Joxe Austin Arrieta

Wikipedia, Entziklopedia askea
Artikulu hau Donostiako idazleari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Agustin Arrieta».
Joxe Austin Arrieta
Joxe Austin Arrieta idazlea.jpg
Símbolo Parlamento Vasco.png
Eusko legebiltzarkidea

1991ko apirilaren 23a - 1994ko abuztuaren 30a
Iñaki Esnaola
Barrutia: Gipuzkoa
Hautetsia: Eusko Legebiltzarreko IV. legealdia
Bizitza
JaiotzaDonostia1949ko urriaren 26a (72 urte)
Herrialdea Gipuzkoa, Euskal Herria
Hezkuntza
HeziketaDeustuko Unibertsitatea
Hizkuntzakeuskara
gaztelania
Jarduerak
Jarduerakidazlea, itzultzailea, unibertsitateko irakaslea eta poeta
Lan nabarmenakAbuztuaren 15eko bazkalondoa
Jasotako sariak
KidetzaEuskaltzaindia
Udako Euskal Unibertsitatea

Inguma: joxe-austin-arrieta-ugartetxea Literaturaren Zubitegia: 16

Joxe Austin Arrieta Ugartetxea (Donostia, Gipuzkoa, 1949ko urriaren 26a) euskal idazlea da.[1]

Biografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Filosofia eta Letretan lizentziatua (Filologia Erromanikoan) da. Euskara irakasle izana hainbat urtez. EUTGko Hizkuntz Eskolan eta Filosofia Fakultatean irakaslea ere izan da. Euskalgintzako beste hainbat alorretan ere ibilia da: UZEIrekin eta UEUrekin ere eginak ditu hainbat lan.[2] 1982k erretiroa hartu zuen arte Kutxako itzultzailea izan da.[3]

Politikagintzari dagokionez, Herri Batasunaren Mahai Nazionaleko partaide eta hautetsia izan da Joxe Austin Arrieta. Besteak beste, Donostiako Udaleko zinegotzi izan zen aldi batez.[4]

Kargu politikoak hartu izan ditu kulturaren eta euskararen alorrean[2] eta Euskaltzain urgazle da 1996. urteaz geroztik.[3]

Ibilbide literarioa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Poesia eta narratiba landu ditu gehienbat, bai eta literatura itzulpengintza ere.

Narrazioa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bere lehen argitalpena Bidaia/Termitosti (Ustela, 1978) ipuin liburua izan zen. Geroago, 1997an, Arrietak Labur aroz (Txalaparta) argitaratu zuen, aurreko 22 urteetan idatzitako narrazioen bilduma. Lehen nobela Abuztuaren 15eko bazkalondoa (Gipuzkoako Aurrezki Kutxa), Elkar etxeak 1985ean berrargitaratua eta gaztelaniara itzulia (La sobremesa del 15 de agosto, Hiru, 1994) izan zen. 1978an Irun Hiria saria irabazi zuen lan honengatik[1] eta 1979an Espainiako Kritika saria Euskarazko Narratibari.[5]

Poesia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hainbat poesia liburu idatzi ditu, hala nola, Arrotzarena/Neurtitz neugabeak (CAP-Kutxa, 1983), Bertso-paper printzatuak (Elkar, 1986), Mintzoen mintzak (Elkar, 1989), Graffitien ganbara (Kutxa, 1996) eta Orbaibar (Kutxa, 2003).[6] 2001ean XX. mendeko poesia kaierak bilduman antologia poetiko bat eskaini zitzaion.[1]

Itzulpengintza[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Alor horretan, frantsesezko, ingelesezko, katalanezko eta alemanezko lanak euskaratu ditu.[1] Marguerite Yourcenarren Hadrianoren oroitzapenak eleberriak toki nabarmena du euskarazko literatura itzulpengintzan[2] eta Literatur Itzulpenaren Euskadi Literatura Saria jaso zuen 1991 urtean William Goldingen Eulien ugazaba (Lord of the Flies) liburuarekin.[3]

Saiakera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Saiakera ere jorratu du, 2013an Berriro eta behin (euskara dela eta) lana argitaratu zuen, eta bertan bere bi idazki bildu zituen.[1]

Sariak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lanak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Narrazioa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nobela[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Poesia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Arrotzarena neurtitz neurgabeak (1983, GAK)
  • Bertso-paper printzatuak (1986, Elkar)
  • Mintzoen mintzak (1989, Elkar)
  • Graffitien ganbara (1996, Kutxa fundazioa)
  • XX. mendeko poesia kaierak - Joxe Austin Arrieta (2001, Susa): Koldo Izagirreren edizioa
  • Orbaibar (2003, Kutxa Fundazioa)
  • Estalien gradora (2016, Txalaparta)

Antzerkia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Trankart (2014, Armiarma)

Saiakera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Berriro eta behin (euskara dela eta) (2013, Txalaparta)

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. a b c d e f «Arrieta Ugartetxea, Joxe Austin - Auñamendi Eusko Entziklopedia» aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus (Noiz kontsultatua: 2020-05-08).
  2. a b c «Joxe Austin Arrieta Ugartetxea»[Betiko hautsitako esteka], Euskal Idazleen Elkartea.
  3. a b c «NorDaNor | EIZIE» nordanor.eus (Noiz kontsultatua: 2018-02-13).
  4. «Arrieta Ugartetxea, Joxe Austin - Euskara - Eusko Jaurlaritza - Euskadi.eus» www.euskara.euskadi.eus (Noiz kontsultatua: 2020-05-08).
  5. a b c d Euskal Narratiba Garaikidea: Katalogo Bat. Etxepare Euskal Institutua, 17 or. ISBN 978-84-616-2311-2..
  6. «ARRIETA, Joxe Austin. Euskal Literaturaren Ataria» www.basqueliterature.com (Noiz kontsultatua: 2020-05-08).
  7. Arrieta, Arrieta Ugartetxea; Arrieta, Joxe Austin. (1983). Arrotzarena: Neurtitz neurgabeak. Gipuzkoako Aurrezki Kutxa Probintziala ISBN 978-84-7231-889-2. (Noiz kontsultatua: 2020-05-08).

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bideoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]