Hizkuntzalaritza aplikatu

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search

Hizkuntzalaritza aplikatua, hizkuntza-zientzietako edozein azterketa-alorren teoriaren eta ikerketaren orientazio bat da, diziplina arteko marko teoriko batetik abiatuta xede aplikatu batekin aritzen dena. Xede hori da hizkuntzaren praxian sortzen diren arazo eta gatazkak konpontzea. Bestela esanda, hizkuntzalaritza aplikatuaren xedea litzateke hizkuntzaz dakiguna, nola ikasten dugun eta nola erabiltzen dugun, eta horiek guztiak baliatzea bizitza errealeko helburu edo arazoren bati aurre egiteko.[1]

Hizkuntzalaritza Aplikatuaren garapena XX. mendean zehar eman zen Ipar Amerikan, Britainia Handian, Europan eta Australian. Ipar Amerikan eta Britainia Handian ingelesaren irakaskuntzan oinarritu zen, aldiz, Australian, jatorrizko hizkuntzen ikasketa eta herrialdeak garai hartan jasotzen zituen atzerritarrei ingelesa nola erakutsi izan ziren kezka nagusiak. 50. hamarkadatik aurrera, hizkuntzalaritza aplikatuak jakintza-alor arteko bidea jarraitu zuen, hezkuntzarekin, psikologiarekin, antropologiarekin, pedagogiarekin eta soziologiarekin zerikusia zuten hizkuntza-arazoekin kezkaturik. Diziplinak azkar lortu zituen ingeleseko mundutik kanpoko beste testuinguru batzuk eta, gaur egun, nazioarteko eta kultura arteko ikuspegi zabala du.

Kontzeptua[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hizkuntzalaritza aplikatua linguistikako adar bat da. Hizkuntzak planteatzen dituen gizarte erlazioetan oinarritzen diren arazoetaz arduratzen da, eta hiru adarretan banatzen da:

  1. Hizkuntzaren irakaskuntza:
    1. Ama hizkuntzaren irakaskuntza.
    2. Bigarren hizkuntzaren irakaskuntza.
  2. Konputagailu bidez lagundutako irakaskuntza (Computer-Assisted Language Learning - CALL).
  3. Gizarte arlo desberdinetako komunikazioa (ekonomia, politika, judiziala, ...).

Ikuspegi ugari daude. Hauen artean ondorengoak dira aipagarrienak:

  1. Ikuspegi komunikatiboa.
  2. Eginbeharretan oinarritzen den ikuspegia.
  3. Hizkuntzen ikasketa kooperatiboaren ikuspegia.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hizkuntzalaritza  diziplina bezala,  XX mendean zehar garatu zen alorra da, ingelesez hitz egiten duten herrietan bereziki (Estatu Batuetan, Britainia Handian eta Australian), atzerritarrentzako ingelesa erakusteko beharretik aurrera bereziki.

1950 eta 1960 urteetan zehar akats zehatzetan eta analisi kontrastatzailean zentratu zen.

1970 urteetan zehar, akatsak iragartzeko teoria bezala kontraste analitikoko metodo horren porrotarekin, aplikatutako hizkuntzalaritza Noam Chomsky-en teoria hartzen hasi zen Gramatika Unibertsalari buruz bigarren hizkuntza bateko ikasketaren fenomenoa azaltzeko. 

Gaur egun, ikerketa  hau interdiziplinazko nahastea da batez ere hizkuntzalaritzarena, antropologiarena, psikologiarena eta heziketarena.

Elkarteak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hizkuntzalaritza aplikatuaren inguruan, hauek dira munduan dauden elkarteetariko batzuk:

Internazionala[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Amerika[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Europa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ozeania[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Asia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Esparruak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hizkuntzalaritza aplikatua, hizkuntza arloko hainbat gunetan sustatzen da.

Arlo batzuk hauek dira:

  • Hizkuntza eta informazioa
  • Hizkuntza eta hezkuntza
  • Hizkuntza eta burmuina
  • Hizkuntza eta empresa
  • Hizkuntzari buruzko aholkularitza
  • Salmenten hizkuntza

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ikus gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]