Gorbeiako natura parkea
Wikipedia(e)tik
(Gorbeiako Parke Naturaltik berbideratua)
Gorbeiako natura parkea Araba eta Bizkaia arteko Gorbeia mendiak (1.481 m.) menderatzen duen 20.016 hektareako lurraldea da.
Borda bat Gorbeiako natura parkearen iparraldean. Baserri izandakoa, egun aziendak gordetzeko.
Eusko Jaurlaritzak 1994ko ekainaren 21ean izendatu zuen natura parke[1].
Eduki-taula |
[aldatu] Udalerriak
Araba eta Bizkaiaren arteko mugaldean dago eta inguruko udalerriak hauexek:
- Arabakoak: Murua, Etxaguen eta Manurga (Zigoitia), Murgia, Sarria, Ametzaga eta Zarate (Zuia), Gujuli eta Urkabustaiz.
- Bizkaikoak: Orozko eta Zeberio; Arteaga, Areatza eta Zeanuri (Arratia).
[aldatu] Ezaugarri nagusiak
- Klima: Prezipitazioak ugariagoak dira Bizkaiko aldean Arabakoan baino. Klima atlantikoaren eta kontinetalaren arteko muga dugu Gorbeiako tontorra.
- Geologia: Bizkaian Aldamin edo Lekanda bezalako kareharrizko tontor zorrotzak dira nagusi; Araban, aldiz, tontor borobilduak ikus ditzakegu silizeo harrien gainean (Berretin edo Oketa, esate baterako)
- Basoak: Pagoak dira Gorbeian azalera gehien betetzen duten zuhaitzak, 6000ha alegia. Haritzak (Quercus robur eta Quercus petraea) eratutako basoak urteetan zehar moztu egin ziren baso-landaketak (gehien bat Bizkaian) eta nekazaritza lursailak (Araban) ezarriz. Ibai-ertzeetako basoak hedadura gutxikoak izan arren, garrantzia handikoak dira ibaien aniztasuna mantentzeko. Gorbeian ondo zaindutako ibaien adibide ugari ditugu: Arratia, Arnauri, Baias, Arralde, Ugalde...
- Fauna: Gorbeian topatzen ditugun animalien artean Oreina da ezagunena, hala ere 167 ornodun espezie desberdin daude inguru hauetan. Horietariko batzuk hurrengoak dira: igaraba, lepahoria, muxar grisa, amuarraina eta okil beltza.
[aldatu] Leku deigarrienak
- Itxinako Biotopo Babestua: Parkearen iparraldean dagoen eredu karstikoaren adibide bikaina.
- Goiuriko ur-jauzia: 100 metro inguruko ur-jauzi hau Parkearen hego-mendebaldean topatzen dugu, Izarra herritik hurbil.
- Mairuelegorretako kobazuloa: Hego-ekialdean aurkitzen den haitzulo ezaguna. Bertara iristeko bidea Muruako harrobietan hasten da.
- Saldropoko hezegunea: Barazar mendatearen punturik altuenean dagoen bidea hartuz bertara iritsiko gara.
[aldatu] Debeku garrantzitsuenak
- Sua piztu.
- Zaborra bota.
- Baimenik gabe ibilgailuz ibili.
- Landareak moztu edo animaliak gogaitu.
- Kanpatu.