Kodex

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Biblia kodex moduan

Kodex (latinez caudex, "zuhaitzaren enborra") liburu modernoek erabiltzen duten liburua da, elkarri lotutako orrialde bereiziak eta azala dituena.

Erromatarrek asmatu zuten bere taulak lotzeko eta pixkanaka pixkanaka biribilkia ordezkatu zuen[1] Bere zabalera kristautasunarenaren parekoa izan zen, honek formatu hau hautatu zuen Bibliarako[1].

Nahiz eta teknikoki edozein koadernaketa modernoa kodexa izan, egun hitza eskuizkribuentzat baino ez dugu erabiltzen, batez ere Berant Antzinaroa eta Erdi Arokoentzat[2]. Liburu hauek ikertzen dituen zientziak kodikologia du izena, antzinako agiriak ikertzen dituena, berriz, paleografia izanik.

Zenbait kodex[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Normalean kodexek dauden tokien izena hartu dute, hiri batena, liburutegi batena. Hauek dira ezeagunetariko batzuk:

Leongo Biblia mozarabiarra (X. mendea). Lukasen irudikapena, agian Pablo Picassok buruan zuena Gernika margolana sortzerakoan.

Europako kodexak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ameriketako kodexak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hona hemen ezagunenak:

Kolon aurreko kodexak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Espainiarren konkista baino lehen sortutakoak dira hauek:[3]

Mexikoko Kolonialismo garaietako Kodexak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

XVI. mendean eginiko kodexak dira. Asko dira; hemen bakan batzuk jasoko ditugu:[4]

Bibliografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Arqueología Mexicana aldizkaria: "Códices prehispánicos" monografikoa. IV.liburukia, 23.zk. 2.berrinprimatzea, Mexiko Hiria, 2002.
  • Miguel León-Portilla: Literaturas indígenas de México. Mexiko Hiria, FCE, 1992. ISBN: 9789681638771.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Kodex Aldatu lotura Wikidatan
  1. a b Roberts, Colin H.; Skeat, T. C. (1983), The Birth of the Codex, Londres: Oxford University Press, ISBN 0-19-726024-1}}
  2. David Diringer, The Book Before Printing: Ancient, Medieval and Oriental, Courier Dover Publications, New York 1982, ISBN 0-486-24243-9
  3. "Códices prehispánicos", 14-15 or.
  4. "Códices prehispánicos", 64-69 or.