Artikulu hau "Kalitatezko 1.000 artikulu 12-16 urteko ikasleentzat" proiektuaren parte da

Autotrofo

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search

Euglena izaki zelulabakar autotrofoa da, eta fotosintesia egiten du.
Bakterio autotrofo askok kimiosintesia egiten dute.

Autotrofo deritzo molekula inorganiko sinpleak erabilita bere molekula organiko propioak sintetizatzeko gai den izaki bizidunari; euren karbono-iturri nagusia karbono dioxidoa (CO2) izaten da. Autotrofo hitza grezieratik dator, eta azken finean, bere kabuz elikatzen direla esan nahi du. Landare guztiak, zianobakterioak eta bakterio batzuk dira autotrofoak.

Prozesuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Izaki bizidun guztiak karbonoan oinarrituriko molekulaz osaturik daude. Izaki autotrofoek atmosferako CO2 hartu eta Calvin zikloaren bidez finkatzen dute karbonoa[1] baina prozesu anaboliko horretarako beharrezko energia kanpotik hartu behar dute.

Fotoautotrofoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Landareek eta fotosintesia egiten duten beste organismo batzuek eguzkiko argiaren energia erabiltzen dute, eta beraz fotoautotrofo deitzen zaie[2].

KImioautotrofoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bakterio batzuek konposatu inorganikoen oxidazioa erabiltzen dute energia-iturri gisa (anhidrido sulfuroso edo konposatu ferrosoak, adibidez) eta kimiosintesia egiten dutenez kimioautotrofo deitzen zaie[2][3].

Garrantzia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Izaki autotrofoak nahitaezkoak dira kate trofikoan, argiaren energia eta konposatu inorganikoak xurgatu eta molekula organiko bihurtuko dituztelako, funtzio biologikoak betetzeko eta hazteko erabiliko dituztenak[4]. Izaki bizidun heterotrofoek elikagai bezala erabiliko dituzte[5].

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. (Gaztelaniaz) Rosalino, Vázquez Conde; Rosalino, Vázquez López (2017-01-01) Temas de Biología Contemporánea para bachilleratos tecnológicos Grupo Editorial Patria ISBN 9786077448464 . Noiz kontsultatua: 2019-06-08.
  2. a b (Ingelesez) Mauseth, James (2009) Botanik: Bitki Biyolojisine Giris Jones & Bartlett Learning ISBN 9780763753450 . Noiz kontsultatua: 2019-06-08.
  3. (Ingelesez) Chang, Kenneth (2016-09-12) «Visions of Life on Mars in Earth’s Depths» The New York Times ISSN 0362-4331 . Noiz kontsultatua: 2019-06-08.
  4. (Gaztelaniaz) Prueba de Acceso a la Universidad Para Mayores de 25 Años. Biologia Prueba Especifica.e-book MAD-Eduforma ISBN 9788466517775 . Noiz kontsultatua: 2019-06-08.
  5. (Gaztelaniaz) Suelos Y Sistemas de Produccion Agroforestales Bib. Orton IICA / CATIE . Noiz kontsultatua: 2019-06-08.

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]