Xíriga

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu

Xíriga asturierazko hizkera da, Llanes eta Ribadesellako tejeroek mintzatua.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Tejeroak buztina edo adreilua egiten zituzten langile etorkinak ziren, normalean pobreak eta bere jaioterritik urrun zeudenak. Noizbehinka ikuskatzaileek erabiliak, artisau bidaiari hauek XVIII. mendean xíriga sortu zuten elkarri nagusien aurrean aske mintzatzeko. Gehienak analfabetoak zirenez, ez zuten inoiz xíriga idatzi eta tejeroak desagertu ahala desagertu zen bere mintzaera. Hala ere, gaur egun bere senide edo oinordekoek oraindik erabiltzen dute.

Hizkera honen hitzek bere bizitza eta bere ohiturak azaltzen dizkigute. Hain bizitza latza izanik irain asko edo "lapurtu" adierazteko hitz asko ditu.

Segoviako probintziako Cantalejoko eultzigileen hizkera den gacería edo Galiziako fala dos arxinas hizkeren moduan, hitz asko euskaratik erakarriak izan ziren, Euskal Herria tejeroen ibilbidetik urrun zegoenez ingurukoek ulertu ezin zutelako.

Adibideak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Xíriga Euskara
araguía Haragia
asúa Sua
bai Bai
bartolo Artoa
drama Ama
drape Aita
ergue, erguín Hargina

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]