Hanoi

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Hanoi
 Vietnam
Hanoi Montage.jpg
[[Fitxategi:{{{bandera}}}|120x78px|border|Hanoiko bandera]]

[[Fitxategi:{{{armarria}}}|88x88px|Hanoiko armarria]]

Administrazioa
Herrialdea  Vietnam
Probintzia Ha Noi
Izen ofiziala Hà Nội
Geografia
Koordenatuak 21° 02′ 00″ N, 105° 51′ 00″ E / 21.033333333333°N,105.85°E / 21.033333333333; 105.85Koordenatuak: 21° 02′ 00″ N, 105° 51′ 00″ E / 21.033333333333°N,105.85°E / 21.033333333333; 105.85
Hanoi hemen kokatua: Vietnam
Hanoi
Hanoi
Azalera 921 km²
Demografia
Biztanleria 3,145,300 biztanle (2001)
Dentsitatea 0 bizt/km²
Informazio gehigarria
UTC+7 Ordu eremua
Sorrera 1010
Webgunea http://www.hanoi.gov.vn

Hanoi[1] (vietnameraz Hà Nội, ibai barnea) Vietnamgo hiriburua da 1976ko uztailaren 2tik geroz, Ipar Vietnam eta Hego Vietnamek bat egin eta gero. 3.000.000 biztanle inguru ditu.

Lehen Ipar Vietnamgo hiriburua izan zen.

Klima[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Datu klimatikoak (Hanoi (1898-1990))
Hila Urt Ots Mar Api Mai Eka Uzt Abu Ira Urr Aza Abe Urtekoa
Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C) 33 34 37 39 43 40 40 38 37 36 36 37 43
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 19.3 19.9 22.8 27.0 31.5 32.6 32.9 31.9 30.9 28.6 25.2 21.8 27.0
Batez besteko tenperatura (ºC) 16.5 17.5 20.5 24.2 27.9 29.2 29.5 28.8 27.8 25.3 21.9 18.6 24.0
Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C) 3 5 7 10 16 21 22 21 17 13 6 5 3
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) 13.7 15.0 18.1 21.4 24.3 25.8 26.1 25.7 24.7 21.9 18.5 15.3 20.9
Euria (mm) 18.6 26.2 43.8 90.1 188.5 239.9 288.2 318.0 265.4 130.7 43.4 23.4 1676.2
Euri egunak (≥ 1 mm) 8.4 11.3 15.0 13.3 14.2 14.7 15.7 16.7 13.7 9.0 6.5 6.0 144.5
Eguzki orduak 93 56 62 120 186 180 186 186 180 155 150 124 1678
Hezetasuna (%) 78 82 83 83 77 78 79 82 79 75 74 75 78
Iturria (1): World Meteorological Organisation (NBE) [2], BBC Weather[3]
Iturria (2): World Climate Guide [4]

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

1408an, Ming dinastiako gudaroste txinatarrek Vietnam inbaditu zuten eta handik 10 urtera Le Loi-k askatu zuen, "Le" dinastia vietnamdarraren fundatzaileak, hiriburuari "Đông Kinh" izena emanez (europarrek Tonkin zeritzena). 1831n Nguyen dinastia vietnamdarrak gaur egungo "Hà Nội" ezarri zuen izen ofizialtzat.

1873an frantsesek hiria okupatu zuten eta 1887ra arte Indotxinako hiriburu izan zen. 1940an, Bigarren Mundu Gerra garaian, japoniarren eskutik okupatua izan zen eta 1945ean askatua. 1946tik 1954ra frantsesen eta Viet Minh-en indarren arteko borroken eszenatokia izan zen. Vietnamgo gerran Ipar Vietnamgo hiriburua izan zen eta zenbaitetan bonbardatua izan zen.

Vietnamgo gune politiko eta ekonomikoa izanik, aireportu bat eta errepide, tren eta zubi sarea ditu, zeinak gerren eta herrialdeko depresio ekonomikoaren eraginez egoera nahiko kaskarrean dauden.

Ondasun nabarmenak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Van Mieu (Literaturaren tenplua, frantsesek "Pagode des Corbeaux" zeritzena (Beleen Pagoda))
  • Chua Môt Côt (Pilare bakarreko pagoda)
  • Quan Thanh-en Tenplua (frantsesek "Buda Handiaren Pagoda" zeritzena)
  • Historiaren Museoa.
  • Arte Ederren Museoa.
  • Museo Etnologikoa.
  • Banderaren Dorrea.
  • Albert-Sarraut institutu zaharra.
  • Laku Txikia (Hoan Kiem, Berrezarritako Ezpataren Lakua)
  • San Jose Katedrala (Nha Tho vietnameraz)
  • Trang-Tien kalea.
  • Long Bien zubia (bonbardaketa guztiei eutsi diena)
  • Sofitel Métropole Hotela (1905ean eraikia eta 1995ean berriztatua, hiriko historian garrantzitsua dena)
  • Opera, Parisko Garnier jauregiaren kopia.
  • Laku Handia.
  • Phan Dinh Phung kaleko etxe kolonialak (gehienetan enbaxadak)
  • Ho Chi Minh presidentearen etxe eta mausoleoa.
Ho Chi Minh presidentearen mausoleoa.

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Hanoi Aldatu lotura Wikidatan
Geografia
Vietnam
Artikulu hau Vietnamgo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.