Elgorriaga

Wikipedia, Entziklopedia askea
Artikulu hau Nafarroako udalerriari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Elgorriaga (argipena)».
Elgorriaga
 Nafarroa Garaia, Euskal Herria
Elgorriaga, Euskal Herria.JPG
Elgorriaga udalerriaren ikuspegi orokorra.
Flag of None.svg
Bandera

Elgorriagako armarria
Armarria


Kokapena
Herrialdea Euskal Herria
Lurraldea Nafarroa Garaia
MerindadeaEscudo de Pamplona.svg Iruñea
EskualdeaMalerreka
Administrazioa
Estatua Espainia
Erkidegoa Nafarroa
Izen ofizialaEscudo de Elgorriaga.svg Elgorriaga
AlkateaJose Ignacio Olazar Apeztegia
Posta kodea31744
INE kodea31087
Herritarraelgorriagar
Geografia
Koordenatuak43°8′20″N 1°41′13″W
Azalera3,84 km²
Garaiera136 metro
Distantzia54 km (Iruñetik)
Demografia
Biztanleria214 (2021: Red Arrow Down.svg −6)
Dentsitatea58,85 biztanle/km²
Zahartzea[1]% 29,29
Ugalkortasuna[1]‰ 0
Ekonomia
Jarduera[1]% 85,19 (2011)
Desberdintasuna[1]% 0 (2011)
Langabezia[1]% 11,66 (2013)
Euskara
Euskaldunak% 81,90 (2018)[2]
% 80,72 (2010)[1]
Datu gehigarriak
Webguneahttp://www.elgorriaga.biaizpe.net/

Elgorriaga[3] ([elɣoriaɣa]; Elgorri [elɣori] Malerrekako hizkeraz) Nafarroako ipar-mendebaldean dagoen udalerria da, Malerrekako ibarrean, Baztan Bidasoa eskualdean. 226 biztanle zituen 2014. urteko erroldaren arabera, eta Nafarroako hiriburutik 54,3 kilometrora kokatzen da. Ezkurra ibaiak zeharkatzen du.

Geografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Inguru naturala eta kokapena[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herrigunea.
Elgorriaga udalerriaren ikuspegia.
Elgorriagako bainuetxea

Elgorriaga Iruñeko merindadearen iparraldean kokatzen da, Askin mendiaren oinetan eta Ezkurra ibaitik gertu. Herrira heltzeko N-121A errepidea hartu behar da eta ondoren, NA-170 errepidea Leitza-Doneztebeko norabidean.

Herriak Donezteberekin egiten du muga ekialdean, Iturenekin mendebaldean, eta Oitzekin hegoaldean. Herriko punturik altuena Mendaur mendia da, 1136 metrokoa.

Klima eta natura[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Elgorriagako klima, atlantiko hezea da, neguak heze eta epelak dira, eta udak leunak eta ez oso beroak. Urteroko prezipitazioak 1800-2000mm ingurukoak izaten dira. Landarediari dagokionez, herriko basoetan haritzak eta pagoak ugari dira, eta horrez gain, gaztainondoak, lizarrak, akaziak eta landaturiko pinuak.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herriaren sortze data zehatzik ezagutzen ez den arren, erreferentzia arkitektoniko ugari dago, Erdi Aroko zubia esaterako. Historialarien arabera, herria XV. mendean sortu zen. 1610. urtean Logroñon egindako sorginen aurkako epaiketek herritar askori eragin zieten.

Ondasun nabarmenak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ekonomia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza Elgorriagako jarduera ekonomiko nagusia izan da betidanik, baina, azken urteetan, aldaketa sakona bizi izan da, eta horrela, nekazaritza ustiapen txikiak bertan behera utziz joan dira. Zurgindegiak, artisautzako galda eta azken urteetako landa-turismoa zabaldu dira herrian. Orain dela gutxi ireki duten bainuetxeak ere bultzada eman dio bertako ekonomiari.

Demografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Elgorriagako biztanleria

2008ko erroldaren arabera, Espainiaz kanpoko hamabi etorkin bizi ziren herrian, biztanleriaren %5,48a (Nafarroako batez-bestekoaren azpitik). 2019an 219.[5]

Politika[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udal hauteskundeak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Elgorriagako alkatea B talde independienteko Santos Irurueta da 2007ko udal hauteskundeez geroztik. Taldeak herriko bost zinegotzietatik hiru lortu zituen eta hortaz, gehiengo osoa. Boto zuri bakarra izan zen (botoen %0,64), eta baliogabekoak 3 (botoen %1,89).

Elgorriagako Udala (2007)
Alderdia Botoak Aukeratua?
Santos Irurueta Santesteban (B) 81 Bai
Jose Ignacio Olazar Apeztegia (B) 80 Bai
Juan Miguel Sukilbide Olazar (NB) 75 Bai
Rosa Maria Ibarra Ibarra (NB) 75 Bai
Juan Jose Perez Arriluzea Sagasti (B) 65 Bai

2011n ez zen zerrendarik aurkeztu eta, beraz, Iruruetak jarduneko alkate segitzen du[6].

Udaletxea[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • HELBIDEA: San Pedro kalea, 1

Alkateak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007-2011 Santos Irurueta Santesteban B, indep.
2011-2015 Jose Ignacio Olazar Apeztegia Jardunean
2015-2019 Jose Ignacio Olazar Apeztegia

Azpiegitura eta garraioak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Leizaran Mariezcurrena autobus konpainiaren Doneztebe eta Iruñea bitarteko lineak geltokia dauka herrian. Autobus lineak honako ibilbidea egiten du:

Jaiak eta ospakizunak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Elgorriagako jaiak uztailaren 25ean ospatzen dira, Santioetan.

Herritar ezagunak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. a b c d e f Euskal Herriari Begira. Udalbiltza.
  2. Nafarroako Gobernua. (2018). Nafarroako Datu Soziolinguistikoak. Euskarabidea, 50-55 or..
  3. Euskaltzaindia. 155. araua: Nafarroako udal izendegia. .
  4. (Gaztelaniaz) «Elgorriaga, balneario salino» El Diario Vasco 2009-07-23 (Noiz kontsultatua: 2020-07-09).
  5. (Gaztelaniaz) «Así ha cambiado la población en Elgorriaga» EpData (Noiz kontsultatua: 2020-07-09).
  6. Elgorriaga[Betiko hautsitako esteka] Nafarroako Udal eta Kontzejuen Federazioaren webgunean.

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena:
Nafarroa