Wu txinera

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Wu txinera
吳語/吴语
Non mintzatzen den: Txina eta txinatar diasporan 
Eskualdea: Shanghai; Zhejiang probintzia; hegoaldeko Jiangsu probintzia; Xuancheng; Shangrao konderria, Guangfeng konderria eta Yushan konderria, Jiangxi probintzia; Pucheng konderria; Hong Kong
Hiztunak: ~90 
Rankina: 12
Hizkuntza familia: Sino-Tibetarra
 Sinitar
  Txinera
   Wu txinera
Hizkuntza kodeak
ISO 639-1: zh
ISO 639-2: chi (B)  zho (T)
ISO 639-3: wuu

 

Wu in China.png
Wu txineraren hedadura.
 
Zhongwen.svg
Hemengo testu batzuk txineraz daude.
Euskarri eleaniztun egokirik gabe, galdera
ikurrak ikusiko dituzu txinera ikurren ordez.

Wu txinera (tradizionalean 吳語, txinera sinplifikatuan 吴语, Hanyu Pinyin sisteman Wú yǔ) Txinako Zhejiang probintzian, Shanghain, Jiangsu probintziaren hegoaldean eta Anhui, Jiangxi eta Fujian probintzietako eskualde batzuetan hitz egiten diren txineraren dialekto (hizkuntza) taldea da[1].

Shanghaiko dialektoaren eragina dela eta, wu txinera batzutan shanghaiera izendatzen dute. Adituek gehienetan Wu hitza erabili arren, Jiangnango hizkera (江南話), Jiangsu-Zhejiangeko hizkera, Jiangzheko hizkera (江浙話) edo, sarritan, Wuyueko hizkera (吳越語) ere izendatua da.

Txineraren beste dialektozko hiztun gehienek wu dialekto leun eta arintzat jotzen dute.

Dialektoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Yanen ustetan[2], Wuk sei eskualde dialektal ditu:

Adibideak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Oharra: Adibideak Wu batuaz (Shanghaieraz) daude.

Euskara IPA Txinerazko idazkera
Shanghaitar [zɑ̃.ˈhe.ɲɪɲ] 上海人
Ni [ŋu]
Gu edo ni [ŋu.ɲi] or [ɐˑ.lɐʔ] 我伲、阿拉(我拉)
Hura [ɦi] 渠(伊, 其)
Haiek [ɦi.la] 渠拉(伊拉)
Zu [noŋ] 侬 (儂)
Zuek [na]
Kaixo [noŋ hɔ] 侬好 (儂好)
Agur [ˈtse.ɦue] 再会 (再會)
Eskerrik asko [ʑ̻iaja noŋ] edo [ʑ̻iaʑ̻ia noŋ] 谢谢侬 (謝謝儂)
Barkatu [te.vəˑ.tɕʰi] 对勿起 (對勿起)
Baino [dɛ.zɨ], [dɛ.zɨ.ni] 但是, 但是呢
Mesedez [tɕʰɪɲ] 请 (請)
Hori [ˈe.tsɐʔ], [i.tsɐʔ] 哎只, 伊只
Hau [ɡəʔ.tsɐʔ] 搿只
Han [ˈe.tɐʔ], [i.tɐʔ] 哎垯, 伊垯
Hortik [ˈe.mi.tɐʔ], [i.mi.tɐʔ] 哎面垯, 伊面垯
Hemen [ɡəˑ.tɐʔ] 搿垯(箇垯)
Eduki [ɦiɤɯ.təʔ] 有得
Izan [lɐˑ.he] 勒許
Egun [ɦi.ze] 现在 (現在)
Ze ordu da? [ɦi.ze tɕi.ti tsoŋ] 搿息几点钟? (搿息幾點鐘?)
Non [ɦa.ɺi.tɐʔ], [sa.di.fɑ̃] 嚡里垯 (嚡裏垯), 啥地方
Zer [sa ɦəʔ] 啥个, 做啥
Nor [sa.ɲɪɲ] or [ɦa.ɺi.ɦue] 啥人, 嚡里位
Zergaitik [ɦue.sa] 为啥 (為啥)
Noiz [sa.zəɲ.kuɑ̃] 啥辰光
Nola [na.nəɲ, na.nəɲ.ka] 哪恁, 哪恁介
Zenbat? [tɕi.di] 几钿?几块洋钿? (幾鈿?幾塊銀頭?)
Bai [ˈe]
Ez [m̩], [vəˑ.zɨ], [m̩məʔ], [viɔ] 呒, 弗是, 呒没
Telefono zenbakia [di.ɦʊ ɦɔ.dɤɯ] 电话号头 (電話號頭)
Etxe [oˑ.ɺi.ɕiã] 屋里向 (屋裏向)
Etxera etorri eta jolas gaitezen [tɔ ɐˑ.lɐʔ oˑ.ɺi.ɕiɑ̃ le bəˑ.ɕiã] 到阿拉屋里厢来孛相(白相)! (到阿拉屋裏厢來孛相!)
Non dago komuna? [da.sɤɯ.kɛ ɺəˑ.ɺɐʔ ɦa.ɺi.tɐʔ] 汏手间勒勒嚡里垯? (汏手間勒勒嚡裏垯?)
Afaria hartu duzu? [ɦia.vɛ tɕʰɪˑ.ku.ləʔ va] 夜饭吃过了𠲎? (夜飯吃過了𠲎?)
Ez dakit [ŋɯ; vəˑ.ɕiɔ.təʔ] 我弗(勿)晓得. (我弗(勿)曉得.)
Ingelesez egiten duzu? [noŋ ˈɪn.vəɲ kãtəʔle va] 侬英文讲得来𠲎?
Maite zaitut [ŋɯ; e noŋ] 我爱侬! (我愛儂!)
Biziki maite zaitut [ŋɯ; e.mɯ noŋ] 我爱慕侬. (我愛慕儂!)
Oso gustukoa zaitut [ŋɯ; ɺɔ ˈhuø.ɕi noŋ ɦəʔ] 我老欢喜侬搿! (我老歡喜儂搿)
Berria [ɕɪɲ.vəɲ] 新闻 (新聞)
Hilda [ɕi.tʰəˑ.ləʔ] 死脱了
Bizirik [ɦuəˑ.lɐˑ.he] 活勒嗨(活着)
Asko [ˈtɕiɔ.kue] 交关(邪气)
Barruan [ɺi.ɕiã] 里向
Kanpoan [ŋa.dɤɯ] 外頭
Zelan? [noŋ hɔ va]? 侬好伐? (儂好伐?)

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. http://www.greentranslations.com/wu-language
  2. Yan, M.M. (2006). Introduction to Chinese Dialectology. Munich: Lincom Europa
Wikipedia
Hizkuntza honek bere Wikipedia du.
Bisita ezazu.