Haizearen orrazia

Haizearen Orrazia» orritik birbideratua)
Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Haizearen orrazia
Wind Comb Chillida.jpg
Jatorria
Egilea Eduardo Txillida
Urtea 1977
Ezaugarriak
Materiala(k) altzairua
Genero artistikoa Arte abstraktua, arte publikoa eta monumental sculpturea
Deskribapena
Kokapena
Herrialdea  Euskal Herria
Probintzia  Gipuzkoa
Udalerria Donostia
Koordenatuak 43° 19′ 18″ N, 2° 00′ 20″ W / 43.32177464°N,2.00567007°W / 43.32177464; -2.00567007Koordenatuak: 43° 19′ 18″ N, 2° 00′ 20″ W / 43.32177464°N,2.00567007°W / 43.32177464; -2.00567007

Haizearen orrazia [1], berez Haizearen orrazia XV ere deitua, Gipuzkoako Donostia hiriburuan dagoen Eduardo Txillidaren eskultura multzoa da. Antigua auzoan eta Ondarretako hondartzaren ipar-mendebaldeko muturrean dago, Eduardo Txillida pasealekuaren amaieran.

1977 urtean jarritako burdinazko hiru atalek osatzen dute. Multzoa Luis Peña Gantxegi arkitektoak diseinaturiko plazaren inguruan dago, hainbat plataforma, egonleku eta mailadik osatua eta eskulturekin integratzen dena. Donostiako bisitatoki garrantzitsua da, eskulturez gain, itsasora, Kontxako badiara eta hirira eskaintzen duen ikuspegi ederragatik. Hori guztia dela eta, hiriaren ikur nagusietako bat da.

Bederatzi urte behar izan zituen Txillidak bere obra amestutako tokian jarrita ikusteko. Gorabeheraz eta zailtasunez betetako bidea izan zen. Hasieran, orrazi bakarra egitea pentsatzen zuen. Txillidak, guztira, 23 pieza diseinatu eta egin zituen bere etxeko burdinola txikian, eta handira eraman zituenak 14.a, 15.a eta 16.a izan ziren.[2]

Izena[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jatorrizko izena Haizearen Orrazia XV da (Peine del Viento XV). Hala ere, herritarrek Haize orrazia eta Haizeen orrazia esaten diote. Gauza bera gertatzen da gaztelaniaz, orokorrean El Peine de los Vientos izena nagusi baita, nahiz eta oso noizean behin El Peine del Viento erabili.

Luis Peña Gantxegi arkitektoak besterik gabe Tenis plaza esaten zion, alboko ekipamenduagatik.

Ezaugarriak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Haizearen orrazia, Donostia, Euskal Herria.jpg

Haizearen orrazia osatzen duten hamarna tonako hiru ataletako bakoitza bere lekuan jartzearren, Txillidak AEBetako enbaxadari helikopteroak eskatu zizkion. Ezetz erantzun ziotenez, bertako ingeniaritzak hartu zuen erantzukizuna, Jose Elosegi alkatearen eskutik: 1977an, hark egin zuen itsasoaren gainetik altxatzen zen erraildun zubi bat. Eduardo Txillidaren burdinazko beste obra handi gehienak bezala, Legazpiko Patricio Echeverria fabrikan egin ziren. Bertako langileekin batera eskuz esku aritzen zen artista.[3]

Muturreko plazan bertan, lurrean zulo batzuk ageri dira, bakoitza harri atal bakarrean zulatua. Bertatik, olatuek jotzen dutenean, haize (eta ur) ufadak irteten dira, geiserren antzera.

1977ko irailaren 3an bukatu zuten obra. Hamahiru egun geroago hesiak kendu zituzten bisitariek ikusi ahal izateko. Orduan ez zen inauguraziorik egin, eta 2007ko irailaren 16an —30. urteurrenean, alegia— egin zen ekitaldi xume bat, inaugurazio gisa.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. EIMA: Eskola-liburuetako onomastikaren, gertaera historikoen eta artelanen izenak. Zerrendak.
  2.   Goenaga Lizaso, Eider (2017-09-01), «Artistak amestutako tokian», Irutxuloko hitza, http://gipuzkoa.hitza.eus/2017/09/01/artistak-amestutako-tokian/. Noiz kontsultatua: 2017-09-01 .
  3.   Goenaga Lizaso, Eider (2017-09-01), «Burdinola bat Txillidarentzat», Irutxuloko hitza, http://gipuzkoa.hitza.eus/2017/09/01/burdinola-bat-txillidarentzat/. Noiz kontsultatua: 2017-09-01 .

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Haizearen orrazia Aldatu lotura Wikidatan