Borboien berrezarkuntza (Frantzia)

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Artikulu hau Frantziako 1814-1830 bitarteko berrezarkuntzari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus Borboien berrezarkuntza.

Frantziako Erresuma
Royaume de France

1814 – 1830
Monarkia
Pavillon royal de France.svg Grand Royal Coat of Arms of France.svg
France 1815.jpg
Erresuma 1815ean
Hasiera 1814
Ehun Egunak 1815
Uztaileko iraultza 1830
Hiriburua Paris
Hizkuntza(k) frantsesa
Erlijioa Katolizismoa
Aurrekoa
Flag of France.svg Frantziako Lehen Inperioa
Ondorengoa
Uztaileko monarkia Flag of France.svg


Borboien berrezarkuntza 1814 eta 1830eko Uztaileko Iraultza arteko Borboien Frantziako erresuma izan zen, Napoleon Bonaparte Elbatik itzuli eta Waterlooko gudua arteko eta "Ehun Egunak" izeneko denboraldia izan ezik. Erregimena, Antzinako Erregimena ez bezala, monarkia konstituzionala izan zen. Aldi honetako ezaugarri politiko nagusiak kontserbadoreen erreakzioa eta Eliza Katoliko Erromatarraren berrezarkuntza izan ziren.[1][2]

1814ko apirilean Seigarren Koalizioaren armadek borboien erregenahia zen Luis XVIII.a Frantziakoari tronua eman zioten. 1814ko eskutitza izeneko konstituzioak frantziar guztiei berdintasuna egiaztatu bazuen ere[3] erregearen boterea mantendu zuen. Hala ere errege berria bere ordezkoa izango zen Karlos X.a Frantziakoa baino liberalagoa izan zen eta gobernu zentristak hautatu zituen[4].

1824ko irailean Luis XVIII.a hil zen. Bere ordezkoa Karlos bere anaia izan zen. Karlos X.ak kontserbadoreen alde egin zuen, 1825ean Sakrilegioaren aurkakoa bezalako legeak ezarriz. 1830ean bere ministroekin batera, Uztaileko Ordenantzen bitartez, hauteskundeen emaitzak aldatzea saiatu zuenean herria matxinatu zen; 1830eko abuztuaren 2rako Paris utzi eta Henrike Artoiskoaren alde abdikatu zuen. Hala ere, parlamentuak ezetz eta Luis Filipe Orleanskoa hautatu zuen ordezko, Uztaileko monarkia hasiz.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Borboien berrezarkuntza (Frantzia) Aldatu lotura Wikidatan
  1.   Furet, François (1995), Revolutionary France: 1770–1880, Wiley Blackwell, 296. orrialdea, ISBN 0631198083 .
  2.   Davies, Peter (2002), The Extreme Right in France, 1789 to the Present: From De Maistre to Le Pen, Routledge, 47–54. orrialdea, ISBN 0415239826 .
  3. 1814ko Eskutitzaren testua: 1. artikulua
  4.   Price, Munro (2008), The Perilous Crown: France between Revolutions, Pan, 93. orrialdea, ISBN 9780330426381 .


Historia
Frantzia
Artikulu hau Frantziako historiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.