Horaziotarren zina
| Horaziotarren zina | |
|---|---|
| Jatorria | |
| Sortzailea(k) | Jacques-Louis David |
| Sorrera-urtea | 1784 |
| Izenburua | Le serment des Horaces eta Oath of the Horatii |
| Mugimendua | neoklasizismoa |
| Ekoizpen lekua | Erroma |
| Komisarioa | Luis XVI.a Borboikoa |
| Ezaugarriak | |
| Materiala(k) | gouache painting (en) |
| Dimentsioak | 330 ( |
| Genero artistikoa | margolaritza historikoa |
| Egile-eskubideak | jabari publiko |
| Deskribapena | |
| Oinarritua | Horatii eta Curiatii Ab Urbe condita (liburua) |
| Iconclass | LIVIUS,Ab urbe condita) 83(TITUS LIVIUS,Ab urbe condita) eta 98B(HORATII)4 |
| Kokapena | |
| Lekua | Room 702 (en) |
| Bilduma | Louvreko margogintza saila |
| Inbentarioa | INV. 3692, MR 1432 eta INV 3692 |
| Jabea | Louvre museoa |
| Argumentu nagusia | Horatia gensa |
| Historia | |
| Erakusketak | Salon of 1785 (en) Salon of 1791 (en) |
| louvre.fr… | |
Horaziotarren zina[1] (frantsesez Le Serment des Horaces) Jacques-Louis David artista frantsesaren margolana da, 1784 eta 1785ean margotua eta orain Parisko Louvren ikusgai dagoena. Margolanak berehala sekulako arrakasta lortu zuen kritikariekin eta publikoarekin, eta estilo neoklasikoko margolan ezagunenetako bat da.[2]
Horazio eta Kuriazioen legendaren eszena bat irudikatzen du, K.a. VII. mendeko bi hiri borrokalariren (Erroma eta Alba Longa) arteko gatazkari buruzko kondaira erromatar bat. Bertan, abertzaletasunak eta gizonezkoen auto-sakrifizioak norberaren herrialdearentzat duten garrantzia azpimarratzen du. Bi hiriek beren armadak gerrara bidali beharrean, hiri bakoitzeko hiru gizon aukeratzea adosten dute; borroka horretan garailea hiri garailea izango da. Erromatik, erromatar familia bateko hiru anaiek, Horazioek, gerra amaitzea adosten dute, Alba Longaren familia bateko hiru anaien aurka borrokatuz, Kuriazioen familiakoen aurka. Hiru anaiak, denak Erromaren onerako bizitza sakrifikatzeko prest agertzen direnak, ezpatak luzatzen dizkien aitarengana eskuak luzatzen agertzen dira. Hiru anaietatik, bakarra aterako da bizirik norgehiagokatik. Hala ere, bizirik dirauen anaia da Alba Longako beste hiru borrokalariak hiltzeko gai dena: hiru borrokalariei bere atzetik ibiltzen uzten die, elkarrengandik banantzea eraginez, eta, ondoren, Kuriazioen anaia guztiak hiltzen ditu.
Irudikatutako hiru neba-arrebak alde batera utzita, Davidek, beheko eskuineko izkinan, eserita dagoela negarrez ari den emakume bat ere irudikatzen du. Camilla da, Horazio anaien arreba, Kuriazioen borrokalarietako baten emaztegaia dena, eta horregatik dabil negarrez, gertatzen dena gertatzen dela, maite duen norbait galduko duela konturatzean. Bere hildako senargaiagatik negar egiten ikusirik, bizirik dirauen anaiak, Publiok, Camilla hiltzen du.[2] Jacques-Louis Daviden Zinaren atzean dagoen istorioaren iturri nagusiak Livioren lehen liburua da (24-26 atalak), Dionisio Halikarnasokoak bere Erromatar antzinatasunen 3. liburuan landu zuena. Hala ere, Davidek bere margolanean irudikatutako unea margolariaren asmakizuna da.
Arte neoklasikoaren adibide nagusienetako bat izateraino hazi zen margolanaren fama. Margolanak Daviden ospea handitu zuen, bere ikasle propioak hartzeko aukera emanez.
Konposizio-teknika
[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Margolan honek arte neoklasikoaren estiloa erakusten du, eta ohikoak ziren hainbat teknika erabiltzen ditu:
- Atzeko planoari garrantzia kentzen zaio, eta lehen planoko irudiei garrantzia ematen zaie.
- Profil-irudien planoak gainjartzea ohiko motiboa da arte klasikoan eta Ekialde Hurbileko antzinako kulturetan.
- Ezpatak lotzen dituen eskuaren erdiko puntua perspektibaren eskemaren desagertze-puntuaren aurrean jartzen da, horretara daraman arkitektura-inguruneko horma-blokeen eta zoru-lauzen ertzetako lerro zuzenek azpimarratzen dutena (ikus grafika).
- Kolore motelen erabilera margolanak irudikatzen duen istorioak margolanarekiko duen garrantzia azpimarratzeko da da.
- Margolana, hiru zenbakiaren eta irudikatutako momentuaren sinbolismoa adierazteko dago antolatuta.
- Pintzelkadak ikusezinak dira, eta margolariaren teknika ez da erakusten gaiaren distrakzio gisa
- Gizon guztiak lerro zuzenekin irudikatuta daude, hondoko zutabeen antzera, beren zurruntasuna eta indarra adieraziz, eta emakumeak, berriz, denak kurbatuak dira, zutabeek eusten dituzten arkuak bezala.
- Indarra irudikatzeko lerro zuzenen erabilera ezpatetan ere erakusten da, horietako bi kurbatuak eta bat zuzena den bitartean, agian aurreikusiz anaia bakarra aterako zela bizirik topaketatik.
- Moraltasuna goratzeko sortua den istorio bat irudikatzen du, pertsonalaren gaineko betebehar zibikoa sustatuz, Ilustrazioaren Garaiko balioak eta idealismo neoklasikoa islatzen ditu.
Konparazioak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]-
Daviden ariketa, marrazkia
-
Profilean dauden zaldunak, Partenoiko frisoa.
-
Gavin Hamilton, The Brutoren zina, 1763–64
-
Johann Heinrich Füssli, Rütlischwur-a, erdi-aroko suitzar zina, irudikatuz. 1780
-
Johann Heinrich Füssli, Macbeth eta Banquo sorginekin, 1793–64
-
Maiatzaren hiruko fusilamenduak, Francisco Goyaren eskutik profilan dauden gizonen lerro baten erabilera oso desberdina eginez,1814.
-
Erloju bertsioa, Carnavalet museoa, Paris
Konnotazio faxistak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Margolanean dauden hiru anaiak bakoitzaren besoetako bat goratzen eta luzatzen ari dira aurrerantz, esku-ahurrak beherantz begira dituztela. Hau Erromatar Agurraren oinarri bihurtu zen, ondoren Italia faxistari eta ondoren Alderdi Naziari leialtasuna adierazteko erabiliko zena.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ Euskaltzaindia. «194 Araua - Euskaltzaindiaren Arauak» www.euskaltzaindia.eus (kontsulta data: 2026-02-05).
- ↑ a b Ophélie Lerouge. «The Oath of the Horatii» Louvre.