Edukira joan

Apaizac obeto (espedizioa)

Koordenatuak: 51°43′55″N 56°25′32″W / 51.731944°N 56.425556°W / 51.731944; -56.425556
Wikipedia, Entziklopedia askea
Apaizac obeto
Irudia
Map
Motaikerketa espedizioa
Denbora-tarte2006ko ekainaren 5a - 2006ko uztailaren 15a
KokalekuTernua eta Labrador
HerrialdeaKanada
Koordenatuak51°43′55″N 56°25′32″W / 51.731944°N 56.425556°W / 51.731944; -56.425556
Parte-hartzaileak

Apaizac Obeto 2006 urtean Pasaiako Albaola elkarteak Kanadan antolaturiko itsas espedizioa izan zen. Helburua Euskal Herriko baleazaleek XVI. eta XVII. mendeetan Ternuan eta San Laurendi ibaian zehar utzitako arrastoak berreskuratzea zen. Parte hartzaileak sei euskal herritar arraunlari (Markos Sistiaga, Ane Miralles, Iker Leizaola, Jon Maia, Ramon Imaz Montxo eta Xabier Agote) eta mik'maq etniako amerindiar bat (Aaron Benoit) izan ziren. Espedizioaren buru Xabier Agote izan zen eta kronika-emailea, Jon Maia.

Testuinguru historikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Eubalaena Glacialis, "euskaldunen balea"

XVI. mendeko arrantzale haiek euskaldunen balea (Eubalaena glacialis) eta bakailaoa harrapatzen zuten. Lur haiei mapa zaharretan Nouvelle Biscay (Bizkai Berria) esaten zitzaien garai batean. Izan ere, urtero-urtero milaka euskaldunek Atlantikoa gurutzatzen zuten, Mundu Berriko iparraldeko ur arrotz eta urrunetan lan egiteko.[1]

Quebec eta Labrador lurraldeak Kanadan. Ternua eskuineko irla handia da.

2006ko ekainaren 5ean abiatu eta uztailaren 15 bitartean Labradorko Red Bay-raino nabigatu zuten. 40 egunean mila itsas miliatik gora egin zuten Kanadako ipar Atlantiko bost itsas probintzia ukituta: Quebec, Gaspesie, New Brunswick, Eskozia Berria eta Ternua.[2] Ibilbidean aspaldiko arrantzale haien hainbat arrastori jarraitu zieten: Euskaldunen uhartea, Red Bay museoa, balearen lehenengo industria, euskararen eragina, harremanak Ipar Amerikako natiboekin, marinelen eguneroko bizitza, janzkera eta abar.[1]

Beothuk izeneko traineru tradizional batean nabigatu zuten. Kanadako itsas arkeologoek Labradorreko ur hotzetan aurkitutako balea-txalupa zaharraren erreplika bat zen, Albaola elkarteko kideek Pasaian eraiki zutena.

Red Bay museoko euskal baleazaleen txalupa horren erreplika bat egin zuen Albaolak

2006an Jon Maiak bidaiaren kronika jaso zuen liburu batean.[2]

Film dokumentala

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Orio Produkzioak ekoizpen etxeak Apaizac Obeto film dokumentala egin zuen, Jon Maiak zuzenduta. Euskal Telebistak 2011n estreinatu zuen.[3][1][4][5]

« Filmean gu panpina soil batzuk baino ez gara ia-ia. Txalupa bera da protagonista. Dokumentalean esaten den bezala, txalupa objektu bat zen hasieran, eta guk bizia eman genion. »

—Jon Maia (berria.eus)


Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. a b c Urtzi, Urkizu. (2011-11-10). «'Apaizac Obeto' film dokumentala estreinatuko dute gaur ETB1en» Berria (kontsulta data: 2018-08-12).
  2. a b Maia, Jon. (2006). Apaizac Obeto. Elkar ISBN 849783433X. PMC 434025956. (kontsulta data: 2018-08-12).
  3. Aguirre, Eneko. «Apaizac obeto | Orio Produkzioak S.A.» www.orioprodukzioak.com (kontsulta data: 2018-08-13).
  4. «'Apaizac Obeto' espedizioa, azken bale txaluparen kondaira» www.eitb.eus (kontsulta data: 2018-08-13).
  5. «Apaizac Obeto Dokumentala» www.facebook.com (kontsulta data: 2018-08-13).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]