Glosa (hizkuntza)
| Glosa | |
|---|---|
| Datu orokorrak | |
| Lurralde eremua | Mundu Osoan |
| Ofizialtasuna | Ez da inongo hizkuntza ofiziala, baina nazioarteko talde gutxi batzuk ofizialtzat dute |
| Hizkuntza sailkapena | |
| Hizkuntza eraikia | |
| Informazio filologikoa | |
| Hizkuntza-tipologia | hizkuntza isolatzailea |
| Alfabetoa | latindar alfabetoa |
| Sortzailea | Ronald Clark ta Wendy Ashby |
| Hizkuntza kodeak | |
| ISO 639-3 | baliorik ez |
| IETF | baliorik ez |
Glosa Interglossa hizkuntza laguntzailean oinarritutako nazioarteko hizkuntza laguntzaile bat da. Ronald Clark eta Wendy Ashby-k garatu zuten, nahiz eta hasieran Lancelot Hogben-ekin, Interglossaren sortzailearekin, lankidetzan aritu zen. Glosa hizkuntza isolatzaile bat da, gramatika-inflexiorik gabekoa, beraz, hitz bakoitzak jatorrizko forma aldaezina du. Funtzio gramatikalak hitz berezien serie batek edo hitzen koordinazio jakin batek (sintaxia) betetzen ditu.
Historia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Glosa Interglossa[1] hizkuntza laguntzailearen zirriborroan oinarritzen da, Lancelot Hogben zientzialariak Bigarren Mundu Gerran Aberdeenen suteak zaindu bitarteko ordu libreetan sortua. Interglossa 1943an argitaratu zen hizkuntza laguntzaile baten zirriborro gisa.
Ronald Clarkek 1960 inguruan aurkitu zuen Interglossa: a draft of an auxiliary eskuliburua. Ondoren, Hogben irakaslearekin elkartu zen hizkuntza garatzeko asmoz. Hura fintzeko lan egin zuten, komunikazio forma posible guztietan errazago erabiltzeko moduan. Wendy Ashby 1972an batu zen proiektura. Hogben 1975ean hil zenerako, aldaketa gehienak eztabaidatuta zeuden. Hogbenek eta Clarkek adostu zuten hizkuntzak ortografia fonetikoa izan behar zuela (hau da: letra bakoitzak soinu bakarra ordezkatzea). Horrek esan nahi zuen grezierazko CH, TH eta PH letrak K, T eta F gisa idatzi beharko zirela.
Azkenik, Ronald Clarkek eta Wendy Ashbyk aldaketa batzuk gehiago sartu zituzten, eta une horretatik aurrera hizkuntzaren izen berria sortu zen, Glosa (hizkuntza esan nahi duen grezierazko hitzetik – "glossa" ingelesezko transliterazioa izanik), eta horrela hizkuntza laguntzaile berri bat sortu zuten.
1979 ingurura arte, Ashbyk eta Clarkek Glosaren erabilera probatu zuten bizi ziren hiriko tokiko boluntarioekin. Aldi horretan, hiztegia eta esaldiak osatzeko xehetasun batzuk garatu eta berrikusi ziren. Beste hiri batera aldatu ziren Glosaren lehen hiztegia argitaratu zutenean.
1987tik, GEO erakundeak (Glosa Education Organisation), ongintzazko estatutuarekin, Glosa bigarren hizkuntza gisa irakastea sustatzen du mundu osoko eskoletan.
GEOren webgune ofiziala Paul O. Bartlettek sortu zuen 1996an, eta gaur egun Marcel Springerrek kudeatzen du. Glosaren Interneteko Hiztegia (Glosa Inter-reti Diktionaria) eskaintzen du, baita sarrera-ikastaro bat eta beste baliabide batzuk ere. Glosazko Wiki bat sortu zen 2021ean. 2025eko urtarrilean, U Glosa jurnali izeneko lineako aldizkari berri bat argitaratu zen Glosaz.[2] 2025eko martxoan, "Mi Simpli Bio" ("Nire bizitza sinplea") izeneko YouTube kanal bat Glosazko bideo laburrak igotzen hasi zen.[3]
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ Hogben, Lancelot (1943). Interglossa. A draft of an auxiliary for a democratic world order, being an attempt to apply semantic principles to language design. Harmondsworth, Middlesex, Eng. / New York: Penguin Books. OCLC 1265553.
- ↑ U Glosa jurnali
- ↑ Mi Simpli Bio
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Webgune ofiziala
- Mi Simpli Bio: Glosazko bloga
- MiSimpliBio: YouTube kanala glosazko bideoekin
- Glosa 1000
Datuak: Q1138529