Edukira joan

Azetilzisteina

Wikipedia, Entziklopedia askea
Azetilzisteina
Formula kimikoaC5H9NO3S
SMILES kanonikoa2D eredua
SMILES isomerikoa
CC(=O)N[C@@H](CS)C(=O)O
MolView3D eredua
KonposizioaNitrogeno, karbono, oxigeno, sufre eta hidrogeno
Base konjokatuaN-acetyl-L-cysteinate(1−) (en) Itzuli
MotaN-acetyl-DL-cysteine (en) Itzuli
EstereoisomeroaN-acetyl-D-cysteine (en) Itzuli
Ezaugarriak
Fusio-puntua110 ℃
Masa molekularra163,03 Da
Erabilera
Konposatu aktiboaAcetadote (en) Itzuli eta Cetylev (en) Itzuli
Tratatzen durespiratory distress (en) Itzuli, Fibrosi kistiko, Bronkiektasia, bronkitis akutu, pneumopatia, birika-enfisema, pneumonia eta Amiloidosi
HaurdunaldiaAustralian pregnancy category B2 (en) Itzuli eta US pregnancy category B (en) Itzuli
Rolafree radical scavengers (en) Itzuli, antiviral agent (en) Itzuli, espektoratzaile, farmako esentzial, Bakterizida eta mucolytic (en) Itzuli
Identifikatzaileak
InChlKeyPWKSKIMOESPYIA-BYPYZUCNSA-N
CAS zenbakia616-91-1
ChemSpider11540
PubChem12035
Reaxys1724426
Gmelin28939
ChEBI142554
ChEMBLCHEMBL600
EC zenbakia210-498-3
ECHA100.009.545
CosIng73979
MeSHD000111
RxNorm197
Human Metabolome DatabaseHMDB0001890
UNIIWYQ7N0BPYC
NDF-RTN0000147113
KEGGD00221
PDB LigandSC2

Azetilzisteina edo N-azetil-L-zisteina konposatu organikoa da,C5H9NO3S formula duena, aminoazidoen klasekoa. L-zisteinaren deribatua denez tiol talde bat du egituran. Solido kristalino zuri eta higroskopikoa da. Disolbagarria da uretan, etanoletan eta etil azetatotan. Narritagarria da[1].

Azetilzisteina L-zisteina naturalaren azetilazio zuzenaz sintetizatzen da. Normalean erreakzioaren lehengaia L-zisteinaren klorhidratoa izaten da, L-zisteina bera erraz oxidatzen baita. Klorhidratozko ur-disoluzio oso kontzentratua lehenik eta behin sodio hidroxidozko % 40ko disoluzioarekin neutralizatzen da pHa gutxi gorabehera 7,5 izan arte (hasierako pHa 1 ingurukoa da) nitrogeno-atmosferan eta etengabe hoztuz. Anhidrido azetikoa astiro erantsita zisteinaren nitrogeno-atomoa azetilatzea jadesten da.. Erreakzio-nahastea N-azetilzisteinaz, sodio kloruroz eta azido azetikoz osatuta dago. Azido azetikoa destilazioz erauzten da erreakzio-ingurunetik eta, ondoren, kristalizazioz azetilzisteina bereizten da[2].


Azetilzisteina botika gisa baliatzen da bere ezaugarriak medio. Batetik agente mukolitiko moduan, hots, mukien likatasuna gutxiagotzeko pneumonia edo bronkitisaren moduko arnasketa-arazo kronikoak dituztenengan baliatzen da. Bestetik, parazetamol-intoxikazioak, gaindosiak, tratatzeko ere eraginkorra da. Espainian eta Frantzian botika generiko gisa merkaturatzen da nagusiki[3][4]. Ahoz, inhalazioz eta zain barneko injekzioz hartzen da.

Munduko Osasun Erakundearen funtsezko sendagaien zerrenda dago[5].

Albo-ondorioak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Azetil zisteinaren albo-ondorioak hartzeko moduaren menpe daude.

Zain barnetik hartzen den kasuan albo-ondorio ohikoenak urtikaria eta azkura dira[6].

Azetilzisteina inhalazioz hartzearen ondorio kaltegarriak goragalea, oka, estomatitisa, sukarra, errinorrea, logura eta bronkokonstrikzioa dira[7].

Ahoz hartuta oka eta botagura dira albo-ondorio ohikoenak[7].

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. (Ingelesez) PubChem. «Acetylcysteine» pubchem.ncbi.nlm.nih.gov (kontsulta data: 2025-04-13).
  2. Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry. 6th ed.Vol 1. Wiley-VCH Verlag GmbH & Co, 626 or..
  3. Acetylzysteine. .
  4. «★ ACETILCISTEINA CINFA 100 mg Polvo para sol. oral - FICHA TÉCNICA 🥇» www.vademecum.es (kontsulta data: 2025-04-13).
  5. (Ingelesez) Organization, World Health. (2023). The selection and use of essential medicines 2023: web annex A: World Health Organization model list of essential medicines: 23rd list (2023). (kontsulta data: 2025-04-13).
  6. Acetadote ® (acetylcysteine) Injection. .
  7. 1 2 «MUCOMYST® (acetylcysteine solution, USP)» dailymed.nlm.nih.gov (kontsulta data: 2025-04-13).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]