Junon

Wikipedia, Entziklopedia askea
Junon
Antzinako Erromako erlijioa
Statue de Junon, Louvre, Ma 485, trois quarts.JPG
Ezaugarriak
Sexua emakumezkoa
Ikonografia peafowl (en) Itzuli eta Egida
Baliokideak Hera, Uni (en) Itzuli eta Lucina (en) Itzuli
Domeinua Ezkontza, jaiotza, Burujabetza eta Feminitatea
Familia
Aita Saturno
Ezkontidea(k) Jupiter
Seme-alabak Marte, Vulkano, Iuventas (en) Itzuli eta Belona
Anai-arrebak Jupiter, Vesta, Pluton, Neptuno eta Zeres

Erromatar mitologian Junon[1] (latinez: Iūno, ˈjuːno ahoskatua) ezkontzaren jainkosa izan zen. Hera greziar jainkosaren baliokidea, jainkoen erregina zen. Saturnoren alaba, Jupiter neba eta senarra izan zuen eta seme bi, Marte eta Vulkano hain zuzen ere, izan zituen. Antzinako Erromako erlijioan jainko nagusienetariko bat izan zen eta Jupiter eta Minervarekin batera hiruko kapitoliotar osatzen zuen.

Epitetoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Junonek hainbat epiteto izan zituen:

  • Interduca (‘emaztegaia ezkontzara eramaten duena’)
  • Domiduca(‘emaztegaia bere etxe berrira eramaten duena’)
  • Cinxia (‘emaztegaiaren faxa lotzen duena’)
  • Regina (‘erregina’)
  • Moneta (‘ondarearen babeslea’)
  • Lucina (‘umeak erditzen dituena’)
  • Lucetia (‘argia ekartzen duena’)
  • Pomona (‘frutarena’).
  • Pronuba (‘emagina’).
  • Ossipagina (‘hezurrak indartzen dituena’)

Gurtza[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Urtero martxoaren 1ean bere omenez emakumeek Matronalia izeneko jaiak ospatzen zituzten[2]. Uztailaren 7an, Nonas Caprotinas jaiek ere Junon zuten patroi. Latinez bere izena daraman ekaina (Iunius) ezkontzeko hilabeterik aproposena zen antzinako erromatarrentzat, batez ere kalendak.

Erreferentzia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. Euskaltzaindiaren 82. araua: Grezia eta Erromako pertsonaia mitologikoak
  2. Scullard, Howard Hayes. (1981). Festivals and Ceremonies of the Roman Republic. Cornell University Press.


Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]