Edukira joan

Herrlisheim

Herrlisheim
Harelse
Frantziako udalerria
Administrazioa
Antzinako herrialdea Alemaniar Inperioa
Lurralde Alsazia-Lorrena
District of Alsace-LorraineUnterelsaß
Izen ofizialaHerrlisheim
Jatorrizko izenaHarelse
Posta kodea67850
Geografia
Koordenatuak48°43′49″N 7°54′27″E / 48.7303°N 7.9075°E / 48.7303; 7.9075
Mapa
Azalera14,38 km²
Altitudea120 m, 131 m eta 126 m
MugakideakDrusenheim, Offendorf, Rohrwiller eta Weyersheim
Demografia
Biztanleria4.694 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 2.438 (%51,9) (%48,1) 2.264 alt_right
Dentsitatea326 bizt/km²
herrlisheim.fr

Herrlisheim Frantziako udalerria da, Rhin Beherea departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. Azken erroldaren arabera 4.694 biztanle zituen 14,4 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Drusenheim, Offendorf, Rohrwiller eta Weyersheim.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
HerrlisheimHerrlisheim
Població amb 2088 habitants (2000)Offendorf (2,0 km)
Població amb 1611 habitants (2000)Rohrwiller (2,9 km)
Població amb 4377 habitants (2000)Gambsheim (4,6 km)
Població amb 5028 habitants (2000)Drusenheim (5,0 km)
Població amb 12659 habitants (2000)Bischwiller (5,4 km)
Població amb 2320 habitants (2000)Kilstett (7,2 km)
Població amb 2743 habitants (2000)Gries (7,2 km)
Població amb 922 habitants (2000)Kurtzenhouse (7,7 km)
Població amb 974 habitants (2000)Dalhunden (7,9 km)
Població amb 2145 habitants (2000)Schirrhein (8,0 km)
Població amb 3182 habitants (2000)Weyersheim (8,0 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima kontinental du, eta Alsaziako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak udazkenean eta neguan; uda beroa eta eguzkitsua; haize ahulak; laino maiz udazkenean)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1b zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,7 °C-koa da, 17,9 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 757 mm-koa da, urtarrilean 9,3 euri-egun eta uztailean 10,1 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Waltenheim-sur-Zorn udalerrian dago, 21,9 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,3 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 652,2 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 38 °C-koa da, 2015ko abuztuaren 7an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -14,9 °C-koa da, 2009ko abenduaren 20an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea100020003000400050001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 2.264 gizon, 2.438 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.44
 
95+
 
0.62
0.22
 
90-94
 
1.89
1.59
 
85-89
 
2.79
2.69
 
80-84
 
2.54
3.45
 
75-79
 
4.68
4.37
 
70-74
 
2.75
7.29
 
65-69
 
8.53
7.02
 
60-64
 
6.15
10.11
 
55-59
 
9.02
8.66
 
50-54
 
9.35
7.38
 
45-49
 
9.02
7.33
 
40-44
 
6.97
5.70
 
35-39
 
5.74
5.39
 
30-34
 
4.76
4.46
 
25-29
 
4.14
5.26
 
20-24
 
4.68
7.24
 
15-19
 
3.45
4.24
 
10-14
 
4.55
3.45
 
5-9
 
5.99
3.71
 
0-4
 
2.38
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Herrlisheim udalerrian 4.639 biztanle zeuden eta 2.085 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,22 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 35,8). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 28,6 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

4.639biztanle
2.085elkarbizitza-unitate
2,22lagun elkarbizitza-unitateko
1.490familia
Udalerria
% 29
% 36
% 29
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 1.490 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (746). Guraso bakarreko 143 familietatik 133etan ama zen guraso bakarra. 882 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 314k seme-alaba bakarra zuten etxean, 235k bi, eta 59k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 600 bikoteetatik 67tan (% 11,2) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

746
600
143
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean882
Seme-alaba bat314
Bi seme-alaba235
Hiru seme-alaba46
Lau edo gehiago13

15 urte edo gehiago zituzten 4.046 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 2,8 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 36,0. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 80,4). 80 urte edo gehiagoko 339 biztanleetatik 294 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 45 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 3
25-39% 12
40-54% 11
55-64% 13
65-79% 20
80 +% 36
Bikotean bizi da
15-24% 10
25-39% 70
40-54% 78
55-64% 80
65-79% 75
80 +% 42

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 51,3 ezkonduta zegoen, eta beste % 15,0 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 8,6 izatezko bikotean eta % 6,5 PACS bidez lotuta). % 20,8 ezkongabeak ziren, % 7,8 alargunak eta % 5,1 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 51,3
Ezkongabea% 20,8
Izatezko bikotean% 8,6
Alarguna% 7,8
PACS bidez lotuta% 6,5
Dibortziatuta% 5,1

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 32,7), eskulangileak (% 19,1), erdi-mailako lanbideak (% 17,6), enplegatuak (% 14,4). Talde nagusia (erretiratuak, % 32,7) Rhin Beherea departamenduko batez bestekoaren (% 27,5) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,2).[9]

Udalerria
% 11
% 18
% 14
% 19
% 33
Rhin Beherea
% 14
% 17
% 15
% 16
% 28
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 2.233 etxebizitza zeuden. Horietatik 2.083 egoitza nagusi ziren, 13 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 136 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (1.649), eta apartamentuak gutxi ziren (579). Egoitza nagusietatik 1.676 beren jabearen bizilekuak ziren, 373 alokairuan zeuden, 55 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 33 doan lagata.[10]

2.233etxebizitza
2.083egoitza nagusi
1.649etxe
579apartamentu

Etxebizitza multzoa

2.083
Egoitza nagusia (2.083)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (13)Hutsik (136)

Etxe mota

1.649
579
Etxea (1.649)Apartamentua (579)

Jabetza egoera

1.676
373
Jabeak (1.676)Alokairuan (373)HLM (55)Doan lagata (33)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (536).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik102
1919-1945113
1946-1970504
1971-1990536
1991-2005486
2006-2020341

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (1.183). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (645 etxebizitzatan). 1.915 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 847 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.119tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela7
2 gela109
3 gela337
4 gela447
5 gela edo gehiago1.183

Berogailu mota

645
573
529
324
Gas sarea (645)Fuel-olioa (573)Elektrizitatea (529)Gas botila (12)Bestelakoak (324)

Aparkalekua eta ibilgailuak

1.915aparkalekua
847ibilgailu 1
1.119ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 2.940 biztanleetatik 2.346 aktibo ziren (% 79,8), horietako 2.180 lanean (% 74,1) eta 166 langabezian (aktiboen % 7,1).

2.94015-64 urteko biztanle
% 79,8aktibo
% 74,1lanean
% 7,1langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 47,2
25-54 urte% 95,4
55-64 urte% 60,3
Gizonak% 81,6
Emakumeak% 78,0

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 15,3
BEPC, brebeta% 18,8
CAP-BEP% 8,0
Batxilergoa% 7,6
Goi-mailako +2% 3,3
Goi-mailako +3/4% 2,0
Goi-mailako +5% 6,7

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,1). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

594 ez-aktibotik 226 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 38,0), 231 erretiraturik zeuden (% 38,9) eta 136 bestelako ez-aktibo ziren (% 22,9).

Ez-aktiboak

% 38
% 39
% 23
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 14
% 33
% 23
% 26
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 1.009 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 2.180 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

1.009enplegu udalerrian
% 84,2soldatapeko
% 15,8ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 29.500 eurokoa zen, eta biztanleen % 6 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

29.500 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 26.890 €
% 6,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 15,0

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 170 komertzioetatik, 7 erauzte enpresak ziren, 5 janari enpresak ziren, 1 coque eta refinazio enpresa zen, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 9 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 27 eraikuntza enpresak ziren, 36 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 13 garraio enpresak ziren, 8 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 12 finantziazio enpresak ziren, 6 higiezinen enpresak ziren, 12 zerbitzu enpresak ziren, 21 administrazio publikoko enpresak ziren eta 10 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 50 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 3 banku bulegoak, 1 funeraria, 5 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 autoeskola, 3 igeltseroak, 5 margolariak, 2 zurginak, 9 iturginak, 5 argiketariak, 5 ile apaindegiak, 7 jatetxeak, 2 higiezinen agentziak eta 1 apaindegia.[12]

2009an zeuden 12 establezimendu komertzialetatik, 2 supermerkatuak, 3 okindegiak, 1 arropa denda zen, 2 elektrotresna dendak, 1 drogeria zen, 1 bitxi-denda zen eta 2 lore-dendak ziren.[13]

2000. urtean Herrlisheim udalerrian 19 nekazaritza-ustiategi zeuden, 819 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.

2009an haur-eskola 1 eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Herrlisheim udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 304 ikaslekin.

  1. Estazioko erregistroak 2004ko irailaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Waltenheim-sur-zorn », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]