Rosetta (zunda)

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu


Rosseta ESAk sortutako zunda bat da eta 2004.urteko martxoaren 2an jaurti zuten espaziora. Honen helburua 67P/Churyumov-Gerasimenko kometaren inguruan orbitatzea da. Zunda honek abiadura handia behar duenez, Lurra eta Marte duten grabitate indarretik lagundu behar da 2014.urtean 67P/Churyumov-Gerasimenko kometara iristeko 6.500 milloi km egin ondoren.

Europar Agentzia Espazialak (Alemanian) Rosetta zunda 3,4 km/s abiadurarekin Lurretik urruntzen zen heinean kontaktua mantentzen saiatu zen. Beraz orain arte bertan geratu diren aldaketa guztiak ikertzen egon dira.

Rosetta bi zatitan banatzen da, batetik laginak hartzeko atala eta besetik lur hartzeko Philae izeneko aparailua. Kometa ikertzeaz gain, zundak, bidean aurkitutako bi asteroide ikertuko ditu ((2867) Šteins eta (21) Lutetia )

Rosettaren ibilbidea[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Rosetta zunda lehenik abiadura egokia hartzeko 2005, 2007, 2009 urteetan Lurraren ingurutik igaroko da eta Martetik bakarrik behin, 2007.urtean ( 200km-ra hurbilduz).

Rosetta eguzki energia behar du ondo funtzionatzen jarraitzeko, beraz, azken aldiz Lurretik igaro ondoren, 2011 urtetik aurrera eguzkitik 800km-ra egongo denez zundak bere eragilea martzan ipiniko du 67P/Churyumov-Gerasimenko kometarantz abiatzen denean.

Rosetta zundak, beste planeten inguruetatik bidaiatzen dagoen bitartean hibernazio egoeran dago, hau da, bere azpisistemak babesten saiatzen da hauek ez higatzeko.

Asteroideen topaketa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2008ko irailaren 5ean Rosetta (2867) Šteins asteroidearen gainetik hegan egin zuen. Steins asteriodea E motatakoa da, 4,6km diametro dituena eta bere distantzia 900km ingurukoa. Topaketa Lurretik 360km-ra izan zen 8,62km/s abiadura zuelarik. Hau dela eta, ESA-k gertakizun honetatik probetxu atera zuen eta entsegu bat bezala hartu zuen benetan gertatu egingo zenerako.

2010eko ekainaren 810ean, espero da Rosetta bigarren asteroidetik pasatzea, (21) Lutetia.

7P/Churyumov-Gerasimenko kometa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Rosetta zundaren helburua 46P/Wirtanen kometa aztertzea zen baina bere jaurtiketaren atzeratzearen ondorioz Churyumov-Gerasimenko kometa hautatu zuten.

Churyumov-Gerasimenko aldizkako kometa bat da Jupiterretik banandu ondoren eguzkiko gertutasunean harrapaturik geratu dena.

Kometa honek 1969.urtean aurkitu zuen Klim Churyumov astronomoak Kiev-eko unibertsitatean, bere laguna Svetlana Gerasimenko-k ateratako argazki batzuei esker.

2014. urtean Rosetta kometa honen inguruan orbitatzen hasiko da eta mapa bati esker Philae aterrizatzailearentzako leku bat aurkitu beharko dute.

Philae 100kg pisatzen du eta km bateko altueran askatu egingo dute. Oso poliki lurreratu beharko da bertan dituen aparatu guztiak ez hondatzeko, horretarako bi euskarriz mantendu egingo da, beraz, Philae bertara ailagatu ondoren zenbait asteetan zehar kometari buruzko datuak bidaliko ditu Lurrera.