Hanibal

Wikipedia, Entziklopedia askea
Hona jauzi: nabigazioa, Bilatu
Hanibal
Museum of Antiquities Hannibal.JPG
Bizitza
Jaiotza KartagoK. a. 247
Heriotza GebzeK. a. 183 aldean
Heriotza modua suizidioa
Familia
Aita Hamilkar Barka
Ezkontidea(k) Himilce
Seme-alabak
Anai-arrebak
Jarduerak
Jarduerak condottieroa eta politikaria
Zerbitzu militarra
Gradua jeneral
Gatazka Bigarren Gerra Punikoa
IMDb ch0044341

Hanibal[1] (fenizieraz: 𐤇𐤍𐤁𐤏‏𐤋 Hanni-baʾal, «Baalen dohaina» edo «Baal jainkoari eskerrak»; Kartago, K. a. 247 - Bitinia, Anatolia, K. a. 183 aldean) kartagotar jenerala eta estatu gizona izan zen. Gizon jakintsua, printze helenistikoaren zenbait ezaugarriz hornitua, garaiko jeneral handienetarikoa izan zen. Erromako historialariek, gerorako geratu den iturri bakarrak, odolzale, doilor eta zikoitz aurkezten dute. Hanibal inoizko estrategarik hoberenetakotzat jotzen da, Alexandro Handia, Julio Zesar, Genghis Khan, Napoleon Bonaparte eta beste gutxi batzuekin batera.

Bizitza[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hamilkar Barkaren semea, aitak erromatarrenganako gorrotoa erakutsi zion. Aitari lagundu zion Iberiar penintsulan, eta hura hiltzean, bederatzi urte zituela, bere koinatu Hasdrubalen agindupean jarri zen. Azken hau ere hil zenean, kartagotar armadak buruzagitzat hartu zuen (K. a. 221). Erromaren aurkako mendekua hartu nahirik, erromatarren aliatua zen Sagunto hiriari setioa jarri zion (K. a. 219), eta Bigarren Gerra Punikoa abiatu (K. a. 219-201).

Iberiar penintsulan bere anaia Hasdrubal Barka utzirik, iberiar eta zelta mertzenario anitzez hornituriko armada indartsu batekin Italiar penintsulara lurrez iristeko egitasmoari ekin zion. Pirinioak, Alpeak eta Apeninoak zeharkaturik garaipen batzuk lortu zituen (Tesino, Trebia, Trasimena, Canas), baina Erroma ezin harturik eta Kartagok bertaratzeko deiturik (K. a. 203), erromatarrak —Eszipion Afrikano buru zutela— nagusitu zitzaizkion Zamako guduan (K. a. 202).

Gudu hura galtzearen errua Kartagoko agintarien berekoikeriari egotzirik eta Alderdi Demokratikoaren buruzagi zela, erreforma politiko-ekonomikoak eta militarrak bultzatu zituen. Sufeta izendaturik, Erromara salatu zuten etsai politikoek, eta Tirora erbesteratu behar izan zuen (K. a. 196). Siriako Antioko III.aren gortean lehenik eta gero Bitiniako Prusias erregearen ondoan babesa harturik, Erromaren aurka borrokatzen saiatu zen beti. Erromatarrek Hanibal Prusiasengandik bereganatzea lortu zutenean, Hanibalek bere burua pozoitu zuen

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Hanibal Aldatu lotura Wikidatan