mountain 14. Ballad Of A Thin Man 15. Like A Rolling Stone 16. All Along The Watchtower 17. Blowin' In The Wind

Musikari Taldea: Bob Dylan (ahotsa, piano, gitarra, ahoko soinua eta teklatua), Stu Kimball (gitarra), Charlie Sexton (gitarra), Donnie Herron (biolina, mandolin, banjoa eta gitarra steel), Tony Garnier (baxua), George Receli (bateria eta perkusioa).

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Bob Dylan Aldatu lotura Wikidatan
Wikiesanetan artikulu bat dago honi buruz:
Bob Dylan