Edukira joan

Irideszentzia

Wikipedia, Entziklopedia askea
Irideszentzia xaboi-burbuiletan

Irideszentzia[1] gainazal jakin batzuen propietatea den fenomeno optikoa da. Gainazal horietan, argiaren tonua angeluaren arabera aldatzen da, hala nola olio-orbanetan, xaboi-burbuiletan, tximeleta baten hegaletan eta laser-diskoaren alde erreproduzitzailean.

Argiaren islapen ugariek eragiten dute irideszentzia gainazal erditransparente ugaritan, non islapenen fase- eta interferentzia-aldaketek argia modulatzen duten uhin-luzera desberdinen anplifikazio edo atenuazioaren ondorioz.[2] Gainazala argiztatzeko angeluaren arabera, hainbat koloretakoa izango da.

Islatutako izpien uhin-luzerak "fasean" badaude, bata bestea goratuko dute. Fenomeno horri "interferentzia konstruktiboa" esaten zaio, eta kolore irideszenteak sortzen ditu. Aldiz, islatzen diren bi argi-izpiek bata bestearekin "fasez kanpoko" uhin-luzerak badituzte, bigarren izpiak lehenengoaren islapena ezeztatuko du. Fenomeno horri "interferentzia suntsitzailea" esaten zaio, eta kolorearen intentsitatea murrizten du.[3] Interferentzia-baldintzak uhin-luzeraren araberakoak direnez, emandako film batek islatutako argi-intentsitatea nabarmen aldatzen da uhin-luzerarekin. Horrek irideszentzia-kolorearen efektuak eragiten ditu filma argi zuriz argitzen denean.[3]

Kolorearen funtzionamendua "azken filmaren interferentzia" izeneko efektu optiko batek azal dezake. Efektu hau gertatzen da argiaren errefrakzio-ezaugarri desberdinak dituzten substantzia bat edo bi (airea edo ura) geruza edo film bat osatzen ari direnean.[4] Kolore batzuk islatuagoak dira eta beste batzuk transmitituagoak, beste hitz batzuetan, geruza finak kolore batzuk beste batzuk baino gehiago islatzen ditu. Iratze batzuen hostoen kasuan, Selaginella willdenowiiren kasuan bezala, goiko epidermisean geruza finago bat egoteak eragiten du. Geruzak gehiago islatu behar du argi urdina, eta gehiago transmititu argi gorria.[4]

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. Euskalterm: [Arkeologia Hiztegia] [2018]
  2. (Gaztelaniaz) Schifter, Isaac. (2012-12-3). La huella invisible: Humos, pólvos y perfumes. Fondo de Cultura Economica ISBN 9786071603869..
  3. 1 2 (Gaztelaniaz) Kane, Joseph W.; Sternheim, Morton M.; Casas Vázquez, José; Jou i Mirabent, David. (1989). Física. Reverte ISBN 9788429143188..
  4. 1 2 (Gaztelaniaz) Moran, R.C.. (1988). Helechos iridiscentes y su extraña conducta. .

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]