James Baldwin (idazlea)

Wikipedia, Entziklopedia askea
James Baldwin (idazlea)
James Baldwin 37 Allan Warren (cropped).jpg
Bizitza
Izen osoaJames Arthur Baldwin
JaiotzaHarlem1924ko abuztuaren 2a
Herrialdea Ameriketako Estatu Batuak
BizilekuaSaint-Paul-de-Vence
New York
Talde etnikoaafro-amerikarra
Lehen hizkuntzaAmerikar ingelesa
HeriotzaSaint-Paul-de-Vence1987ko abenduaren 1a (63 urte)
Hobiratze lekuaFerncliff Cemetery (en) Itzuli
Heriotza moduaberezko heriotza: urdaileko minbizia
Familia
Anai-arrebak
Hezkuntza
HeziketaNew School (en) Itzuli
Bowling Green State University (en) Itzuli
DeWitt Clinton High School (en) Itzuli
Hizkuntzakingelesa
frantsesa
Jarduerak
Jarduerakpoeta, eleberrigilea, antzerkigilea, eskubide zibilen aldeko ekintzailea, saiakeragilea, gizarte-kritikaria, gidoilaria, unibertsitateko irakaslea eta idazlea
Enplegatzailea(k)Mount Holyoke College
Hampshire College (en) Itzuli
Amherst College (en) Itzuli
Lan nabarmenakZoaz mendira aldarrikatzera
Giovanni's Room (en) Itzuli
Notes of a Native Son (en) Itzuli
Jasotako sariak
KidetzaAmeriketako Estatu Batuetako Arte eta Letren Akademia
PEN America (en) Itzuli
Genero artistikoaeleberria
ipuina
saiakera
Sinesmenak eta ideologia
Erlijioaateismoa
Mendekostismoa

IMDB: nm0049924 Allocine: 37612 Allmovie: p80509 TV.com: people/james-baldwin IBDB: 6582
Spotify: 46Qq6Z9ICpSzRUQ2qIlwo3 iTunes: 272752821 Musicbrainz: 1c0dfc5c-f850-43fe-bc5f-5b057180481b Find a Grave: 1420 Deezer: 4136243 Edit the value on Wikidata

James Baldwin (New York, AEB, 1924ko abuztuaren 2a – Saint-Paul de Vence, Frantzia, 1987ko abenduaren 1a) estatubatuar eleberrigile beltza izan zen, Zoaz mendira aldarrikatzera (jatorrizko izenburua: Go Tell It in the Mountain) eleberriarengatik ezaguna. Bere eleberrietako gaitzat, XX. mendeko erdialdean AEBetan izan ziren arrazakeria eta sexualitatea izan ziren jorratu zituen. AEBetako gizartean zegoen beltzen eta homosexualen kontrako presioa kritikatu zuen, benetako berdintasunean alde.

James Baldwin, 1955ean.

Apaiz protestantea beltz baten semea, Baldwinen lana bere arrazaren errebindikazio saioa da. Lehen eleberrian (Zoaz mendira aldarrikatzera, 1952; Juan Mari Mendizabalek 1996an euskaratua) arraza beltzaren helburuak agindutako lurrari begira dagoen judutar herriarenekin bat egiten ditu.

Kristau morala eta berak bizi izandako arraza bereizkeria da The Fire Next Time («Sua, hurrengoan») 1963ko saio bildumaren gaia.

Bibliografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

James Baldwin, 1969an.

Eleberriak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • 1953 - Go Tell It in the Mountain (Juan Mari Mendizabalek 1996an euskaratua, Zoaz mendira aldarrikatzera izenburuarekin)
  • 1953 - Stranger in the Village.
  • 1956 - Giovanni's Room.
  • 1962 - Another Country').
  • 1968 - Tell Me How Long the Train's Been Gone.
  • 1974 - If Beale Street Could Talk.
  • 1979 - Just Above My Head.

Ipuinak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • 1957 - Sonny's Blues.

Antzezlanak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • 1954 - The Amen Corner.
  • 1964 - Blues for Mister Charlie.

Saiakerak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • 1955 - Notes of a Native Son.
  • 1961 - Nobody Knows My Name: More Notes of a Native Son).
  • 1963 - The Fire Next Time.
  • 1965 - Going to Meet the Man.
  • 1972 - No Name in the Streets.
  • 1976 - The Devil Finds Work.
  • 1985 - The Price of the Ticket.
  • 1985 - The Evidence of Things Not Seen.

Poesia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • 1985 - Jimmy's blues.

Beste idazle batzuekin lankidetzan[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • 1964 - Nothing personal (Richard Avedonekin).
  • 1971 - A Rap on Race (Margaret Meadekin).
  • 1972 - One day when I was lost.
  • 1973 - A Dialogue (Nikki Giovannirekin).
  • 1976 - Little man, little man (Yoran Lazacekin).

Euskaraz[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ibaizabal argitaletxeak kaleratutakoak:

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: James Baldwin (idazlea) Aldatu lotura Wikidatan

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]