Kadmio

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Kadmioa
48 ZilarraKadmioaIndioa
Zn

Cd

Hg
Cd-TableImage.png
Orokorra
Izena, Ikurra, Zenbakia Kadmioa, Cd, 48
Serie kimikoa trantsizio-metalak
Taldea, periodoa, orbitala 12, 5, d
Itxura gris zilarkara metalikoa
Kadmioa
Masa atomikoa 112,411(8) g/mol
Konfigurazio elektronikoa [Kr] 4d10 5s2
Elektroiak orbitaleko 2, 8, 18, 18, 2
Propietate fisikoak
Egoera solidoa
Dentsitatea (0 °C, 101,325 kPa)
8,65 g/L
Urtze-puntua 594,22 K
(321,07 °C, 609,93 °F)
Irakite-puntua 1.040 K
(767 °C, 1.413 °F)
Urtze-entalpia 6,21 kJ·mol−1
Irakite-entalpia 99,87 kJ·mol−1
Bero espezifikoa (25 °C) 26,020 J·mol−1·K−1
Lurrun-presioa
P/Pa 1 10 100 1 k 10 k 100 k
T/K 530 583 654 745 867 1.040
Propietate atomikoak
Kristal-egitura hexagonala
Oxidazio-zenbakia(k) 2 (oxido basiko ahula)
Elektronegatibotasuna 1,69 (Paulingen eskala)
Ionizazio-potentziala 1.a: 867,8 kJ/mol
2.a: 1.631,4 kJ/mol
3.a: 3.616 kJ/mol
Erradio atomikoa
(batezbestekoa)
155 pm
Erradio atomikoa
(kalkulatua)
161 pm
Erradio kobalentea 148 pm
Van der Waalsen erradioa 158 pm
Datu gehiago
Eroankortasun termikoa (300 K) 96,6 W·m−1·K−1
Soinuaren abiadura 2.310 m/s
Isotopo egonkorrenak
Artikulu nagusia: kadmioaren isotopoak
iso UE Sd-P D DE (MeV) DP
106Cd  %1,25 >9,5x1017 u εε2ν - 106Pd
107Cd Sintetikoa 6,5 o ε 1,417 107Ag
108Cd  %0,89 >6,7x1017 u εε2ν - 108Pd
109Cd Sintetikoa 462,6 e ε 0,214 109Ag
110Cd  %12,49 Cd egonkorra da 62 neutroirekin
111Cd  %12,8 Cd egonkorra da 63 neutroirekin
112Cd  %24,13 Cd egonkorra da 64 neutroirekin
113Cd  %12,22 >7,7x1015 u β- 0,316 113In
113mCd Sintetikoa 14,1 u β- 0,580 113In
IT 0,264 113Cd
114Cd  %28,73 >9,3x1017 u ββ2ν - 114Sn
115Cd Sintetikoa 53,46 o β- 1,446 115In
116Cd  %7,49 >2,9x1019 u ββ2ν - 116Sn
Erreferentziak

Kadmioa elementu kimiko bat da, Cd ikurra eta 48 zenbaki atomikoa dituena. Trantsizio-metal arraro samarra da, biguna eta urdin-zurixka. Zink meatan agertzen da gehien bat. Bateriatan eta pigmentuetan erabiltzen da, esaterako produktu plastikoetan. Minbizia eragiten du.

Ezaugarri nagusiak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kadmioa

Kadmioa metal xaflakor eta moldagarria da. Zinkaren antzeko zenbait ezaugarri dauzka, baina azken honek ez bezala, konposatu konplexuak osatzen ditu. Kadmioaren oxidazio-egoera arruntena +2 da, nahiz eta, zenbaitetan, +1 egoeran dagoen kadmioaren adibideak aurki daitezkeen.

Normalean zinkaren ezpurutasun eran agertzen da naturan. Kadmioaren ekoizpena zinkaren isolatze-prozesuaren ondorioz egiten da. Zink sulfuroak erre egiten dira oxigenoaren presentzian, oxidoa eratuz. Oxidotik zink metala ekoizteko, karbonoarekin galdatzen da edo azido sulfurikoaren laguntzarekin elektrolisia eragiten zaio. Prozesu horretan sortutako zink metaletik kadmioa isolatzeko, hutseko distilazioa erabiltzen da (zinka galdatuta badago), edo kadmio sulfatoa prezipitatzen da (disoluzio elektrolitikoaren kasuan).[1]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Kadmio Aldatu lotura Wikidatan
  1. Kadmioa WebElements.com webgunean


Kimika Artikulu hau kimikari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.