Golan

Kokapen mapa

Golan —Golango gainak izenaz ere ezaguna— (arabieraz هضبة الجولان‎ Haḍbat al-Ǧūlān, hebreeraz רמת הגולן Ramat HaGolan) Asiako goi ordoki estrategikoa da, Siria, Israel, Jordania eta Libano arteko mugan dagoena.

Lehen, Siriaren mendeko lurraldea zen; gotortu, eta Israelgo lurraldeei artilleriaz eraso egiteko erabili zuten Israelgo estatua sortu ondoren (1948); gero, 1967an, Israelek hartu zuen eta lege militarraren mende jarri. Israelek 1981ean bereganatu zuen.

Geografia

Iparraldean, itsas-mailatik 2.000 m-ra baino gehiagora dago, eta Galileako itsasoaren inguruan, berriz, itsas-maila baino beherago.

Naturaren ikuspuntutik, Golan Hermon mendiaren jarraipena da. Jordan ibaiaren iparraldean dago, Hermon mendi magalaren eta Yarmouk (Heromax) ibaiaren artean. Lur eta belardi emankorrak ditu, 120–520 m garai direnak.

Historia

Siriako Al Qunaytirah eskualdearen zatia izanik, Israelek okupatu egin zuen Sei Eguneko Gerran (1967) eta, berriz ere, Yom Kippur Gerran (1973). 1981eko abenduaren 14an Israelek legea eta administrazioa aplikatu zituen, estatuaren zatitzat joz. Nazio Batuen Erakundek legez kanpoko anexio hau gaitzetsi du eta nazioartekoak ez inoiz onetsi.

Siriak Al Qunaytirah eskualdearen zatitzat jotzen du oraindik.

Erreferentziak

• Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Izan ere, egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek lizentzia librearekin laga zituen, euskal Wikipedia osatzeko proiektu baterako.

Ikus, gainera

• Sei Eguneko Gerra