Labrador penintsula

Wikipedia, Entziklopedia askea
Labrador penintsula

Goose Bay Location.png


Satelite bidezko argazkia
Geografia
Kokapena Quebec, Labrador
Azalera 1.400.000 km²
Punturik garaiena D'Iberville mendia
Politika
Herrialdea  Kanada
Gizartea
Biztanleria 150.000 bizt. (2006)

Labrador penintsula[1] Kanadako ipar-ekialdeko penintsula handia da. Quebec eta Labrador lurraldeen iparraldean dago. Guztira, 1.400.000 km2-ko azalera du eta 2006ko erroldaren arabera, 150.000 biztanle.

Administrazioa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Labrador eskualdearen mapa (Labrador penintsularen zati bat soilik).

Labrador-Ungava izenaz ere ezagutzen da Labrador penintsula eta Quebeceko probintziaren ipar eta ipar-ekialdea (Quebec Berria) eta Ternuako probintziaren barnealdea (Newfoundland) hartzen ditu. Administrazioaren aldetik, Kanadako ekialdeko muturreko lurraldea da, Quebec eta Newfoundland edo Ternuako lurraldeen artean banatua.

Mugak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Mugakideok ditu: mendebaldean, Hudsoneko badia; iparraldean, Hudson itsasartea eta Ungavako badia; ekialdean, Labrador itsasoa (eta Ozeano Atlantikoa); eta hego-ekialdean, Ternuako uhartea, San Laurendi golkoa eta Eastmain ibaia.

Eskualdeak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Penintsula Ternua eta Labradorreko Labrador eskualdeak eta Quebeceko Saguenay-Lac-Saint-Jean, Côte-Nord eta Nord-du-Québec eskualdeez osatuta dago.

Hiri nagusiak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Schefferville (Quebec), Labrador City eta Wabush (Newfounland) dira hiri nagusiak.

Geografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Belle Isle, Labradorreko kostaldeko uhartea.

Orografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

300-700 m garai diren ordokiak dira Labradorreko lurralde gehienean, eta glaziar, aintzira eta ibai asko dago. Mendilerro bat da zabaldiaren iparraldean (Torngat, 1.675 m.).

Klima[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Klima oso hotza da, eta neguan erraz iristen da -45 °C-ra (urteko batez besteko tenperatura -4,4 °C-koa da).

Biztanleak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Labrador penintsulako itsasertzetan eskimalak bizi dira eta barnealdean, talde algonkindar gutxi batzuk. 37.000 europar bizi da gaur egun, meatzeetako lanean gehienak.

Ekonomia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Meatze handiak dira (burdina, nikela, amiantoa, kobrea, urrea eta uranioa): arrantzarekin batera, bertako ekonomia jarduera nagusia dira.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Joan Caboto, Ingalaterrako koroaren zerbitzuan ziharduen italiar itsasgizona, Labrador penintsulan ibili zen XV. mendearen bukaeran eta haren hegoaldeko itsasertzetan jardun zuten arrantzale euskaldunek, bretoiek eta bestek XVI. mendearen hasieratik aurrera.

XVI. mendean Frantziako koroa nagusitu zen penintsulan.

Utrechteko Itunaren ondoren (1715), guztiz murriztu ziren arrantzale euskaldunen bidaiak Ternuara eta Labradorrera, eta ingelesen mende geratu zen Labrador osoa 1763. urtean. Kanadako lurraldea izan zen 1774an.

1890. urtean burdin hobi itzelak aurkitu ziren, baina 1950. urtea arte ez zen ustiakuntza hasi, teknika arazo handiengatik.

1927an zehaztu zen Labradorren, Quebecen eta Ternuaren arteko muga.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]