Marrubi

Marrubia
Laranjak laranjondoan
Sailkapen zientifikoa
Erreinua: Plantae Klasea: Magnoliopsida Ordena: Rosales Familia: Rosaceae Azpifamilia: Rosoideae Tribua: Potentilleae Azpitribua: Fragariinae Generoa: Fragaria L.

Mailukia Elimenditik hurbil.

Marrubiak zenbait landare-espezie herrestariak dira. Fragaria generokoak dira, lurrin hitzarekin erlazionatuta (fraga latinez), oso landuak bere fruitu jangarriarengatik. Barietate komerzializatuenak hibridoak dira. Ohikoena Fragaria x ananassa da bere fruituaren handitasunaren ondorioz.

Basokoak mailukiak ere deitzen dira euskaraz.

Berezkotasunak

Marrubia arrosaide familiakoa da.

Fruitua

Fruitutik jaten dena eterio bat da, gorri kolorezkoa, gozoa eta lurrintsua. Lore-zoruaren lodiunea da eta bere funtzioa dela landarearen egiazko fruituak hartzea. Eterio bakoitzean, 150 eta 200 hazi daude hartuta.

Marrubiaren propietateak

Marrubi ontzi bat (100 g) 34,5 kaloria ditu eta bitamina C eta P-ko elikadura iturri bikainak dira. Konposizioa:

• 34,5 kaloria
•  %85 ura
• 7 g karbohidrato
• 2,2 g zuntz
• 150 mg potasio
• 13 mg magnesio
• 30 mg kaltzio
• 60 mg C bitamina
• 0,2 mg E bitamina

Sailkapena

20 espezie baino gehiago ezagutzen dira:

Ezpezie ohikoenak:

• Marrubia, txikiak dira, 20mm-ko diametrorekin.
• Baratze-marrubia: Bi mota bereizten dira.
  • Camarosa: Handiak dira, trinkoak eta gorri-gorriak. Kalitate onekoak dira eta erresistentzia haundikoak dira.
  • Douglas: Handiak dira, globo formakoak eta krestaren ondorioz deformatuta. Kolore bizi eta gorrikoak dira eta disdiratsuak, askotan, punta arrosarekin.

Ezpezie diploideak:

• Fragaria daltoniana
• Fragaria iinumae
• Fragaria nilgerrensis
• Fragaria nubicola
• Fragaria vesca
• Fragaria viridis
• Fragaria yezoensis

Ezpezie tetraploideak:

• Fragaria moupinensis
• Fragaria orientalis

Ezpezie hexpoloideak:

• Fragaria moschata (alemaniakoa)

Ezpezie hibrido oktopoloideak:

• Fragaria x ananassa
• Fragaria chiloensis (Txilekoa)
• Fragaria iturupensis
• Fragaria virginiana

Ezpezie hibrido dekoploideak:

• Fragaria x Potentilla
• Fragaria x vescana