Telurio

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Telurioa
52 AntimonioaTelurioaIodoa
Se

Te

Po
Te-TableImage.png
Orokorra
Izena, Ikurra, Zenbakia Telurioa, Te, 52
Serie kimikoa metaloideak
Taldea, periodoa, orbitala 16, 5, p
Itxura zuri zilarkara lustreduna
Telurioa
Masa atomikoa 127,60(3) g/mol
Konfigurazio elektronikoa [Kr] 5s2 4d10 5p4
Elektroiak orbitaleko 2, 8, 18, 18, 6
Propietate fisikoak
Egoera solidoa
Dentsitatea (0 °C, 101,325 kPa)
6,24 g/L
Urtze-puntua 722,66 K
(449,51 °C, 841,12 °F)
Irakite-puntua 1.261 K
(988 °C, 1.810 °F)
Urtze-entalpia 17,49 kJ·mol−1
Irakite-entalpia 114,1 kJ·mol−1
Bero espezifikoa (25 °C) 25,73 J·mol−1·K−1
Lurrun-presioa
P/Pa 1 10 100 1 k 10 k 100 k
T/K (775) (888) 1.042 1.266
Propietate atomikoak
Kristal-egitura hexagonala
Oxidazio-zenbakia(k) ±2, 4, 6
(oxido azido ahula)
Elektronegatibotasuna 2,1 (Paulingen eskala)
Ionizazio-potentziala 1.a: 869,3 kJ/mol
2.a: 1.790 kJ/mol
3.a: 2.698 kJ/mol
Erradio atomikoa
(batezbestekoa)
140 pm
Erradio atomikoa
(kalkulatua)
123 pm
Erradio kobalentea 135 pm
Van der Waalsen erradioa 206 pm
Datu gehiago
Eroankortasun termikoa (300 K) (1,97-3,38) W·m−1·K−1
Soinuaren abiadura 2.610 m/s
Isotopo egonkorrenak
Artikulu nagusia: telurioaren isotopoak
iso UE Sd-P D DE (MeV) DP
120Te  %0,09 >2,2x1016 u ε ε 1,701 120Sn
121Te Sintetikoa 16,78 e ε 1,040 121Sb
122Te  %2,55 Te egonkorra da 70 neutroirekin
123Te  %0,89 > 1,0x1013 u ε 0,051 123Sb
124Te  %4,74 Te egonkorra da 72 neutroirekin
125Te  %7.07 Te egonkorra da 73 neutroirekin
126Te  %18,84 Te egonkorra da 74 neutroirekin
127Te Sintetikoa 9,35 o β- 0,698 127I
128Te  %31,74 >2,2x1024 u β-β- 0,867 128Xe
129Te Sintetikoa 69,6 m β- 1,498 129I
130Te  %34,08 >7,9x1020 u β-β- 2,528 130Xe
Erreferentziak

Telurioa elementu kimiko bat da, Te ikurra eta 52 zenbaki atomikoa dituena. Metaloide xaflakor zuri zilarkara da, eztainuaren antzekoa. Kimikoki selenioaren eta sufrearen moduko portaera dauka. Batez ere aleazioetan eta erdieroale gisa erabiltzen da.

Telurio-kristala

Ezaugarri nagusiak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Telurioa oso bakana da Lurrean, bederatzi elementurik arraroenetako bat. Oxigenoa, sufrea, selenioa eta polonioaren taldean dago, kalkogenuroen taldean alegia.

Egoera kristalinoan zuri zilarkara da eta lustre metalikoa dauka. Oso erraz xaflatzen eta birrintzen da. Azido telurikoaren (Te(OH)6) disoluzio bat prezipitatuz telurio amorfoa ekoizten da. Hala ere, ez dago argi forma hau amorfoa den ala kristal ñimiñoz osatua dagoen.

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Telurio Aldatu lotura Wikidatan