Iurreta
|
Iurreta |
|||
|---|---|---|---|
 Bizkaia |
|||
 |
|||
|
|||
| Izen ofiziala | Iurreta | ||
| Estatua Erkidegoa Lurralde Historikoa Eskualdea |
Espainia Euskal Autonomia Erkidegoa Bizkaia Durangerri |
||
| Alkatea | Iñaki Totorikaguena Sarrionandia (EAJ) | ||
| Herritarra | iurretarra | ||
| Koordenatuak | - | ||
|
|
|||
| Eremua | 19,01 km2 | ||
| Distantzia | 30 km Bilbora | ||
| Posta kodea | 48215 |
||
| Biztanleria | 3.884 bizt. (2012) | ||
| Dentsitatea | 204,31 bizt./km² | ||
| www.iurreta.net http://www.iurreta.net www.iurreta.net | |||
Iurreta Bizkaiko ekialdeko herria da, Durangerriko eskualdean kokatua. Udalerriak 18,48 km2-ko azalera du. Euskara, bizkaiera; euskaldunak, % 55.
Industria da nagusi gaur egungo Iurretan (burdingintza, erremintak eta papergintza). Nekazaritzak ez du aparteko garrantzirik. Aipagarriak dira San Migel parrokia (XIX. mendearen hasiera), Goiuriko, Amatzako eta Arandiako ermitak, Goikolea jauregia (XVII. m.) eta Ertzilleko garaia (XVI. m.).
Eduki-taula |
Mugakideak [aldatu]
Mugakideak hauek ditu: iparraldean Ibarruri auzoa (Muxika), hegoaldean Durango, ekialdean Garai eta Abadiño eta mendebaldean Amorebieta-Etxano.
Auzoak [aldatu]
Herrigune nagusiaz gainera, Arriandi, Goiuria, Orozketa, Oromiño eta Santa Apolonia auzoek osatzen dute udalerria.
Inguru naturala [aldatu]
Ibaiak [aldatu]
Ibaizabal ibaiak udalerria zeharkatzen du.
Mendiak [aldatu]
- Gallanda mendia (527 m).
- Axmokil (413 m).
- Iruatxeta (394 m).
- Akamendi (385 m).
- Axmokil-txiki (380 m).
- Azkorra (358 m).
Demografia [aldatu]
| 1897 | 1900 | 1910 | 1920 | 1930 | 1940 | 1950 | 1960 | 1970 | 1981 | 1991 | 2001 | 2006 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| * | * | * | * | * | * | * | * | * | * | 4.901 | 4.144 | 3.901 |
Historia [aldatu]
1072ko dokumentu batean aipatzen da lehen aldiz Ihurretako San Martin monasterioa. Erdi Aroan Durangoko merindadeko hamabi elizateetako bat izan zen Iurreta, eta Bizkaiko burdinola-herri oparoenetakoa izan zen XIX. mendea arte. 1926an gelditu zen Iurretako elizatea Durangoko udalaren barnean, bertakoek nahi ez zuten arren, eta hutsean geratu ziren ondoko urteetan udal bihurtzeko egin ziren saio guztiak. 1950ean bizkortu egin zen Iurretako industrializazioa eta industria-herria zen 1970erako. 1990eko urtarrilaren 1ean, udal bihurtu zen berriro Iurreta, Iurretako Eleizatea izenaz.
Iurretar ezagunak [aldatu]
- Karmelo Etxenagusia (1932-2008), apaiz, idazle eta euskaltzaina.
- Joseba Sarrionandia (1958-), euskal idazlea.
- Eneko Abasolo "Abarkas" (1976-), bertsolaria.
- Fernando Amorebieta (1985-), Athletic-eko jokalaria.
Ikus, gainera [aldatu]
Kanpo-loturak [aldatu]
- (Euskaraz)(Gaztelaniaz)(Ingelesez) Udalaren webgunea
- (Euskaraz) Durangaldea
Erreferentziak [aldatu]
- Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Izan ere, egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek Creative Commons Aitortu 3.0 Espainia lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
