Edukira joan

Azido glutamiko

Wikipedia, Entziklopedia askea
Glutamato» orritik birbideratua)

Azido glutamikoa (Glu) konposatu organikoa da, C5H9NO4 formula duena, aminoazidoen klasekoa eta azido dikarboxilikoa. Azido glutamikoak kirialitatea agertzen du eta bi enantiomero ditu: azido L-glutamikoa eta azido D-glutamikoa. Azido L-glutamikoa aminoazido proteinogeno ez-esentziala da eta zelulen metabolismoan metabolitoa eta ugaztunengan neurotransmisorea da. Halaber, GABAren biosintesian prekurtsorea da. Azido D-glutamikoa bakterioen kapsulan eta zelulen paretetan eta ugaztunen gibelean ageri da. Azido glutamikoa solidoa da. Uretan disolbagaitza eta ohiko disolbatzaile organikoetan disolbaezina da. Korrosiboa da[1][2].

Azido glutamiko
Formula kimikoaC5H9NO4
SMILES kanonikoa2D eredua
MolView3D eredua
KonposizioaNitrogeno eta karbono
Motaalpha-amino acid (en) Itzuli eta Azido dikarboxiliko
Masa molekularra147,053 Da
Arriskuak
NFPA 704
1
2
0
Identifikatzaileak
InChlKeyWHUUTDBJXJRKMK-UHFFFAOYSA-N
CAS zenbakia617-65-2
ChemSpider591
PubChem611 eta 57397101
Reaxys1723799
Gmelin18237
ChEBI101971
EC zenbakia210-522-2
ECHA100.009.567
MeSHD018698
Human Metabolome DatabaseHMDB0060475
KNApSAcKC00001358 eta C00019577
UNII61LJO5I15S
KEGGD04341 eta C00302

Azido L-glutamikoa GAA eta GAG kodoien bidez adierazten da.

The Chemical structure of L-glutamic acid D-Glutamic acid
Azido L-glutamikoa Azido D-glutamikoa

Industrialki, azido glutamikoa glutenaren hidrolisiaz edo glukosa duten materialak hartzituz prestatzn da. Nahaste errazemikoa lortzen da zeinetatik bi enantiomeroak kristalizazio zatikatuz separatzen diren[3].

Azido L-glutamikoak hainbat erabilera ditu industrian, hala nola, ongarri, aromatizatzaile, dieta-osagarri, pH kontrolatzaile eta kosmetikan ilea tratatzeko produktu gisa[4].

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. Azido glutamikoa. Zientzia eta teknologia hiztegi entziklopedikoa. Elhuyar fundazioa.
  2. (Ingelesez) PubChem. «L-Glutamic Acid» pubchem.ncbi.nlm.nih.gov (kontsulta data: 2025-12-13).
  3. Burdock, G.A. (ed.). (2010). Fenaroli's Handbook of Flavor Ingredients. 6th ed. , 758 or..
  4. «Glutamic acid - Hazardous Agents | Haz-Map» haz-map.com (kontsulta data: 2025-12-13).