Edukira joan

Korear drama

Wikipedia, Entziklopedia askea
Gyeonggi probintziako MBC Dae Jang Geum Park estudioa, Hego Koreako handienetariko bat dena.[1]

Korear drama — k-drama ere deitua — Hego Koreatik tokiko hizkuntzan datozen telesail dramatikoak dira. 1960ko hamarkadatik herrialde horretan jaio zen generoa, eta 1990eko hamarkadaren erdialdean eta 2000. urtearen hasieran egin zen ezagun mundu osoan,[2] mendebaldeko telesailetatik eta telenobeletatik bereizten den formatua. Telesailak aldatu egiten dira, ikus-entzuleen eta ordutegiaren arabera eta hainbat genero jorratzen dituzte;[3] normalean, 16, 20 eta 50 atal bitartean izaten dira, eta, askotan, ez dute jarraipenik izaten.[4]

Ekoizpen horietako asko oso ospetsuak izatera iritsi dira mundu mailan, eta korear olatua deiturikoa hedatzen lagundu dute, askotan milioi askoko aurrekontuak dituztelako. Gainera, oso aktore ederrak eta mundu osoan ospea duten k-pop kantariak izan dituzte protagonista, entretenimendu-industria garatu bat eratuz.[5] Nahiz eta haien hedapen-bide nagusia telebista izan, bai jatorrizko herrialdean, bai beste leku batzuetan, urteak igaro ahala ospea lortu dute bideoklub fisikoen bidez edo streaming bidez.[6]

Gaur egun, korear dramen zale asko dago, eta horietako gehienak k-popari lotuta daude. Bestalde, sare sozialetan neska-mutilak dorametan bezalako maitasuna izateko irrikan agertu dira,[7] telesailak nahiko inspiratzaileak izan baitira.

Historia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Korean Broadcasting Systemek (KBS) 1962an eman zuen lehen telesaila Gukto Manri (국토 만리; 國土萬里) historikoa izan zen, Kim Jae Hyungek zuzendua, Goryeo aroan girotuta.[8] 1960ko hamarkadan, herrialdean telebistak urriak ziren, eta, beraz, dramak ezin ziren publiko zabalago batengana iritsi.[9] 1970eko hamarkadan, telebistako aparatuak herritarren artean zabaltzen hasi ziren, eta dramak irudi historikoak irudikatzetik heroi nazionalak sartzera igaro ziren, hala nola Yi Sun-sin edo Sejong Handia.[9] Era berean, drama garaikideek sufrimenduak jorratzen zituzten, hala nola Kim Soo Hyun gidoilariaren Amaordea (새엄마), Munhwa Broadcasting Corporationek (MBC) 1972 eta 1973 bitartean transmititua. Teknologia eta finantziazioa mugatuak ziren heinean, Hego Koreako kanalek ez zuten baliabiderik akziozko eta zientzia-fikziozko serieak egiteko, eta, beraz, mota horretako programak Japoniatik, Estatu Batuetatik edo beste herrialde batzuetatik zetozen.[10]

1980ko hamarkadan, koloretako irudien etorrerarekin, Koreako telebistan bira bat ikusi zuen. Drama modernoek hirietako biztanleen nostalgia gogora ekarri nahi izan zuten landa-bizitza deskribatzean. Kim Soo Hyun gidoilariak bere lehen arrakasta komertziala egin zuen, Amodio eta irrika (사랑과 야망),[11], 1987an MBCn aireratu zutena eta, % 78ko audientzia izan ondoren, Koreako telebistaren mugarritzat hartzen dena.[12] Garaiko serie historiko klasikorik nabarmenena Joseonen 500 urte (조선 왕조 500년) izan zela uste da, zortzi urte iraun zuen seriea, eta 11 serie bereizi zituena. Telesaila Lee Byung Hoonek ekoitzi zuen, eta urte batzuk geroago Koreako dramako nazioarteko arrakasta handienetako bat zuzendu zuen, Bitxi bat jauregian (대장금; 大長今).[9][13] 1990eko hamarkadak beste mugarri garrantzitsu bat ekarri zuen Koreako telebistarentzat. Teknologia garatu ahala, aukera berriak sortu ziren, eta hamarkadaren hasierak kanal komertzial berri bat abiarazi zuen, Seoul Broadcasting System (SBS), ikusleen arreta bereganatzeko lasterketa erraztu eta berrabiarazi zuena. Garai hartako arrakasta komertzialetako bat Begiak egunsentian (여명 의 눈동자) izan zen. 1991n emititu zuen MBCk, Chae Shi Ra eta Choi Jae Sung protagonista zituela. Telesaila japoniar okupaziotik Koreako gerrara artean girotuta zegoen.[11] SBS kanal berriak ere telesail arrakastatsuak sortu zituen, eta horietako bat Sandglass (모래시계; 모래時計) izan zen 1995ean.

Geroago, formatu berri bat sartu zen, k-dramak emititzeko modua aldatu zuena, pantailako denbora 12tik 24 ataletara murriztuz. Azkenean, garai horrek tokiko serieetarako esportazioaren hasiera markatu zuen, eta horrek korear olatua eragin zuen hamarkadaren amaieran. Milurteko berriaren lehen urteetan Sageuk fusio izeneko genero berri bat sortu zuten, telesail historikoak ekoizteko moduak funtsean aldatuz, Hur Jun (허준; 許浚), Damo (다모; 茶母) o Bitxi bat jauregian (대장금; 大長今) bezalako telesail arrakastatsuekin.[13] Halaber, hamarkadan zehar hainbat telesailek nazioarteko ospea lortu zuten, eta horrek hobekuntza berriak eragin zituen ekoizpenean.

2017an formatua berriro aldatu zen, iragarkiak emateko telebista-programetan mozketak egitea debekatu zuen Hego Koreako hedapenari buruzko legea eguneratu zelako. Hori dela eta, SBS bezalako kanal batzuek bi atal emititu zituzten, eta ez luzera bereko bat, iragarkiak jartzeko. Legedia aldatu egin behar izan zen ikusleek telebista-kanalei egindako erreklamazioengatik; izan ere, telebista-kateek mozketa ugari eskaintzen zituzten. Hala ere, finantzaketa batez beste gutxienez 15 segundoko publizitateagatik 13,5 milioi ₩ ordaintzen duten iragarleetatik dator.[14]

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Ingelesez) «MBC Dae Jang Geum Park Introduction» iMBC.
  2. ↑ (Ingelesez) Leong, Melissa. (2014-8-2). «How Korea became the world’s coolest brand» Financial Post.
  3. ↑ (Gaztelaniaz) «Tipos de doramas coreanos» Revista Feminity 2016-6-14.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) Trzenko, Natalia. (2015-10-8). «Las series coreanas, el fenómeno televisivo para descubrir» La Nación.
  5. ↑ (Gaztelaniaz) Bennett, Collette. (2012-7-1). «Las telenovelas coreanas comienzan a atraer a un gran público» CNN México.
  6. ↑ (Ingelesez) Lee Min Hung, Kim Yoo Chul. (2016-1-10). «Netflix keen on Korean dramas and movies» The Korea Times.
  7. ↑ (Gaztelaniaz) Madrid, Dani; Martínez, Guillermo. (2015-07-31). El manga y la animación japonesa. Editorial UOC, 64 or. ISBN 978-84-9064-784-4..
  8. ↑ (Koreeraz) Instituto nacional de historia coreana. 국토만리(國土萬里). .
  9. ↑ a b c (Ingelesez) Twitch Film 2009-11-3.
  10. ↑ (Ingelesez) Jeon Won Kyung. (2013). (PDF) The 'Korean Wave' and television drama exports, 1995–2005. Glasgowko Unibertsitatea.
  11. ↑ a b K-Drama: A New TV Genre with Global Appeal. Hego Korea: KOCIS ISBN 978-89-7375-167-9..
  12. ↑ (Ingelesez) Do Je Hae. (2012-2-3). «Book traces history of Korean TV dramas: Analysis on Koreans' fervor for soap operas» The Korea Times.
  13. ↑ a b (Ingelesez) Sageuk, Korea's 80 Year Long Love for History. Yes Asia 2007-5-14.
  14. ↑ (Ingelesez) Park, Jin Hai. (2017-5-16). «Drama viewers angry over commercial breaks» The Korea Times.

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Korear_drama&oldid=10524017"(e)tik eskuratuta