Ingmar Bergman

Wikipedia(e)tik
Hona jauzi: nabigazioa, Bilatu
Ingmar Bergman
Ingmar Bergman (1966).jpg
Bizitza
Izen osoa Ernst Ingmar Bergman
Jaiotza Uppsala1918ko uztailaren 14a
Herrialdea  Suedia
Talde etnikoa Suediarra
Lehen hizkuntza suediera
Heriotza Fårö2007ko uztailaren 30a (89 urte)
Hobiratze lekua Fårö Church
Familia
Aita Erik Bergman
Ama Karin Bergman
Ezkontidea(k) Else Fisher  (1943ko martxoak 25 -  1945)
Ellen Bergman  (1945eko uztailak 22 -  1950)
Gun Bergman  (1951 -  1959)
Käbi Laretei  (1959 -  1969)
Ingrid von Rosen  (1971ko azaroak 11 -  1995eko maiatzak 20)
Bikotea(k) Harriet Andersson
Seme-alabak
Anai-arrebak
Hezkuntza
Heziketa Stockholmgo Unibertsitatea
(1937 - : arte, Literatura
Hizkuntzak suediera
alemana
Lanbidea
Lanbidea zinema zuzendaria, antzerki zuzendaria, gidoilaria, antzerkigilea eta errealizadorea
Lantokia(k) Suedia
Lan nabarmenak Det sjunde inseglet
Persona
Fanny och Alexander
Höstsonaten
Jasotako sariak
Nominazioak
Kidetza Arteen eta Zientzien Ameriketako Estatu Batuetako Akademia
IMDb nm0000005
www.ingmarbergman.se/
Ingmar Bergman Signature.png

Ingmar Bergman (Uppsala, 1918ko uztailaren 14 - Fårö, Gotland, 2007ko uztailaren 30a) Suediako antzerki eta zinemako zuzendari, gidoigile eta ekoizle eta idazle bat izan zen. Bere garaian, inoiz ez zuen publiko handiaren arretarik izan, agian bere lanak suedieraz filmatzen zituelako, Hollywoodeko zirkuitutik kanpoko zudelako eta akzio gutxikok zirelako. Baina giza emozioen paisaia beste edozein zuzendarik baino lehen aztertu zuen, eta kritikarien nahiz zinemagileen errespetu osoa lortu zuen.

Maiz gehienbat Aktoreen Zuzendaria zela esan izan da, antzerkigintzan zuen eskarmentu handiari esker zinemako aktoreak egoki eta begirunez tratatzeko trebezia zuen, honela aktoreek ere berarekin gustura lan egiten zutelako, horren froga onena beraren zuzendaritzapean lan egin zuten aktore askok bere beste film ugaritan errepikatzen zutela da. Haren aktore gustukoenen artean Harriet Andersson, Bibi Andersson, Liv Ullmann, Gunnar Björnstrand, Erland Josephson, Ingrid Thulin eta Max von Sydow zeuden, Ingrid Bergman bera ere zuzendu zuen.

Europa osoko zinemagile garrantzitsuenetakoa izan da, korronte artistiko nagusietatik at egon baitzen beti eta bere nortasunarekin bere estiloa eraiki baitzuen. Bere filmetako gaiak orotarikoak dira baina betiere gizakien barne gatazka eta bizipenekin lotuak: bizitzaren zentzua, heriotza, bakardadea, isolamendua, gizakion barne beldurrak, maitasuna, bikoteen arteko harremanak, desleialtasuna, elkarbizitza, erlijioa eta Jainkoaren eza, amatasuna, abortua, egunerokotasuna edo errutina, zahartzaroa, haurtzaroa, gizartea, eta abar.

Bere filmak orokorrean erritmo lasaia eta solasaldi edo esaldi sakonak izan ohi dituzte, zuzendariak burututako teknika, honela ikusleek entzundakoa barneratu eta hurrengo eszenara igaro aurretik gogoeta laburra egiteko denboratxo bat izan dezaten.

Biografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Artzain luterarra izan zuen aita, eta eragin handia izan zuen Ingmar Bergmanengan, haurtzaro zorrotza izan baitzuen. Izan ere, erlijioa haren zinemaren hizpide nagusia izan zen beti. Horrekin batera, heriotza, gizakien nortasuna, gaztaroaren goraipamena, emakumeak eta euren papera gizartean barnan nahiz baloreak izan ziren haren filmetan agertzen ziren beste auzi batzuk.

Zuzendutako film hautatuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Sariak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jungfrukällan (1961), Scener ur ett äktenskap (1975), Ansikte mot ansikte (1976), Höstsonaten (1978) eta Fanny och Alexander (1984).

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Ingmar Bergman Aldatu lotura Wikidatan