Lerro Berdea (Israel-Palestina)

Lerro Berdea (Israel-Palestina)
Lerro Berdea (Israel-Palestina)
Datu orokorrak
Mota	demarkazio-linea
Eponimoa	berde
Geografia
Koordenatuak	31°25′26″N 34°53′33″E / 31.42398°N 34.89258°E
UTC ordua	UTC+02:00 eta UTC+03:00
Eragilea	1948ko Arabiar-israeldar Gerra; 1948ko Arabiar-israeldar Gerra

Lerro Berdea, 1967ko mugak edo 1967a baino lehenagoko mugak bezala oker aipatua,^[1] Israel babesteko tresna da, garrantzia politikorik gabea, konponbide politiko bat lortuta mugi daitekeelako.^[2] Armistizioko akordioetan ezarritako ildoak behin betiko bake-akordioen bidean emandako pausotzat hartu baziren ere, eta akordio horien hitzaurrean esaten zenez, helburua "su-eten hau Palestinan bake iraunkorra lortzeko trantsizioa erraztea zen",^[3] horren ondoriozko bake-akordioak ez ziren inoiz gauzatu, eta, beraz, ez ziren inoiz Israelgo Estatuarentzat muga ofizialak ezarri. Beraz, lagunarteko hizkerakoa zen "Lerro Berdea" terminoak "armistizioaren mugapen-lerroak" aipatzen jarraitzen du gaur egun, linea horretarako erabiltzen den termino ofiziala izanik.

Historia

1949ko armistizio arabiar-israeldarrean ezarri zen mugapea da, 1948ko gerra arabiar-israeldarra amaitzean Israelek eta bere aurkari arabiar batzuek (Egipto, Siria eta Transjordania) sinatua. Ez da muga iraunkorra, eta ez ditu alderdietako baten lurralde-aldarrikapenak aurrez ezartzen, nahiz eta Israelgo Estatuaren lurraldea eta Palestinako Estatuak aldarrikatutako lurraldea bereizten dituen de facto muga gisa balio duen, azken hori Zisjordaniako Israelgo Administrazio Zibilaren eta Palestinako Aginte Nazionalaren kontrolpean baitago.

Lerro Berdeak Israel eta Palestinako antzinako britainiar agintaldiko lurraldeak bereizten ditu. Garai hartan, Egiptok (Gazako Zerrenda) eta Transjordaniak (Zisjordania) okupatu zituzten, 1947ko Palestina banatzeko planean definitutako estatu arabiarraren kaltetan. Lurralde horiek, ondoren, Sei Eguneko gerran, Israelek okupatuko zituen.

Armistizioko akordioen arabera, horietako bakoitzean sinatu zen mugape-lerroa «ez da inola ere muga politikotzat edo lurralde-mugatzat hartu behar; bi aldeek armistizioaren unean dituzten eskubide, aldarrikapen eta jarrerei kalterik egin gabe markatuta dago, Palestinako auzia behin betiko konpontzeari dagokionez».^[4]

Ordudanik, Nafarroako Ezker Batua parlamentu-taldearen arabera (2004), "lurralde palestinar horiek –Nazioarteko Zuzenbidean Lurralde Okupatuen izenaz ezagutzen direnak, atzerritarren okupazioko administrazio militar bati loturik geratu direlako– eta haietan bizi den populazio palestinarra (3 milioi pertsona baino gehiago, haietatik gehienak, bereziki Gazan, errefuxiatuak) administrazio militar baten legez kanpoko praktiken menpe geratu dira; administrazio horrek palestinarren eremua eta osaketa demografikoa aldarazteko egitateak sustatzen ditu toki horietan, sionismoaren proiektu historikoaren aldeko egitate finko eta atzera bueltarik gabeak bihurtzeko xedez: Palestina bertako biztanleez, palestinarrez, hustu eta haren lurraldea kontrolatu eta erabiltzea Israelgo Estatuaren onurarako. Horretarako, era guztietako legez kanpoko praktikak dakartzan lege militar oso hertsatzaileak aplikatzeaz gainera, Israelgo Estatua legez kanpoko kolonizazioaren estrategiaz baliatu da, Lurralde Okupatuetan asentamenduak ezarriz".^[5]

1973an hasi zuen Israelek. «Lerro Berdea» 1949ko armistizioko mugak desitxuratzea eta, geroago, deuseztatzea zuen helburu, mugaren inguruan koloniak eta gune militarrak sortuta, eta baliabide naturalen kontrola bermatuta. Fase honetan hasi ziren baseak hiri-kolonia bihurtzen».^[6]

Izena

Haren izena negoziaketetan zehar mapan lerroa marrazteko erabiltzen zen arkatz berdetik dator. Lagunarteko hizkerakoa zen "Lerro Berdea" terminoak "armistizioaren mugapen-lerroak" aipatzen jarraitzen du gaur egun, linea horretarako erabiltzen den termino ofiziala izanik.^[7]

Erreferentziak

↑ (Ingelesez) Elusive Line Defines Lives in Israel and the West Bank (Published 2011). 2011-09-06 (kontsulta data: 2025-10-12).
↑ «EKIALDE HURBILEKO GATAZKA. EKIALDE HURBILEKO GATAZKA» Berria 2004-02-24 (kontsulta data: 2025-10-12).
↑ (Gaztelaniaz) Shlaim, Avi. (2003). El Muro de Hierro. Ediciones Almed ISBN 978-84-931194-6-1. (kontsulta data: 2025-10-12).
↑ (Gaztelaniaz) Curistoria. (2018-09-09). «La Línea Verde entre Israel y Palestina o cómo el mapa es el territorio» Curistoria (kontsulta data: 2025-10-12).
↑ https://parlamentodenavarra.es/sites/default/files/boletines/A2004031.pdf
↑ Rodriguez, Mikel. (2017-06-04). «SEI EGUNEK BALDINTZATUTAKO 50 URTE» Berria (kontsulta data: 2025-10-12).
↑ ARTE.tv Documentales. (2023-10-21). Israel-Palestina: A lo largo de la Línea Verde (2017) | ARTE.tv Documentales. (kontsulta data: 2025-10-12).

Ikus, gainera

Israel-Palestina gatazka

Kanpo estekak

(Alemanez)(Gaztelaniaz):Lerro Berdeari buruzko dokumentala.

Datuak: Q1132137
Multimedia: Green Line (1949 Armistice Agreements) / Q1132137

[1] (Ingelesez) Elusive Line Defines Lives in Israel and the West Bank (Published 2011). 2011-09-06 (kontsulta data: 2025-10-12).

[2] «EKIALDE HURBILEKO GATAZKA. EKIALDE HURBILEKO GATAZKA» Berria 2004-02-24 (kontsulta data: 2025-10-12).

[3] (Gaztelaniaz) Shlaim, Avi. (2003). El Muro de Hierro. Ediciones Almed ISBN 978-84-931194-6-1. (kontsulta data: 2025-10-12).

[4] (Gaztelaniaz) Curistoria. (2018-09-09). «La Línea Verde entre Israel y Palestina o cómo el mapa es el territorio» Curistoria (kontsulta data: 2025-10-12).

[5] ttps://parlamentodenavarra.es/sites/default/files/boletines/A2004031.pdf

[6] Rodriguez, Mikel. (2017-06-04). «SEI EGUNEK BALDINTZATUTAKO 50 URTE» Berria (kontsulta data: 2025-10-12).

[7] ARTE.tv Documentales. (2023-10-21). Israel-Palestina: A lo largo de la Línea Verde (2017) | ARTE.tv Documentales. (kontsulta data: 2025-10-12).

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]