Eurokomunismo: berrikuspenen arteko aldeak

Wikipedia, Entziklopedia askea
Ezabatutako edukia Gehitutako edukia
Luistxo (eztabaida | ekarpenak)
No edit summary
t Robota: Aldaketa kosmetikoak
1. lerroa: 1. lerroa:
[[Fitxategi:Santiago Carrillo firmando en la Feria del Libro de Madrid en 2006.jpg|thumb||alt=|[[Santiago Carrillo]], eurokomunismoaren bultzatzaileetako bat (2006).]]
[[Fitxategi:Santiago Carrillo firmando en la Feria del Libro de Madrid en 2006.jpg|thumb||alt=|[[Santiago Carrillo]], eurokomunismoaren bultzatzaileetako bat (2006).]]
[[File:Sandro Pertini funerale Berlinguer.jpg|thumb|Sandro Pertini Italiako presidentea, Enrico Berlinguer buruzagi komunista italiarraren hiletan.]]
[[Fitxategi:Sandro Pertini funerale Berlinguer.jpg|thumb|Sandro Pertini Italiako presidentea, Enrico Berlinguer buruzagi komunista italiarraren hiletan.]]
'''Eurokomunismoa''' [[Europa]]ko hego-mendebaldeko alderdi [[komunismo|komunista]] batzuek ([[Italiako Alderdi Komunista|Italia]], [[Frantziako Alderdi Komunista|Frantzia]] eta [[Espainiako Alderdi Komunista|Espainiakoek]] nagusiki) estatu [[kapitalismo|kapitalista]] aurreratuenetan bultzatu nahi izan zuten dotrina politikoa da, [[Sobietar Errepublika Sozialisten Batasuna|Sobietar Batasunaren]] eredu komunista ontzat jotzen ez zuena. Eurokomunismoaren arabera, [[sozialismo]]rako bidean, sistema kapitalistaren barne-kontraesanak sakondu eta [[gizarte zibil]]aren oinarri demokratikoak sendotu behar ditu [[langile]]riak eta, demokrazia burgesak eskaintzen dituen hauteskundeen bidez, aginpidera heldu. Eurokomunismoa 1970. urteetan zabaldu zen Europako hego-mendebaldeko alderdi komunistetan, [[Enrico Berlinguer]] buruzagi komunista italiarrak bultzatuta, eta [[1982]]. urtetik aurrera gainbehera hasi zen taktika politiko gisa.
'''Eurokomunismoa''' [[Europa]]ko hego-mendebaldeko alderdi [[komunismo|komunista]] batzuek ([[Italiako Alderdi Komunista|Italia]], [[Frantziako Alderdi Komunista|Frantzia]] eta [[Espainiako Alderdi Komunista|Espainiakoek]] nagusiki) estatu [[kapitalismo|kapitalista]] aurreratuenetan bultzatu nahi izan zuten dotrina politikoa da, [[Sobietar Errepublika Sozialisten Batasuna|Sobietar Batasunaren]] eredu komunista ontzat jotzen ez zuena. Eurokomunismoaren arabera, [[sozialismo]]rako bidean, sistema kapitalistaren barne-kontraesanak sakondu eta [[gizarte zibil]]aren oinarri demokratikoak sendotu behar ditu [[langile]]riak eta, demokrazia burgesak eskaintzen dituen hauteskundeen bidez, aginpidera heldu. Eurokomunismoa 1970. urteetan zabaldu zen Europako hego-mendebaldeko alderdi komunistetan, [[Enrico Berlinguer]] buruzagi komunista italiarrak bultzatuta, eta [[1982]]. urtetik aurrera gainbehera hasi zen taktika politiko gisa.


6. lerroa: 6. lerroa:


== Eurokomnismoaren oinarriak ==
== Eurokomnismoaren oinarriak ==
Eurokomunismoak kontsideratzen du, oso zaila dela iraultza sozialista bat herrialde [[Kapitalismo|kapitalistetan]] ematea. Ondorioz, alderdiak buruzagitza eraman beharko luke, abangoardia proletario baten bidez eta masa-alderdi bat bihurtuz. Taktika honek, etorkizun batean, base sozialak handitzera eramango luke gizartea. Esan behar da, eurokomunismoak ez diola iraultzari uko egiten, oso zaila denez beste bide bat aurkitu baizik. [[Gerra Hotza|Gerra Hotzaren]] amaierak ezker alderdi europar guztiak defentsiban jarri eta erreforma [[Neoliberalismo|neoliberalak]] gai-zerrenda izan aurretik, alderdi komunista askok zatiketak izan zituzten, eskuin alderdiek sozialdemokrazia adoptatu zuten eta ezker alderdiek identifikatu zitezkeen posizio komunistak izaten ahalegindu ziren.
Eurokomunismoak kontsideratzen du, oso zaila dela iraultza sozialista bat herrialde [[Kapitalismo|kapitalistetan]] ematea. Ondorioz, alderdiak buruzagitza eraman beharko luke, abangoardia proletario baten bidez eta masa-alderdi bat bihurtuz. Taktika honek, etorkizun batean, base sozialak handitzera eramango luke gizartea. Esan behar da, eurokomunismoak ez diola iraultzari uko egiten, oso zaila denez beste bide bat aurkitu baizik. [[Gerra Hotza]]ren amaierak ezker alderdi europar guztiak defentsiban jarri eta erreforma [[Neoliberalismo|neoliberalak]] gai-zerrenda izan aurretik, alderdi komunista askok zatiketak izan zituzten, eskuin alderdiek sozialdemokrazia adoptatu zuten eta ezker alderdiek identifikatu zitezkeen posizio komunistak izaten ahalegindu ziren.


Eurokomunistek alderdi bakarraren eta [[Proletarioen diktadura|proletarioen diktaduraren]] ideiei uko egiten diete, kapitalismoagandik desberdina den eta base sozialista bat duen produkzio-sistema eta aberastasunen banaketa bat eraikitzeko nahiarekin. Eurokomunistentzat, demokrazia, sozialismoa eraikitzeko beharrezko erreminta bat da.
Eurokomunistek alderdi bakarraren eta [[proletarioen diktadura]]ren ideiei uko egiten diete, kapitalismoagandik desberdina den eta base sozialista bat duen produkzio-sistema eta aberastasunen banaketa bat eraikitzeko nahiarekin. Eurokomunistentzat, demokrazia, sozialismoa eraikitzeko beharrezko erreminta bat da.


== Eurokomunismoari kritikak ==
== Eurokomunismoari kritikak ==
Eurokomunismoari kritika asko egin zaizkio, korronte eta alde politiko desberdinetatik.
Eurokomunismoari kritika asko egin zaizkio, korronte eta alde politiko desberdinetatik.


Kritiko batzuek diote, alderdi eurokomunistek zailtasunak dituztela antzeman daiteken estrategia garbi bat sortzeko. Eurokomunistek [[Sobietar Errepublika Sozialisten Batasuna|sobietarrengandik]] desberdinak izan nahi dutela erreklamatzen dute, baina inoiz ez dute programa original eta sinesgarri bat sortu.
Kritiko batzuek diote, alderdi eurokomunistek zailtasunak dituztela antzeman daiteken estrategia garbi bat sortzeko. Eurokomunistek [[Sobietar Errepublika Sozialisten Batasuna|sobietarrengandik]] desberdinak izan nahi dutela erreklamatzen dute, baina inoiz ez dute programa original eta sinesgarri bat sortu.


Kritiko [[Liberalismo|liberal]] batzuk, eurokomunismoa komunismo sobietarrak egindako krimenengandik absolbitzeko saiakera bat dela diote.
Kritiko [[Liberalismo|liberal]] batzuk, eurokomunismoa komunismo sobietarrak egindako krimenengandik absolbitzeko saiakera bat dela diote.


[[Leninismo|Leninisten]] iritziz, eurokomunistak langileen kausaren traidoreak dira, [[Marxismo|marxismoaren]] interpretazio oker batzuen ondorioz. Leninisten iritziz, ez da posible gobernu komunista batera erreformen bitartez iristea, iraultzaren bidez baizik. [[Karl Marx|Marx]] eta [[Friedrich Engels|Engelsen]] obretatik, esan daiteke eurokomunismoak bien obrak kontraesaten dituela, Marx eta Engelsen konklusio gehienei uko egiten baitie.
[[Leninismo|Leninisten]] iritziz, eurokomunistak langileen kausaren traidoreak dira, [[marxismo]]aren interpretazio oker batzuen ondorioz. Leninisten iritziz, ez da posible gobernu komunista batera erreformen bitartez iristea, iraultzaren bidez baizik. [[Karl Marx|Marx]] eta [[Friedrich Engels|Engelsen]] obretatik, esan daiteke eurokomunismoak bien obrak kontraesaten dituela, Marx eta Engelsen konklusio gehienei uko egiten baitie.


[[Sozialdemokrazia|Sozialdemokratikoen]] ikuspuntutik, sistema demokratikoarekin izan dezaken adhesioa dudetan jartzen du.
[[Sozialdemokrazia|Sozialdemokratikoen]] ikuspuntutik, sistema demokratikoarekin izan dezaken adhesioa dudetan jartzen du.


== Erreferentziak ==
== Erreferentziak ==

00:57, 19 otsaila 2019ko berrikusketa

Santiago Carrillo, eurokomunismoaren bultzatzaileetako bat (2006).
Sandro Pertini Italiako presidentea, Enrico Berlinguer buruzagi komunista italiarraren hiletan.

Eurokomunismoa Europako hego-mendebaldeko alderdi komunista batzuek (Italia, Frantzia eta Espainiakoek nagusiki) estatu kapitalista aurreratuenetan bultzatu nahi izan zuten dotrina politikoa da, Sobietar Batasunaren eredu komunista ontzat jotzen ez zuena. Eurokomunismoaren arabera, sozialismorako bidean, sistema kapitalistaren barne-kontraesanak sakondu eta gizarte zibilaren oinarri demokratikoak sendotu behar ditu langileriak eta, demokrazia burgesak eskaintzen dituen hauteskundeen bidez, aginpidera heldu. Eurokomunismoa 1970. urteetan zabaldu zen Europako hego-mendebaldeko alderdi komunistetan, Enrico Berlinguer buruzagi komunista italiarrak bultzatuta, eta 1982. urtetik aurrera gainbehera hasi zen taktika politiko gisa.

Iraultzaren ideia bertan behera utzi zuten eta eredu hori bereganatu zuten Europako lehenengo alderdi komunistak Italiakoa eta Frantziakoa izan ziren; demokraziarako bidean, jokabide horren alde egin zuen Santiago Carrilloren gidaritzapean zegoen Espainiako Alderdi Komunistak ere.

Eurokomnismoaren oinarriak

Eurokomunismoak kontsideratzen du, oso zaila dela iraultza sozialista bat herrialde kapitalistetan ematea. Ondorioz, alderdiak buruzagitza eraman beharko luke, abangoardia proletario baten bidez eta masa-alderdi bat bihurtuz. Taktika honek, etorkizun batean, base sozialak handitzera eramango luke gizartea. Esan behar da, eurokomunismoak ez diola iraultzari uko egiten, oso zaila denez beste bide bat aurkitu baizik. Gerra Hotzaren amaierak ezker alderdi europar guztiak defentsiban jarri eta erreforma neoliberalak gai-zerrenda izan aurretik, alderdi komunista askok zatiketak izan zituzten, eskuin alderdiek sozialdemokrazia adoptatu zuten eta ezker alderdiek identifikatu zitezkeen posizio komunistak izaten ahalegindu ziren.

Eurokomunistek alderdi bakarraren eta proletarioen diktaduraren ideiei uko egiten diete, kapitalismoagandik desberdina den eta base sozialista bat duen produkzio-sistema eta aberastasunen banaketa bat eraikitzeko nahiarekin. Eurokomunistentzat, demokrazia, sozialismoa eraikitzeko beharrezko erreminta bat da.

Eurokomunismoari kritikak

Eurokomunismoari kritika asko egin zaizkio, korronte eta alde politiko desberdinetatik.

Kritiko batzuek diote, alderdi eurokomunistek zailtasunak dituztela antzeman daiteken estrategia garbi bat sortzeko. Eurokomunistek sobietarrengandik desberdinak izan nahi dutela erreklamatzen dute, baina inoiz ez dute programa original eta sinesgarri bat sortu.

Kritiko liberal batzuk, eurokomunismoa komunismo sobietarrak egindako krimenengandik absolbitzeko saiakera bat dela diote.

Leninisten iritziz, eurokomunistak langileen kausaren traidoreak dira, marxismoaren interpretazio oker batzuen ondorioz. Leninisten iritziz, ez da posible gobernu komunista batera erreformen bitartez iristea, iraultzaren bidez baizik. Marx eta Engelsen obretatik, esan daiteke eurokomunismoak bien obrak kontraesaten dituela, Marx eta Engelsen konklusio gehienei uko egiten baitie.

Sozialdemokratikoen ikuspuntutik, sistema demokratikoarekin izan dezaken adhesioa dudetan jartzen du.

Erreferentziak