Europako hizkuntza gutxituen zerrenda

Wikipedia(e)tik

Europako hizkuntza gutxitua kontinente zaharrean estatus ofizialik ez daukana edo herrialde bakoitzaren barruan biztanle gutxienek hitz egiten dutena da. Batzuk, desagertzeko arriskuan daude.

Hizkuntza hauetako batzuek herrialde batean baino gehiagotan mintzatzen dira. Herrialdeka sailkatuko ditugu.

Eduki-taula 1 Alemania 2 Britainia Handia 3 Espainia 4 Finlandia 5 Frantzia 6 Herbehereak 7 Irlanda 8 Italia 9 Norvegia 10 Polonia 11 Portugal 12 Suedia 13 Suitza 14 Kanpo loturak

[aldatu] Alemania

• Ekialdeko frisiera: 2.000 hiztun inguru, Saxonia Beherea eta Slesvig-Holstein estatuetan.
• Iparraldeko frisiera: 10.000 hiztun inguru, Schleswig-Holstein estatuan.

[aldatu] Britainia Handia

• Eskoziera edo Scots: Eskozia eta Irlandan. 1.5 milioi hiztun (herrialde bietako %13a).
• Eskoziako gaelera: Ia 60.000 hiztun aktibo (eskoziarren %1).
• Galesera: 611.000 hiztun (Galestarren %21a) gehi ia 145.000 hiztun kanpoan (Argentina, Ingalaterra, AEB eta Kanadan).
• Kornubiera: 3.500 hiztun inguru (Kornuallestarren %0.7a).
• Manxera: 300 bat hiztun bigarren hizkuntza bezala Man uhartean.
• Normandieraren aldaerak: Kanaleko irletan.

[aldatu] Espainia

 Sakontzeko, irakurri: Espainiako hizkuntzak

• Aragoiera: 30.000 hiztun guztira (Aragoiarren %2.5a).
• Asturiera: 460.000 hiztun Asturiasko Printzerrian, Leonen, Zamoran eta Salamancan (%20a).
  • Montañera
  • Leonera
  • Extremeñoa: Extremadurako ipar-mendebaldean, oso ahuldua.
• Euskara: 700.000 hiztun aktibo (Euskal Herritar guztien %24a).
• Erromintxela: Romaniaren euskal aldaera, desagertzear.
• Galiziera: Galizia, Asturias (eonaviegoa), Bierzo (Leon) eta Caceres (Xalimako Fala).
  • Eonaviegoa
  • Extremadurako Fala
• Katalana: Katalunia, Valentziako Erkidegoa, Balear Uharteak, Andorra, Sartaldeko Zerrenda (Aragoi) eta Carxe (Murtzia).
• Kalo: Ijitoen hizkuntza, oso egoera minorizatuan Andaluzian batez ere.
• Okzitaniera (Aranera): Arango harana (Lleida).
• Portugesa: Extremadurako mugako herri batzuetan (Olivenza eta Alcantara)

[aldatu] Finlandia

• Laponiera edo samia: 20.000 hiztun inguru.

[aldatu] Frantzia

 Sakontzeko, irakurri: Frantziako hizkuntzak

• Alsaziera
• Bretoiera: 100.000 hiztun (Bretainiarren %2-3a).
• Frankoprovenzera
• Euskara: 700.000 hiztun guztira (Euskal Herritar guztien %24a).
• Galoa: Bretainia.
• Katalana (Ipar Katalunia).
• Korsikera: 100.000 hiztun (Korsikarren %33a).
• Normandiera
• Okzitaniera: Akitania, Auvernia, Erdialdea, Erdialdeko Pirinioak, Languedoc-Roussillon, Limousin, Poitou-Charentes, Proventza-Alpeak-Cote d'Azur eta Rodano-Alpeak.
  • Gaskoiera

[aldatu] Herbehereak

• Mendebaldeko frisiera: 400.000 hiztun inguru Friesland eta Groninga probintzietan.

[aldatu] Irlanda

• Gaelikoa edo irlandera: 250.000 hiztun aktibo inguru (Irlandako uharte osoaren biztanleen %4a).

[aldatu] Italia

 Sakontzeko, irakurri: Italiako hizkuntzak

• Grekokalabriera: 2.000 bat hiztun Calabria hegoaldean.
• Grikoa: 20.000 bat hiztun Salento eskualdean.
• Franko-proventzera edo arpitanera.
• Friuliera: Friuli-Venezia Giulia.
• Katalana (Algerera): Alguer (Sardinia).
• Ladinera: 40.000 bat hiztun Veneto eta Trentino-Adige Garaian.
• Napoliera
• Okzitaniera: Calabria, Piemonte eta Liguria.
• Sardiniera: Sardinia.
• Siziliera: Sizilia eta Calabria.
• Veneziera: Veneto.

[aldatu] Norvegia

• Laponiera edo samia: 20.000 hiztun inguru.

[aldatu] Polonia

• Kaxubiera: 53.000 hiztun inguru

[aldatu] Portugal

• Mirandera: 15.000 hiztun inguru Miranda do Douro eta Vimioso udalerrietan.

[aldatu] Suedia

• Laponiera edo samia: 5.000 hiztun inguru.

[aldatu] Suitza

• Erromantxera: Grisons Kantoian.
• Franko-proventzera edo arpitanera.

[aldatu] Kanpo loturak

• Europako hizkuntzak "Munduko hizkuntzen amarauna"-n