Santarém

Wikipedia(e)tik
Santarem» orritik birbideratua)
Hona jo: nabigazioa, Bilatu

Santarém

Alentejo
Santaremgo bandera Santaremgo armarria
Izen ofiziala Santarém
Antolaketa
Estatua
Eskualdea
Azpieskualdea
Barrutia
Antzinako probintzia

Portugal
Alentejo
Lezíria do Tejo
Santarém
Ribatejo
Posta kodea
LocalSantarem.svg
Koordenatuak
Garaiera
Azalera
Biztanleria

Dentsitatea
Fregesiak
Zaindaria

39°14′00″N 8°41′00″W / 39.23333°N 8.68333°W / 39.23333; -8.68333
- m
552,54 km²
61.752 (2011)

110 bizt/km²
18

Sorrera 1095
Herritarra
Alkatea
www.cm-santarem.pt

Santarém Portugalgo Santarém barrutiko hiriburua da. 2011ko erroldaren arabera, herriak 61.752 biztanle ditu.

Geografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Tajo ibaiaren iparraldeko lautada hartzen du eta Lisboatik 65 kilometroipar-ekialdera.

Klima[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Köppen klima sailkapenaren arabera Santaremek Csa motako klima dauka (Klima mediterraneoa, uda beroekin).

Datu klimatikoak (Santarem, 1971-2000)
Hila Urt Ots Mar Api Mai Eka Uzt Abu Ira Urr Aza Abe Urtekoa
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 14.3 15.8 18.4 19.6 22.3 26.7 30.0 30.2 28.0 22.7 18.0 15.0 21.8
Batez besteko tenperatura (ºC) 9.6 11.0 12.9 14.1 16.5 20.0 22.6 22.7 21.0 17.1 13.2 10.8 16
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) 4.9 6.2 7.3 8.6 10.6 13.3 15.2 15.3 14.1 11.6 8.4 6.5 10.2
Pilatutako prezipitazioa (mm) 92.5 79.3 50.0 65.7 56.2 22.5 7.3 6.2 36.2 84.3 92.2 104.1 696.5
Prezipitazio egunak (≥ 1 mm) 11.9 11.6 8.9 10.8 8.8 4.6 1.7 1.7 5.1 10.0 10.9 12.7 98.7
Iturria: Instituto Português do Mar e da Atmosfera[1]

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lusitani leinuak populatu zuen Santarém eremua eta ondoren feniziarrak, greziarrak, erromatarrak, bisigodoak eta mauriak etorri ziren.

Hiria bera erromatarrek sortu zuten K.a. II mendean eta Scalabis izena eman zioten. Tajoren ertzeko posta-hiri garrantzitsua bihurtu zen eta Conventus Escalabitanus eskualdeko hiriburu egin zuten. Ondoren bisigodoek hartu zuten eta VIII mendean arabiarren esku gelditu zen. Hauek Shantarin izena ezarri zioten.

1147an Afonso Henriquesek konkistatu zuen, eta urte berean Lisboa ere eskuratu zuen. Garaipen hauek garrantzitsuak izan ziren Portugalgo Erresuma finkatzeko. Portugalgo erregeek sarritan egin izan zuten bisita eta Gortea sarritan bildu izan zen Santarémen. Erdi Aroan jauregi eta monasterio ugari eraiki ziren hirian, gehienak estilo gotikoan, hortik hiriari ezarri izan zaion ezizena "Portugalgo gotikoaren hiriburua". Bertan planifikatu izan ziren hainbat espedizio, esate baterako 1415eko Zeutaren konkista.

Hurrengo mendeetan ordea Lisboaren nagusitasunaren aurrean men egin eta gainbehera etorri zitaion Santarémi. 1755eko Lisboako lurrikarak gogor jo zuen eta ondare arkitektoniko handia galdu zen. XIX mendearen hasieran frantziar tropek erasotu eta harpilatu egin zuten hiria.

XX mendeko aurrerakuntzek Lisboarekin lotu zuten eta hiriak garapena izan zuen. Jarduera ekonomiko nagusia nekazaritza izan da ordutik hona.

Ondasun nabarmenak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Santarémgo gaztelu zaharra (Porta do Sol): Tajo ibaiaren gaineko muino batean eraiki zen, baina gaur egun harresien zati bat eta dorre batzuk baino ez daude zutik.
  • San Juan Alporão-ren eliza (Igreja de São João de Alporão): XII eta XIII mendeen artean eraiki zuten San Juan Hospitaleroen zaldunek.
  • Cabaças dorrea (Torre das Cabaças): Erdi Aroko harresien dorre bat da.
  • Pikondoaren iturria (Fonte da Figueira): XIV mendeko iturria.
  • Santarémgo katedrala (Sé-Catedral): XVII mendeko eliza da, jesuitek eraiki zutena.

Iruditegia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hiritar ezagunak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Santarém Aldatu lotura Wikidatan