Edukira joan

Cherokee konderria (Texas)

Wikipedia, Entziklopedia askea
Cherokee konderria
Cherokee County
Ameriketako Estatu Batuetako konderria
Banaketa administratiboa
HerrialdeaAmeriketako Estatu Batuak AEB
Estatua Texas
Kodea48073
HiriburuaRusk
Cherokee konderria (Texas) is located in Ameriketako Estatu Batuak
Cherokee konderria (Texas)
Cherokee konderria (Texas)

Cherokee konderriaren kokapena AEBtan
Informazio geografikoa
Koordenatuak31°50′N 95°10′W / 31.84°N 95.17°W / 31.84; -95.17
Biztanleria50.412 bizt.
Eremua
    - Lurra
    - Ura		2.751,06 km2
2.727,03 km2 (%99.13)
24,03 km2 (%0.87)
Dentsitatea18,49 bizt/km2
Datu gehigarriak
https://www.co.cherokee.tx.us/

Cherokee konderria (ingelesez: Cherokee County) Texasko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Rusk da. Azken erroldaren arabera 50.412 biztanle zituen 2.750 kilometro koadroko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Cherokee konderriak 2.751,06 kilometro koadro ditu. Horietatik 24,03 ura dira. Beste 2.727,03 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 18,48 da.

Mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Mapa
Cherokee konderria eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

NOAAren datuen arabera, 1991–2020 aldian, konderriko urteko batez besteko tenperatura 19,0 °C-koa izan zen.[1][oh 1] Hilabeterik beroena abuztua da (28,5 °C; eguneko gehienekoen batez bestekoa, 34,7 °C) eta hotzena urtarrila (8,8 °C; eguneko gutxienekoen batez bestekoa, 2,9 °C). Urteko prezipitazioa 1210 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (116 mm) eta lehorrena uztaila (75 mm).

1895–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak mendeko 0,4 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) XX. mendeko batez bestekoa (18,6 °C) baino 0,9 °C beroagoak izan dira. Erregistroko bost urte beroenetatik lau 2000tik aurrerakoak dira (2011, 2012, 2017 eta 2023). Urterik beroena 2023 izan zen (20,1 °C) eta hotzena 1983 (17,2 °C).[1]

Etxeak berotzeko eta hozteko behar den energia neurtzeko, NOAAk gradu-egunak kalkulatzen ditu: egun bakoitzean batez besteko tenperatura 18,3 °C-tik zenbat gradu behera dagoen (berokuntza-gradu-egunak) edo gora dagoen (hozte-gradu-egunak), urte osoan batuta. 1991–2020 aldian, urtean batez beste 1142 berokuntza-gradu-egun eta 1406 hozte-gradu-egun izan ziren.[1]


    Datu klimatikoak (Cherokee konderria)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 14.7 17.0 21.1 25.0 28.7 32.3 34.3 34.7 31.5 26.2 19.9 15.7 25.1
Batez besteko tenperatura (ºC) 8.8 11.0 14.9 18.7 22.9 26.7 28.4 28.5 25.2 19.5 13.8 9.8 19.0
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) 2.9 5.0 8.7 12.3 17.1 21.1 22.5 22.3 19.0 12.9 7.7 3.8 12.9
Pilatutako prezipitazioa (mm) 107 101 109 102 116 107 75 78 91 110 101 115 1210
Iturria: NOAA NCEI, nClimDiv: 1991–2020 normalak (2026-09-04ko bertsioa)
Berotze-marrak, 1895–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura XX. mendeko batez bestekoarekiko (18,6 °C).
189519602025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,2+0,9+0,5+0,3+0,60,0+0,4+0,30,00,0+0,3+0,8
1901–19301991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 30 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1895–2025
°C, XX. mendeko batez bestekoarekiko (18,6 °C)
+2 °C−2 °C
189519602025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2020ko Ameriketako Estatu Batuetako erroldaren arabera 50.412 biztanle zeuden. Biztanleen % 27,5 hiri-eremuetan bizi ziren eta % 72,5 landa-eremuetan. Batez besteko adina 39,5 urtekoa zen, 38,6 urtekoa gizonezkoen artean eta 40,6 urtekoa emakumezkoen artean. Biztanleen % 24,8 18 urtetik beherakoak ziren eta % 18,4 65 urtetik gorakoak. 100 emakumeko, 102,8 gizon zeuden, eta 18 urtetik gorako 100 emakumeko, 101,4 gizon zeuden adin-talde horretan.[2][3]

BiztanleriaUrtea010.00020.00030.00040.00050.00060.00018301860189019201950198020102040Biztanleria Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira, AEBko Errolda Bulegotik (U.S. Census Bureau). Grafikoa hemen alda daiteke. Azken 5 urteak (2021-2025) estimazioak dira; gainerakoak errolda historikoetatik datoz, hamarkada bakoitzean egiten direnak.

Biztanleria-piramidea 2020
Guztira: 25.550 gizon, 24.862 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
1.38
 
85+
 
2.34
1.91
 
80-84
 
2.23
3.21
 
75-79
 
3.70
4.45
 
70-74
 
5.24
5.84
 
65-69
 
6.48
6.46
 
60-64
 
6.58
6.60
 
55-59
 
6.48
6.28
 
50-54
 
5.94
5.88
 
45-49
 
6.07
6.12
 
40-44
 
5.68
6.01
 
35-39
 
5.73
6.06
 
30-34
 
5.97
6.03
 
25-29
 
5.42
5.71
 
20-24
 
5.40
7.17
 
15-19
 
6.50
7.32
 
10-14
 
7.05
6.91
 
5-9
 
6.65
6.65
 
0-4
 
6.53
Iturria: Datu hauek AEBko Errolda Bulegotik (U.S. Census Bureau) eskuratu dira, 2020ko zentsutik (DHC, P12 taula)[4]

Arraza eta etnizitatea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2020ko Ameriketako Estatu Batuetako erroldaren arabera, konderrian 50.412 biztanle zeuden. Herritarren % 23,4 hispano edo latinoa zen, edozein arrazakoak[oh 2]. Ez-hispanoen artean % 77,9 zuria zen, lekuko biztanleria osoaren % 59,7[oh 3]; % 16,5 beltza edo afroamerikarra zen, lekuko biztanleria osoaren % 12,6; % 0,7 asiarra zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,5; % 4,2 bi arraza edo gehiago zen, lekuko biztanleria osoaren % 3,2; % 0,3 amerindiarra edo Alaskako natiboa zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,3; eta % 0,3 bestelako arraza bat zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,2.[oh 4][5]

Arraza/etnia Texasko mapa
Etnizitatea
2000
86,8 %
13,2 %
2010
79,4 %
20,6 %
2020
76,6 %
23,4 %
Ez-hispanoa edo ez-latinoa Hispanoa edo latinoa
Arraza (ez-hispanoak)
2000
74,3 %
16,0 %
7,4 %
2010
79,0 %
18,3 %
2020
77,9 %
16,5 %
Zuria Beltza edo afroamerikarra Asiarra Bi arraza edo gehiago Amerindiarra edo Alaskako natiboa Hawaiiko edo Ozeaniako uharteak Bestelako arraza bat

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaioterriari dagokionez, biztanleen % 72,6 estatu berean jaiotakoak, % 17,4 beste estatu amerikar batean jaiotakoak eta % 9,4 atzerrian jaiotakoak (atzerritarrak) ziren.[oh 5] Atzerritarren artean, % 24,2 AEBko herritar naturalizatuak ziren eta % 75,8 ez ziren herritarrak. Jatorriari erreparatuta, atzerritarren gehiengoa Latinoamerikan jaiotakoa zen (% 92,6, biztanleria osoaren % 8,7); ondoren Asian (% 3,8, % 0,4), Europan (% 1,8, % 0,2), Afrikan (% 1,2, % 0,1) eta Ipar Amerikan (% 0,5, % 0,1).[oh 6][6]

Jaioterria eta jatorria Texasko mapa
Jaioterria
72,6 %
17,4 %
9,4 %
Estatu berean Beste estatu batean Beste (Puerto Rico, e.a.) Atzerrian
Atzerritarren herritartasun-egoera
24,2 %
75,8 %
Naturalizatua Ez-herritarra
Atzerriko jatorria, kontinentea
92,6 %
Latinoamerika Asia Europa Afrika Ipar Amerika

Etxebizitza eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Konderrian 20.838 etxebizitza zeuden, horietatik % 86,3 okupatuta eta % 13,7 hutsik.[7] Okupatutako etxebizitzen artean, % 72,7 jabeek okupatutakoak ziren eta % 27,3 errentan hartutakoak.[3] Konderrian 17.992 etxegune zeuden guztira, horietatik % 71,5 familia-etxeguneak ziren eta % 28,5 familiarik gabekoak. Familia-etxeguneen artean, % 71,7 ezkondutako bikoteek osatzen zituzten eta % 28,3 bestelako familia motek. Familiarik gabeko etxeguneen artean, % 86,5 pertsona bakarrik bizi ziren eta % 13,5 beste norbaitekin, ahaiderik gabe.[8] Talde-bizilekuetan bizi ziren 2.173 pertsona (biztanleria osoaren % 4,3); horietatik 1.554 zuzentze- eta gazte-egoitzetan bizi ziren.[7]

20.838etxebizitza
17.992okupatuak
2.173talde-bizilekuetan

Etxebizitzak Texasko mapa

13.089
4.903
2.846
Jabetzan (13.089) Alokairuan (4.903) Hutsik (2.846)

Etxegune motak

9.220
2.645
4.434
Ezkondutako bikotea (9.220) Gizon-burua (ezkontiderik gabe) (999) Emakume-burua (ezkontiderik gabe) (2.645) Bakarrik bizi (4.434) Beste norbaitekin (694)

Talde-bizilekuetako biztanleria

1.554
619
Zuzentze- eta gazte-egoitzak (1.554) Beste (619)

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

25 urtetik gorako biztanleen artean, % 82,0k batxilergo-titulua edo goragokoa zuten, % 18,9k unibertsitate-gradua edo goragokoa zuten eta % 6,3k graduondoko titulua (masterra, titulu profesionala edo doktoretza) zuten.[9]

Gobernua eta politika

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Urtea[10]ErrepublikanoaDemokrataBeste
19121457.7%1.68489.1%61
19162419.7%2.00280.3%249
192047813.4%2.23362.5%861
192466613.1%4.34385.2%90
19281.93349.9%1.93850.1%0
19322335.3%4.12594.4%10
19363027.2%3.90892.7%8
194080113.1%5.29386.7%10
194459811.6%3.91876.1%630
19481.15424.0%3.07964.1%573
19523.82549.6%3.86850.2%14
19564.02257.8%2.91241.8%27
19603.23341.0%4.54457.7%105
19643.04335.6%5.48564.2%9
19682.57526.8%3.24233.7%3.791
Urtea[10]ErrepublikanoaDemokrataBeste
19725.74369.3%2.46729.8%78
19763.92137.5%6.50962.2%35
19805.62949.0%5.72649.9%131
19848.18764.4%4.49435.4%30
19887.52057.1%5.60442.6%41
19925.84741.4%5.00335.4%3.288
19966.48351.1%5.18540.8%1.026
20009.59966.0%4.75532.7%183
200411.32971.5%4.43928.0%71
200811.69571.2%4.61028.1%112
201212.09475.0%3.87524.0%157
201612.91976.9%3.46920.7%402
202015.10177.4%4.21021.6%197
202416.59380.9%3.74418.3%170

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Errenta

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Etxeguneen errenta mediana 61.261 $ zen ( Texasko mapa), eta familiena, 68.910 $. Per capita errenta 28.734 $ zen. Biztanleriaren % 18,2 pobrezia-atalasetik behera zegoen.[11] Etxeguneen artean, % 8,0k 10.000 $ baino gutxiagoko errenta zuten, eta % 5,7k 200.000 $ edo gehiagoko errenta zuten.[12]

61.261 $etxegunearen errenta mediana
68.910 $familiaren errenta mediana
28.734 $biztanleko errenta
% 18,2pobrezian

Etxeguneen errenta banaketa

% 8,0
% 6,4
% 7,4
% 11,1
% 11,1
% 9,3
% 6,1
% 7,6
< 10.000 $ — % 8,0 (1.461) 10.000-14.999 $ — % 2,9 (532) 15.000-19.999 $ — % 4,5 (826) 20.000-24.999 $ — % 4,3 (774) 25.000-29.999 $ — % 4,3 (775) 30.000-34.999 $ — % 4,0 (732) 35.000-39.999 $ — % 3,8 (699) 40.000-44.999 $ — % 6,4 (1.161) 45.000-49.999 $ — % 3,4 (619) 50.000-59.999 $ — % 7,4 (1.343) 60.000-74.999 $ — % 11,1 (2.015) 75.000-99.999 $ — % 11,1 (2.011) 100.000-124.999 $ — % 9,3 (1.697) 125.000-149.999 $ — % 6,1 (1.114) 150.000-199.999 $ — % 7,6 (1.389) ≥ 200.000 $ — % 5,7 (1.037)

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Balioak konderri osoko batez bestekoak dira, estazio meteorologikoen datuetatik interpolatutako 5 km-ko sareta batean kalkulatuak; ez dira estazio jakin batekoak. Erliebe handiko lekuetan herriguneko klimatik nabarmen alde daitezke.
  2. ↑ Hispano edo latinoak edozein arrazatakoak izan daitezke.
  3. ↑ Bigarren ehunekoa lekuko biztanleria osoaren gainean kalkulatuta dago, ez soilik hispano ez direnen taldearen gainean. Hispanoak edozein arrazatakoak izan daitezke.
  4. ↑ Arraza-kategoria hauek Ameriketako Estatu Batuetako Zentsu Bulegoak eta Kudeaketa eta Aurrekontu Bulegoak (OMB) ezarritako sailkapen administratiboak dira, ez sailkapen zientifikoak.
  5. ↑ Puerto Ricon jaiotakoak eta atzerrian edo AEBko uharte-eremuetan guraso estatubatuarren seme-alaba gisa jaiotakoak jatorriz estatubatuartzat hartzen dira, eta ez dira atzerrian jaiotakotzat zenbatzen.
  6. ↑ Lehen ehunekoa atzerrian jaiotako biztanleriaren gainean kalkulatuta dago; bigarrena, parentesi artean, konderriko biztanleria osoaren gainean.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 3 NOAA National Centers for Environmental Information: «Climate Divisional Database (nClimDiv)», v1.0.0, 2026-09-04ko bertsioa. Datuak: Wikimedia Commons.
  2. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Demographic and Housing Characteristics File (DHC): Table P12, Sex by Age» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  3. 1 2 (Ingelesez) «2020 Census Demographic Profile: Table DP1, Median Age and Housing Tenure» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  4. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Detailed Demographic and Housing Characteristics File A (Detailed DHC-A)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-08-31).
  5. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Detailed Demographic and Housing Characteristics File A (Detailed DHC-A)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-08-31).
  6. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Place of Birth by Nativity and Citizenship Status (Table B05002)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  7. 1 2 (Ingelesez) «2020 Decennial Census Redistricting Data (Public Law 94-171)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  8. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Demographic and Housing Characteristics File (DHC): Table P16, Households by Type» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  9. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Table B15003, Educational Attainment for the Population 25 Years and Over» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).
  10. 1 2 Leip, David. "Dave Leip's Atlas of U.S. Presidential Elections". uselectionatlas.org. Retrieved March 13, 2018.
  11. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Tables B19013 (Median Household Income), B19113 (Median Family Income), B19301 (Per Capita Income), and B17001 (Poverty Status in the Past 12 Months)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).
  12. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Table B19001, Household Income in the Past 12 Months» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Cherokee_konderria_(Texas)&oldid=11831953"(e)tik eskuratuta