Heide Simonis
.jpg){kind=small}
.svg){kind=logo}
Heide Simonis (Bonn, 1943ko uztailaren 4a - Kiel, 2023ko uztailaren 12a) alemaniar politikari eta idazlea izan zen. 1993tik 2005era, Schleswig-Holsteineko ministro-presidente izan zen. Alemaniaren historian estatuko gobernu baten buru izan zen lehen emakumea izan zen, eta XX. mendean estatu gobernuko buru izan zen emakume bakarra.
Biografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Simonisek 1962an lortu zuen bigarren hezkuntzako titulua (Abitur) Nurembergen.[1] Ondoren, Ekonomia eta Soziologia ikasi zuen Erlangen-Nürnberg eta Kieleko Unibertsitateetan, eta 1967an ekonomiako tituluarekin graduatu zen.[2][3] 1967az geroztik hainbat lanpostutan lan egin zuen.
Karrera politikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Simonis 1969an batu zen SPDra.[2] 1976an Bundestagerako aukeratua izan zen. 1992an, Schleswigense-Holsteiniano Eskualdeko Parlamentuko kide bihurtu zen. Hurrengo urtean, 1993ko maiatzaren 19an, Schleswig-Holsteineko presidente aukeratu zuten, Björn Engholmek, bere aurrekoak, eskandalu baten ondorioz, karguari uko egin ostean.[2] Politikan maila horretara iristen Alemaniako lehen emakumea izan zen .
1996ko hauteskunde estataletan, SPDren ordezkaritza % 39,8ra jaitsi zen 1992an lortutako % 46,2tik, baina Simonisek koalizio bat osatu ahal izan zuen 90 Aliantza/Berdeak alderdiarekin. 2000ko otsailean, CDUren finantzaketa eskandaluaren gorenean, SPDk bere bozka %43,1era igo ahal izan zuen. 2005eko hauteskunde kanpaina Simonisen ospean oinarritu arren, SPDk porrot handia jasan zuen egoera ekonomiko txarraren ondorioz eta %38,7ra jaitsi zen (Lehen aldiz CDUren atzetik ia 20 urtetan).
2005eko martxoaren 17an, Simonis ez zuten berriro aukeratu Schleswig-Holsteingo ministro-presidente izateko, Eskualdeko Parlamentuan izandako lau inbestidura-bozketa egin arren, ez zuen lortu berraukeratua izatea.[4] Lehen bozketan 34 boto jaso zituen eta Peter Harry Carstensenek (CDU) 33 jaso zituen, bi diputatuk boto zuriak eman zituzten bitartean.[4] Ez Simonisek ez Carstensenek ez zuten gehiengo osoa lortu (35 boto).[4] Bigarren eta hirugarren bozketan, hautagaiek 34 boto jaso zituzten bakoitzak, eta SPD, Berdeak eta SSWren aliantzako diputatu bana abstenitu egin zen.[4]Aurrekaririk gabeko laugarren bozketa batek emaitza bera ekarri zuen eta Simonisek uko egin zion Schleswig-Holsteineko ministro-presidente izateari.[4]
UNICEF
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2005etik 2008ko otsailera, Simonis Alemaniako UNICEFeko buru izan zen, baina postuari uko egin zion bere agintaldian erakundeari egindako dohaintzekin lotutako eskandalu baten ondorioz.[5][6]
Bizitza pertsonala
[aldatu | aldatu iturburu kodea]1967an, Udo Ernst Simonis unibertsitate-irakaslearekin ezkondu zen.[2][7] Parkinsonaz gaixotu ondoren, 2023ko uztailaren 12an hil zen Simonis Kieleko bere etxean.[8][7]
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ «Wintergast: Heide Simonis» taz.de 31 de enero de 2008.
- 1 2 3 4 Heed, Levke. (3 de enero de 2020). «1993: Heide Simonis wird erste Ministerpräsidentin» NDR.de.
- ↑ «Ehemalige Ministerpräsidentin Schleswig-Holstein: Simonis, Heide» Bayerischer Rundfunk 8 de julio de 2013.
- 1 2 3 4 5 «17. März 2005: Ein Unbekannter stürzt Heide Simonis» Norddeutscher Rundfunk.
- ↑ «Heide Simonis tritt zurück» stern.de 2 de febrero de 2008.
- ↑ Nitschmann, Johannes. (17 de mayo de 2010). Das ist schon heftig. .
- 1 2 «Heide Simonis mit 80 Jahren gestorben» ZDFheute 12 de julio de 2023.
- ↑ «Im Alter von 80 Jahren: Schleswig-Holsteins Ex-Ministerpräsidentin Heide Simonis ist tot» Der Tagesspiegel 12 de julio de 2023.
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Datuak: Q65515
Multimedia: Heide Simonis / Q65515