Erdieroale

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu

Erdieroalea eroankortasun elektrikoa tenperaturaren arabera aldatzen duen substantzia kristalinoa da. Giro-tenperaturan ez dira ez eroale ez isolatzaileak. Tenperatura zero absoluturantz hurbilduz gero isolatzaileak dira. Tenperatura altuetan berriz, eroale onak izatera hel daitezke.

Gehien erabiltzen den material erdieroalea silizioa (Si) da eta ondoren germanioa (Ge). Horrez gain, AsGa, PIn, AsGaAl, TeCd, SeCd eta SCd konbinaketak ere erabiltzen dira.

Bi motatako erdieroaleak daude: n motakoak karga negatiboak eroaten ditu eta p motakoak hutsune elektronikoak ditu

Erdieroale motak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erdieroale intrinsekoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erdieroale intrinsekoak ezpurutasun kontzentrazio txikia duten erdieroaleak dira. Ezpurutasunek ez dute portaera elektrikoan eragin nabarmenik.

Erdieroale estrinsekoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Material erdieroale intrintseko edo puru bati, ezpurutasun ehuneko bat gehitzen bazaio, edo beste era batean esanda, elementu tribalenteak edota elementu pentabalenteak gehitzen bazaizkio, erdieroale estrinseko bihurtzen da. Prozesu horri dopaketa deitzen zaio eta beraz, erdieroalea dopatua dagoela esaten da.

N motako erdieroaleak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

N motako erdieroalea erdieroaleari atomo jakin batzuk dopatuz lortzen da, karga askeen kopurua handitzeko (kasu honetan elektroiak edo karga negatiboak).

Material dopatzailea gehitzen denenan, honek bere elektroirik ahulenak erdieroalearen atomoei ematen dizkie.

P motako erdieroaleak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

P motako erdieroalea erdieroaleari atomo jakin batzuk dopatuz lortzen da, karga askeen kopurua handitzeko (kasu honetan hutsuneak edo karga positiboak).

Material dopatzailea gehitzen denenan, erdieroalearen elektroirik ahulenak askatzen ditu. Elektroiak galdu dituzten erdieroalearen atomoak hutsuneak bezala ezagutuak dira.

Erdieroaleen aplikazioak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erdieroaleak funtsezko osagaiak dira elektronikan. Transistoreak, diodoak eta beste hainbat osagai elektronikoak material erdieroaleen konbinaketaz eginak daude.

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Erdieroale Aldatu lotura Wikidatan