Waterlooko gudua

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Waterlooko gudua
Sadler, Battle of Waterloo.jpg
William Sadlerren margoa
Data 1815eko ekainaren 18a
Lekua Waterloo
BelgikaBelgika 50°40′5″N 4°25′2″W / 50.66806°N 4.41722°W / 50.66806; -4.41722Koordenatuak: 50°40′5″N 4°25′2″W / 50.66806°N 4.41722°W / 50.66806; -4.41722
Emaitza Koalizioaren garaipena
Gudulariak
Flag of France.svg Frantziako Lehen Inperioa Zazpigarren koalizioa:
Flag of the United Kingdom.svg Erresuma Batua
Flag of the Netherlands.svg Probintzia Batuak
Flag of Prussia 1892-1918.svg Prusiako Erresuma
Coat of arms of Lower Saxony.svg Hannoverreko Erresuma
Arms Nassau.png Nassau
Flagge Herzogtum Braunschweig.svg Braunschweigko dukerria
Buruzagiak
Flag of France.svg Napoleon Bonaparte Flag of the United Kingdom.svg Arthur Wellesley
Flag of Prussia 1892-1918.svg Gebhard Leberecht von Blücher
Indarrak
77.500 73.200
Prusiarrak: 49.000
Galerak
25.000 hilak edo zaurituak
7.000 preso
15.000 galduta
22.000 hilak edo zaurituak

Waterlooko gudua, 1815eko ekainaren 18an burutua, Napoleon Bonaparteren azken guda izan zen. Porrot egindakoan, bere inperioa bertan behera geratu zen. Belgikako Waterloo udalerrian gertatu zen.

Leipzigko batailaren (1813) eta Frantziako borroken ostean Napoleon Elba irlara deserriratu bazuten ere, 1815eko martxoan Frantziara itzuli zen boterea berreskuratzera. Waterlooko porrotak agintalde labur berri honi (Ehun Egunak deritzona) amaiera eman zion. Harrezkero, Santa Helena irla urrunagora erbesteratu zuten Napoleon, non 1821ean hil zen.

Napoleonek agintea berreskuratu ondoren, lehen aurre egin zioten estatu frankok Zazpigarren Koalizioa osatu zuten, eta armadak mugiarazten hasi ziren berriro Napoleonen aurka egitearren. Bildu ziren lehenengo armada, Frantziako ipar-ekialdeko mugatik hurbil, Gebhard von Blücher buru zuen prusiar armada eta Wellingtongo dukea buru zuen armada ingelesa ziren. Zazpigarren Koalizioko beste armada batzuk bertaratu eta Frantziako inbasioa eratu aurretik, Napoleonek haiei eraso egitea erabaki zuen. Ekintza horretan lau bataila nagusi borrokatu ziren: Quatre Bras (ekainaren 16an), Ligny (ekainaren 16an), Waterloo (ekainaren 18an), eta Wavre (ekainaren 18-19an). Waterloo borroka erabakigarriena suertatu zen.

Ekainaren 17ko gauean goitik behera egin zuen euria. Beraz, Napoleonek aurrez aurreko borroka ekainaren 18ko arratsaldera arte atzeratzeko deliberoa hartu zuen, lurra lehor zedin. Wellingtonen armadak, Bruselarako bidean kokatuta, frantziarren erasoa jasan zuen kontraerasoari ekin arte. Aldi berean, prusiarrek Napoleonen eskuineko aldea apurtu zuten. Alderdi guztietan galera handiak izan arren, Frantziako armadak egin zuen atzera ihesean. Koalizioaren indarrak Frantzian sartzea ezin izan zuten galarazi. Louis XVIII.a tronuan berrezarri zuten eta Napoleonek erbestera jo zuen.

Ikus gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Waterlooko gudua Aldatu lotura Wikidatan