Jorubera
| Jorubera 'èdè Yorùbá' |
||
|---|---|---|
| Non mintzatzen den: | Nigeria, Togo, Benin. | |
| Eskualdea: | Afrikako Mendebaldea | |
| Hiztunak: | 25 milioi | |
| Hizkuntza familia: | Niger-Kongo Atlantiko-Kongo Volta-Niger Joruboide Edekiri Jorubera |
|
| Estatus ofiziala | ||
| Hizkuntza ofizialtzat duten lurraldeak: | ||
| Erakunde araugilea: | Ez dago | |
| Hizkuntza kodeak | ||
| ISO 639-1: | yo | |
| ISO 639-2: | yor | |
| ISO 639-3: | —
|
|
| Oharra: baliteke orri honek Unicode kodearekin emandako NAF fonetika ikurrak edukitzea. | ||
Jorubera[1] (joruberaz èdè Yorùbá, hitzez hitz «joruba hizkuntza») Mendebaldeko Afrikako Niger-Kongo familiako hizkuntza bat da. Joruba etniako jendeek hitz egiten dute, Joruba Herrian bereziki. Nigeria osorako onarpen ofiziala duten hizkuntzetako bat da, estatu horretako biztanleen % 21 inguru baitira jorubak. Mendebalderago, Benin eta Togo estatuetan ere hitz egiten da.
Eduki-taula |
Dialektoak [aldatu]
Joruberaren continuum dialektalean, hainbat dialekto daude. Joruba Herriko Nigeriako aldean, dialekto nagusiak hiru dira:
- Ipar-mendebaldeko jorubera: Abẹokuta, Ibadan, Ọyọ, Ọgun eta Lagos eskualdeak.
- Erdialdeko jorubera: Igbomina, Ifẹ, Ekiti, Iworoko Ekiti, Akurẹ, Ẹfọn, eta Ijẹbu.
- Hegoaldeko jorubera: Okitipupa, Ondo, Ọwọ, Ikare, Sagamu eta Ijẹbuko alde batzuk.
Eredu batua [aldatu]
Jorubera batua eskoletan irakasten duten eta literaturan eta hedabideetan erabiltzen duten eredu idatzia, batua edo estandarra da. 1850eko hamarkadan sortu zuen Samuel A. Crowther apezpikuak, gramatika bat eta Bibliaren itzulpena egiteaz batera. Oyo eta Ibadango aldaeretan oinarrituta dago nagusiki, beste dialekto batzuetatik ere hainbat osagai hartu dituen arren.
Erreferentziak [aldatu]
- ↑ Euskaltzaindiaren 53. araua (Munduko estatuetako hizkuntza ofizialak).
Kanpo loturak [aldatu]
- (Ingelesez)Hiztegia (Yoruba-Ingelesa)
