Iparraldeko Gurutzadak

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu

Iparraldeko Gurutzadak edo Gurutzada Baltikoak mendebaldeko Europak Europaren ipar-ekialdeko (Baltikoaren inguruko) jentil herrien aurka antolatutako gurutzadak izan ziren.

Gurutzada Baltikoen abiapuntu ofiziala Zelestino III.a Aita Santuak 1193 urtean egindako deia bada ere, Alemania eta Eskandinaviako erreinu kristauak jada hasiak ziren aldameneko nazio jentilen aurka. Kanpaina ezberdinen helburu izan ziren herriak honakoak izan ziren besteak beste:

  • Soraboak eta Rugitarrak, Rügen, Pomerania eta Mecklenburgekoak (1147an daniarren esku, eta baita gerora saxoien eta poloniarren esku ere).
  • Finlandiarrak 1154ean, Tabastia 1249an eta Karelia 1293an suediarren esku.
  • Estoniarrak, Kuroniarrak, Liboniarrak eta Letoniarrak (alemaniar eta daniarren esku 1193-1227)
  • Lituaniarrak 1316an.
  • Prusiarrak.
  • Abotritak.

Baltiar eta eslaviarren, eta saxoi eta daniarren arteko borrokak gurutzada baino mendeak lehenago hasi zen, inguruko itsaso eta lurreko merkatari-bideen kontrolagatik eta nagusitasun ekonomikoagatik. Gurutzadak arazo hauen jarraipena izan ziren batik bat, orain Aita Santuak inspiraturik eta abade armatuek parte hartzen zutelarik. Lehen kanpainak Lurralde Santuko Bigarren Gurutzadaren paraleloki eman ziren, 1100 inguruan, eta ipar ekialdean XVI. mendera arte jarraitu zuten irregularki.