Oregon
|
Oregon |
|||
|---|---|---|---|
 Ameriketako Estatu Batuetako estatua |
|||
|
|||
| Ezizena: Beaver State (Kastore Estatua) | |||
| Goiburua: Alis volat propriis | |||
| Hiriburua | Salem | ||
| Hiri handiena | Portland | ||
| Eremua | 255.026 km² | ||
| Biztanleria | 3.747.455 (2007) | ||
| Dentsitatea | 13,76 bizt / km² | ||
 |
|||
| Gobernadorea | Ted Kulongoski (D) | ||
| Senatariak | Ron Wyden (D) Jeff Merkley (D) |
||
| Laburdura ISO 3166-2 |
Ore. US-OR |
||
| www.oregon.gov | |||
Oregon[1] Ameriketako Estatu Batuetako ipar-mendebaldeko estatu bat da. Hiriburua Salem da, baina hiri nagusia Portland da.
Lurralde menditsua da; kostaldean Coast Range dago; Cascade Range mendiek iparretik hegora zeharkatzen dute estatu osoa; ekialdean ere mendi asko daude: Blue Mountains, Strawberry Mountains. Hegoaldea idorra da; han dago Great Sandy basamortua. Columbia ibaia da nagusia, Washingtonen eta Oregonen arteko mugan; Snake eta Willamette ibaiak haren adarrak dira. Mendebaldean, klima epela da; barnealdean, klima kontinentala.
Eduki-taula |
Ekonomia [aldatu]
Meatze asko daude: urrea, kobrea, zilarra, burdina, nikela. Haietaz gainera, aipatzekok dira argindarra Columbia ibaiaren eta haren adarren inguruan; abere-hazkuntza; nekazaritza (garia, oloa, barazkiak, fruituak); arrantza (izokina); elikagaien industria, zurgintza, elektrometalurgia.
Historia [aldatu]
Europarrek kolonizatu aurretik, amerindiar herriak bizi ziren Oregonen: wailatpuak, kalapuyak, yakonak, klamathak, atapaskoak eta beste. XVI. mendetik espainiarrak eta ingelesak kostaldean ibili ziren, eta barrualdea Robert Grayk esploratu zuen 1792an. [1819]]an, Espainiak Oregonekiko zituen lurralde-eskubideak Estatu Batuei utzi zizkien; 1818an, Estatu Batuek eta Britainia Handiak izenpetutako hitzarmenak bi estatu horiei ematen zien Oregonen jabetza. Estatu Batuen eta Britainia Handiaren arteko liskarren ondoren, gaurko Washington eta Idaho estatuei dagozkien lurraldeak kendu, eta 1848an sortu zen gaur egungo mugak zituen Oregon. 1859an estatu bihurtu zen. 1861ean urrea aurkitu izanak areagotu zuen kolonizazioa; indiarrak matxinatu ziren, baina 1889an menderatu zituzten.
Kanpo-loturak [aldatu]
|
||||||||||||||||
 |
Artikulu hau Ameriketako Estatu Batuetako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |
Erreferentziak [aldatu]
- Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/26 egunean. Izan ere, egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek Creative Commons Aitortu 3.0 Espainia lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
